Wednesday, September 14, 2022

ផ្សាយបន្តផ្ទាល់៖ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន អញ្ជើញប្រកាសបើកកិច្ចប្រជុំ រដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ានលើកទី៥៤ និងកិច្ចប្រជុំពាក់ព័ន្ធ

សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងជាប្រធានអាស៊ាន បានអញ្ជើញជាអធិបតីភាពប្រកាសបើកកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ានលើកទី៥៤ និងកិច្ចប្រជុំពាក់ព័ន្ធ ដែលរៀបចំឡើងដោយក្រសួងពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា ដែលប្រារព្ធធ្វើឡើងនៅសណ្ឋាគារសុខាខេត្តសៀមរាប ព្រឹកថ្ងៃពុធ ៤រោច ខែភទ្របទ ឆ្នាំខាល ចត្វាស័ក ពុទ្ធសករាជ ២៥៦៦ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី១៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២២នេះ។  
កិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន និងកិច្ចប្រជុំពាក់ព័ន្ធ គឺជាកិច្ចប្រជុំដ៏មានសារៈសំខាន់សម្រាប់អាស៊ាន និងប្រទេសជាដៃគូរបស់អាស៊ាន ដើម្បីជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងឆ្លើយតបនឹងវិបត្តិដែលកំពុងកើតមានលើសាកលលោកនាពេលបច្ចុប្បន្នបណ្តាលមកពីការប្រកួតប្រជែងឥទ្ធិពលនយោបាយ ការរាតត្បាតជំងឺកូវីដ១៩ និងសង្គ្រាមរុស្ស៉ី-អ៊ុយក្រែន។
ក្នុងពិធីបើកកិច្ចប្រជុំនាព្រឹកថ្ងៃនេះដែរ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ក្នុងនាមជាប្រធានអាស៊ាន អញ្ជើញថ្លែងសុន្ទរកថាគន្លឹះ ក៏ដូចជាផ្តល់នូវទស្សនទានមួយចំនួន ដើម្បីជាធាតុចូលសម្រាប់រដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន ក៏ដូចជារដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចប្រទេសដៃគូ យកទៅជជែកស្វែងរកកាលានុវត្តន៍ភាពសេដ្ឋកិច្ច និងដោះស្រាយវិបត្តិ។

Tuesday, September 13, 2022

ផ្សាយបន្តផ្ទាល់៖ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន អញ្ជើញជួបសំណេះសំណាល ជាមួយប្រជាពលរដ្ឋស្ម័គ្រចិត្តរើសំណង់ចេញពីតំបន់រមណីយដ្ឋានអង្គរ

នៅព្រឹកថ្ងៃអង្គារ ទី១៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២២ស្អែកនេះ សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា នឹងអញ្ជើញជួបសំណេះសំណាលជាមួយប្រជាពលរដ្ឋដែលបានស្ម័គ្រចិត្តរើលំនៅឋាន និងសំណង់ផ្សេងៗចេញពីតំបន់រមណីយដ្ឋានអង្គរ និងតំបន់ដទៃទៀត ស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់អាជ្ញាធរជាតិអប្សរា។ កិច្ចសំណេះសំណាលនេះ នឹងធ្វើឡើងនៅភូមិរុនតាឯក ស្ថិតក្នុងស្រុកបន្ទាយស្រី ខេត្តសៀមរាប ដែលជាទីតាំងដែលរាជរដ្ឋាភិបាលផ្តល់ដីជូនពលរដ្ឋជាថ្នូរនឹងការរុះរើសំណង់ចេញពីតំបន់រមណីយដ្ឋានអង្គរ និងតំបន់ស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់អាជ្ញាធរជាតិអប្សរា។

   

 រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា កាលពីខែសីហា កន្លងទៅនេះ តាមរយៈគណៈកម្មការអន្តរក្រសួងមួយដឹកនាំដោយឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ជា សុផារ៉ា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ បានបើកយុទ្ធនាការទ្រង់ទ្រាយធំក្នុងការវាស់វែង កំណត់និយាមកាក្បាលដី និងរមណីយដ្ឋានអង្គរ និងតំបន់ដទៃទៀត ស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់អាជ្ញាធរជាតិអប្សរា ក៏ដូចជារុះរើសំណង់ខុសច្បាប់ចេញពីតំបន់ទាំងនេះ។ ការបើកយុទ្ធនាការនេះ បានធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីប្រាសាទក្នុងតំបន់រមណីយអង្គរ បានរងការព្រមានពីអង្គការយូណេស្កូ ក្នុងការដកប្រាសាទតំបន់រមណីយដ្ឋានអង្គរចេញពីបញ្ជីសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌពិភពលោក ព្រោះតែសំណង់ជាច្រើនត្រូវបានសង់ឡើងនៅតំបន់រមណីយដ្ឋានអង្គរផ្ទុយពីលក្ខខណ្ឌកំណត់ដោយអង្គការយូណេស្កូ ក្រោយពេលដាក់បញ្ចូលក្នុងបញ្ជីសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌពិភពលោកនាថ្ងៃទី១៤ ខែធ្នូឆ្នាំ១៩៩២។ គិតចាប់ពីថ្ងៃទី១៨ ខែសីហា ដល់ថ្ងៃទី១០ ខែកញ្ញា បានបញ្ចប់ការវាស់វែងក្បាលដី និងស្រង់ព័ត៌មានអ្នកកាន់កាប់ដីនៅភូមិគោលដៅទាំង ១១៤ភូមិ ក្នុងឃុំចំនួន១៧ សង្កាត់ចំនួន៧ ក្រុងចំនួន១ និងស្រុកចំនួន៤ ដោយវាស់វែងក្បាលដីបានសរុប ៩៣,៣៥១ក្បាលដី ទំហំ ១០,៩៤៥ហិកតា។ ក្នុងនោះក្បាលដីមានសំណង់ចំនួន ៣៩,០៤០ក្បាលដី, ក្បាលដីគ្មានសំណង់ចំនួន ៤៧,៣៤០ក្បាលដី និងក្បាលដីជាំដីស្រែចម្ការចំនួន ៦,៩៩១ក្បាលដី។

Monday, September 12, 2022

សុន្ទរកថា សម្ដេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ថ្លែងក្នុងពិធីបើកវេទិកាភាពជាអ្នកដឹកនាំ និងភាពជាដៃគូអាស៊ាន ឆ្នាំ២០២២ ក្រោមប្រធានបទ «ភាពជាដៃគូសម្រាប់អាស៊ាន ដែលមានភាពស្អិតរមួត និងឆ្លើយតបរហ័ស»



Opening Remarks by Samdech Techo HUN SEN Prime Minister of the Kingdom of Cambodia At the 2022 ASEAN Leadership and Partnership Forum Under the Theme “Partnership for a Cohesive and Responsive ASEAN “










ផ្សាយបន្តផ្ទាល់៖ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន អញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីបើកវេទិកាភាពជាអ្នកដឹកនាំ និងភាពជាដៃគូអាស៊ានឆ្នាំ២០២២ (ASEAN LEADERSHIP AND PARTNERSHIP FORUM)

(ភ្នំពេញ)៖ នៅព្រឹកថ្ងៃចន្ទ ទី១២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២២នេះ សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងជាប្រធានអាស៊ាន បានអញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីបើកវេទិកាភាពជាអ្នកដឹកនាំ និងភាពជាដៃគូអាស៊ានឆ្នាំ២០២២ (ASEAN LEADERSHIP AND PARTNERSHIP FORUM) ដែលពិធីនេះធ្វើឡើងនៅសណ្ឋាគារ ហៃយ៉ាត់ រីជេនស៊ី ភ្នំពេញ។ 

វេទិកាភាពជាអ្នកដឹកនាំ និងភាពជាដៃគូអាស៊ានឆ្នាំ២០២២ សហការរៀបចំដោយវិទ្យាស្ថានយុទ្ធសាស្ត្រដើម្បីអាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក (KSI) វិទ្យាស្ថានចក្ខុវិស័យអាស៊ី (AVI) ក្រុមប្រឹក្សាធុរកិច្ចអាស៊ាន (ASEAN-BAC) និងសភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា។ វេទិកានេះ នឹងប្រារព្ធធ្វើឡើងក្រោមប្រធានបទ «ភាពជាដៃគូស្អិតរមួត និងការឆ្លើយតបរហ័សរបស់អាស៊ាន» ដោយមានការអញ្ជើញចូលរួមពីឥស្សរជន ថ្នាក់ដឹកនាំស្ថាប័នអ្នករៀបចំខាងលើ ស្ថាប័នធុរកិច្ច ក្រុមហ៊ុន វិនិយោគិន ធនាគារ វិទ្យាស្ថានសិក្សាស្រាវជ្រាវ និងតំណាងអង្គទូតនានា។ 

កម្មវិធីថ្ងៃស្អែកនេះ ក្រៅតែពីការប្រកាសបើកវេទិកាភាពជាអ្នកដឹកនាំ និងភាពជាដៃគូអាស៊ានឆ្នាំ២០២២ហើយនោះ ក៏មានការប្រកាសបើកជាផ្លូវការ «ក្លឹបសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន» ដែលបង្កើតឡើងដោយវិទ្យាស្ថានយុទ្ធសាស្ត្រដើម្បីអាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក (KSI) ផងដែរ៕

Sunday, September 11, 2022

អតីតបុគ្គលិកក្រុម​​ហ៊ុន​​ណា​ហ្គាវើលដ៏ដែល​បាន​បញ្ឈប់​ពីការងារ​ ដឹកនាំ​ដោយ​ឈឹម ស៊ីថរ ​បង្កភាព​អានាធិបតេយ្យ​កាន់​តែខ្លាំង​ឡើងៗ ក្នុង​រាជធានី​ភ្នំ​ពេញ​

ក្រុម​បាតុករខុសច្បាប់​ប្រមាណ​ជាង​១០០នាក់​ ជា​អតីត​បុគ្គលិក​ក្រុម​ហ៊ុន​ណាហ្គាវើលដ៏​ ដឹកនាំ​ដោយ​មេសហជីព​ផុត​អាណត្តិ​ ឈឹម ស៊ីថរ ដែល​បាន​បញ្ឈប់​ពី​ការងារ​អស់​ពេលជាច្រើន​ខែមក​ហើយ ​នៅព្រឹក​ថ្ងៃអាទិត្យទី១១ ខែ​កញ្ញា ឆ្នាំ​២០២២នេះ​​ ដែល​ជាថ្ងៃ​ឈប់​សម្រាករបស់​មន្ត្រីរាជការ​​ បែរជា​ពួក​គេធ្វើ​ការ​​ប្រមូល​ផ្តុំ​គ្នា​ និង​ដើរស្រែក​តវ៉ាយ៉ាង​អានាធិបតេយ្យ​នៅ​តាម​សង​ផ្លូវ​សាធារណៈក្នុង​រាជធានីភ្នំ​ពេញ​ និង​​ពុំ​បាន​ស្នើ​សុំ​ច្បាប់​អនុញ្ញាតពី​សាលារាជធានី​ភ្នំ​ពេញ​ទៀត​ផង​។​

ប្រជាពលរដ្ឋ​ដែល​ធ្វើ​ដំ​ណើរ​នៅ​តាម​ដង​ផ្លូវមួយ​ចំ​នួន​ បាន​រិះ​គន់​ចំ​ពោះ​សកម្មភាព​អានាធិបតេយ្យ​នេះយ៉ាង​ខ្លាំង​ និង​​ចាត់​ទុកថាជាទង្វើ​បង្កភាព​ប៉ះ​ពាល់​ដល់​សណ្តាប់​ធ្នាប់ សន្តិសុខ និង​ជា​ការ​ញុះ​ញង់​ បង្កភាព​វឹក​វរចលាចល​ក្នុង​សង្គម​ ដែល​ជា​ទង្វើ​រំ​លោភ​បំ​ពាន​ម្តង​ហើយ​ម្តង​ទៀត​លើគោល​ការណ៍​ច្បាប់​។

តាម​រយៈការដើរស្រែក​តវ៉ា​ ប្រមូល​ផ្តុំគ្នា​​​ធ្វើ​បាតុកម្មខុសច្បាប់​ ដឹកនាំ​ដោយមេសហជីព​ដែល​គេដឹង​ថា​មាន​ការ​ពាក់​ព័ន្ធ​នឹង​របៀប​វារៈនយោបាយ​បម្រើ​ក្រុមប្រឆាំង​នៅ​ពីក្រោម​ខ្នង​ ឈ្មោះ​​​ ឈឹម ស៊ីថរ និង​បក្ខពួក​មួយ​ចំ​នួន​នៅ​ថ្ងៃនេះ​ ពួក​គេបាន​ធ្វើ​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​ និង​ទម្លាក់​កំ​ហុស​មកលើ​ក្រសួងការងារនិង​បណ្តុះ​បណ្តាល​វិជ្ជាជីវៈ ដោយ​ពុំ​មាន​ហេតុ​ផល​ត្រឹម​ត្រូវ​ និង​បង្ក​ការ​រំ​ខានដល់សណ្តាប់​ធ្នាប់​ក្នុង​រាជធានី​ភ្នំ​ពេញ ក្រោម​លេសទាម​ទារ​សិទ្ធិ​បង្កើត​សហជីព​ ខណៈដែល​ពួក​ក្រុម​បាតុករខុសច្បាប់​ទាំង​នេះ ត្រូវ​បាន​ក្រុម​ហ៊ុន​ណាហ្គាវើលដ៏បញ្ឈប់​ពី​ការងារ​ជា​យូរ​មកហើយ​។ អ្វី​ដែល​ហួសចិត្ត​ជាង​នេះ​ទៅទៀតនោះ​ វាជា​ការ​គួរ​ឱ្យ​ខ្មាស់អៀន​ជាទីបំ​ផុត នៅ​ពេល​បាន​ឮនាង ឈឹម ស៊ីថរ មេសហជីព​ក្លែង​ក្លាយ​និយាយ​ទាំង​បំ​ផ្លើស បំ​ភ័ន្តសាធារណមតិ​ និង​ប្រាស់​ចាក​ពី​ការ​ពិត​ដោយ​ចេតនាទុចរិត ដែល​​អះអាង​ថា  « ពួក​គេតស៊ូណាស់ ប្រឹង​ណាស់ សុខ​ចិត្ត​អត់ប្រាក់​ខែ​៩ខែ​...» និងខំ​​ធ្វើ​សកម្មភាព​សព្វ​បែប​យ៉ាង​ដើម្បី​ទាម​ទារចង់​​បង្កើត​សហជីព»។

សម្តីរបស់​នាង ឈឹម ស៊ីថរ តវ៉ាក្នុង​បញ្ហានេះ​ ពិតជាការ​បោកប្រាស់​ដ៏អាក្រក់​ ពី​ព្រោះ​នៅលើ​លោកនេះ តើមានក្រុមហ៊ុនណានៃ​ប្រទេស​ណា​មួយ​ ដែល​បន្ត​បើក​ប្រាក់​ខែទៅ​ដល់​បុគ្គលិក​ដែលត្រូវ​បាន​បញ្ឈប់​ពី​ការ​ងារ​ហើយ​នោះ​? ចម្លើយ គឺប្រាកដជា​គ្មានទេ។​

 

តាម​ច្បាប់ការងារ​​ ក្រុម​បាតុករអតីតបុគ្កលិក​ណា​ហ្គាវើល​ដ៏ដែល​កំ​ពុង​តវ៉ាអស់​ទាំង​នេះ​​ គ្មាន​សិទ្ធិ​ដើម្បី​បង្កើត​សហជីព ឬមាន​អ្នក​តំ​ណាង​​ថ្មីណាទៀត ដើម្បី​​បង្កើតនូវ​ភាព​អានាធិបតេយ្យ​ អុកឡុក​​ រំ​ខាន​កិច្ច​ការងារ​ប្រកប​អាជីវកម្ម​​របស់​ក្រុម​ហ៊ុន​ណាហ្គាវើលដ៏បាន​ទៀតឡើយ ពី​ព្រោះ​ពួក​គេសព្វ​ថ្ងៃនេះ​​មិន​មែន​ជា​បុគ្កលិករបស់​ក្រុម​ហ៊ុន​ណាហ្គាវើលដ៏ ហើយ​ក្រុម​ហ៊ុន​ក៏មិន​អាច​ទទួល​យក​សំ​ណូម​ពររបស់​ពួក​គេ ដែលសុំ​ទាម​ទារ​​ប្រាស់​ចាកពី​គោល​ការណ៍​ដែល​មាន​ចែក​ក្នុង​ច្បាប់​ការងារ​បាន​ឡើយ​​ ​។ ដូច​នេះ ក្រុម​បាតុករដែលដឹ​កនាំ​ដោយនាង​ ឈឹម ស៊ីថរ​ គឺពុំ​អាច​ធ្វើ​សកម្មភាព​ណាមួយ​ក្នុង​ការ​បន្ត​ស្រែក​តវ៉ា​ ការ​ប្រមូល​ផ្តុំ​គ្នា​ ឬ​ក៏​ប្រើ​ភាព​ជា​តំ​ណាង​របស់​បុគ្គលិក​ក្រុម​ហ៊ុន​ណា​ហ្គាវើល​ដ៏ស្រប​ច្បាប់​បាន​ទៀត​នោះ​ឡើយ​។ ផ្ទុយ​ទៅ​វិញ​ ពួក​គេគប្បី​ទៅ​ស្វែង​រក​ការងារ​ថ្មី​ ដែល​ជា​ជម្រើសល្អ​ ដែល​មិន​ត្រូវ​បន្ត​ដឹកនាំ​ធ្វើ​បាតុកម្ម​ខុសច្បាប់​យ៉ាង​អានាធិបតេយ្យ​បែប​នេះ​ឡើយ។

 

ទង្វើ​អានាធិបតេយ្យ​ ដឹកនាំ​ដោយ​ នាង​ ឈឹម ស៊ីថរ ត្រូវ​បាន​អ្នក​ធ្វើ​ដំ​ណើរនៅ​តាម​ដង​ផ្លូវ​ បាន​លើក​ឡើង​ជា​សំ​ណូម​ពរថា អាជ្ញាធរ​មាន​សមត្ថកិច្ច​ត្រូវ​តែចាត់​វិធាន​ការ​ច្បាប់​ ដែល​មិន​គួរ​បន្ត​បណ្តែតបណ្តោយឱ្យ​ពួក​គេដើរស្រែក​តវ៉ា​ តាម​ទី​សាធារណៈយ៉ាង​អានាធិបតេយ្យ​បែប​នេះ​ទេ។ មិន​ត្រឹម​តែប៉ុណ្ណោះ​ ប្រជា​ពលរដ្ឋមួយ​ចំ​នួន​​ទៀត​បាន​និយាយ​ថា សមត្ថកិច្ចរបស់​រាជរដ្ឋាភិបាល​ត្រូវ​តែឆាប់​បំ​ផ្លាញ​ក្រុម​នេះ​ តាម​វិធាន​ការ​ច្បាប់​ឱ្យបាន​ទាន់​ពេល​វេលា ដែល​ពុំ​គួរ​ទុក​ឱ្យ​ពួក​គេប៉ុនប៉ង​ប្រព្រឹត្ត​តាម​ទង្វើ​របស់​ក្រុម​គណបក្សប្រឆាំង​ដែល​បាន​បង្ក​ភាព​វឹក​វរចលាចល​សង្គម​ដូចព្រឹត្តិការ​ណ៍​​កាល​ពីអំ​ឡុង​ឆ្នាំ​២០១៣នោះ​ឡើយ​៕








Friday, September 09, 2022

វិភាគអន្តរជាតិ៖ តើវិស័យឧស្ម័នរុស្ស៉ី អាចដកដង្ហើមបាន ដោយគ្មានអឺរ៉ុប ឬ?


(វ៉ាស៊ីនតោន)៖ ការព្រួយបារម្ភរបស់បណ្ដាប្រទេសក្នុងតំបន់អឺរ៉ុបថាប្រធានាធិបតីរុស្ស៉ី លោក វ្ល៉ាឌីមៀ ពូទីននឹងប្រើថាមពលជាអាវុធសងសឹក បានក្លាយជាការពិតហើយ បន្ទាប់ពីវិមានក្រឹមឡាំង កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញានេះបានប្រកាសកាត់ផ្ដាច់ការផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័នពីរុស្ស៉ីតាមរយៈបំពង់បង្ហូរឧស្ម័ន Nord Stream 1 ទៅកាន់អឺរ៉ុប រហូតទាល់តែ ទណ្ឌកម្មប្រឆាំងមកលើទីក្រុងមូស្គូត្រូវបានដកចេញទៅវិញ។


ការសម្រេចចិត្តខាងលើរបស់វិមានក្រឹមឡាំងធ្វើឡើងចំពេលដែលវិបត្តិថាមពលនៅទូទាំងតំបន់អឺរ៉ុបមានសភាពកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ ដោយរដ្ឋាភិបាលនៃប្រទេសអឺរ៉ុបមួយចំនួន កំពុងប្រឈមមុខនឹងបាតុកម្មតវ៉ាជុំវិញការខ្វះខាតថាមពល ក្រោយបានដាក់ចេញវិធានការរឹតត្បិតជាច្រើនលើការប្រើប្រាស់ឧស្ម័នសំដៅស្ដុកទុកថាមពលទាំងនេះដើម្បី ឆ្លងឱ្យផុត «រដូវរងា» ដែលនឹងចូលមកដល់នៅប៉ុន្មានខែខាងមុខ។


ចាប់តាំងពីសង្រ្គាមនៅអ៊ុយក្រែនផ្ទុះឡើង រុស្ស៉ីបានចាប់ផ្ដើមកាត់បន្ថយការផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័នទៅកាន់អឺរ៉ុបរួចទៅហើយ ដែលនេះបានជំរុញឱ្យប្រទេសអឺរ៉ុបតួយ៉ាងដូចជាអាល្លឺម៉ង់ ដែលពឹងផ្អែកខ្លាំងជាងគេលើការនាំចូលឧស្ម័នពីរុស្ស៉ី ចាប់ផ្ដើមស្វែងរកអ្នកផ្គត់ផ្គង់ថ្មី និងបានដាក់ចេញវិធានការដើម្បីកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើឧស្ម័នរុស្ស៉ី។ ចំណែកឯ រុស្ស៉ី វិញក៏បានបង្វែរការលក់ឧស្ម័នទៅឱ្យឥណ្ឌា និងជាពិសេសគឺចិន ដែលត្រូវបានគេរាយការណ៍ថាបានបង្កើនការទិញឧស្ម័នពីរុស្ស៉ីយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់។ ក៏ប៉ុន្តែ ខណៈអឺរ៉ុប ប្រឈមមុខនឹងវិបត្តិថាមពល ចុះសេដ្ឋកិច្ចរុស្ស៉ីដែលមួយភាគធំពឹងផ្អែកលើការនាំចេញឧស្ម័នទៅកាន់ទីផ្សារអឺរ៉ុបនឹងទៅជាយ៉ាងណាវិញ? ហើយថាតើចិនអាចនឹងក្លាយជា ទីផ្សារធំជំនួសអឺរ៉ុបសម្រាប់រុស្ស៉ីបានដែរ ឬទេ?


ការវិភាគថ្មីចុងក្រោយមួយរបស់សាកលវិទ្យាល័យ យែល (Yale) របស់សហរដ្ឋអាមេរិកបានឱ្យដឹងថាបំពង់ឧស្ម័ន Power of Siberia 1 ដែលតភ្ជាប់រវាងតំបន់ស៊ីបេរីរបស់រុស្ស៉ី និងចិន នៅមិនទាន់អាចធ្វើប្រតិបត្តិការបានពេញលេញនៅឡើយទេ ដែលនេះមានន័យថាបំពង់ឧស្ម័ននេះមិនអាចសម្របខ្លួនទៅនឹងទីផ្សារបានភា្លមៗនោះទេ។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ វាក៏នៅតែមានការខ្វែងគំនិតគ្នាលើបញ្ហាតម្លៃដែរ ដោយភាគីចិនចង់ទិញឧស្ម័នក្នុងតម្លៃថោក បើធៀបទៅនឹងតម្លៃឧស្ម័នដែលបណ្ដាប្រទេសអឺរ៉ុបខាងលិចបង់ឱ្យរុស្ស៉ី។ បើតាម ការវិភាគនេះដដែល ទោះបីជាមានការព្យាយាមងាកទៅរកទីផ្សារចិនក៏ដោយ ក៏ក្នុងរយៈពេលខ្លី ឧស្ម័នរុស្ស៉ីមួយភាគធំមិនអាចបង្ហូរទៅកាន់ប្រទេសចិន ក្នុងទំហំស្មើគ្នានឹង ទីផ្សារអឺរ៉ុបឡើយ។ កាលពីឆ្នាំ២០២១ ចិនបានទិញឧស្ម័នពីរុស្ស៉ីត្រឹមតែ ១៦.៥ពាន់លានម៉ែត្រគូបប៉ុណ្ណោះពីរុស្ស៉ី ខណៈក្នុងរយៈពេលដូចគ្នានេះ អឺរ៉ុបបានទិញឧស្ម័នពីរុស្ស៉ី ដល់ទៅ ១៧០ពាន់លានម៉ែត្រគូបឯណោះ។ ប៉ុន្តែ ការវាយតម្លៃពីភាពខុសគ្នានេះមានការលំបាកយ៉ាងខ្លាំងក្នុងឆ្នាំ២០២២នេះ ដ្បិតចិនមិនបានបញ្ចេញទិន្នន័យថ្មីនៃការនាំចូល ឧស្ម័នឡើយ ហើយម្យ៉ាងវិញទៀត ចិនកំពុងព្យាយាមស្វែងរកអ្នកផ្គត់ផ្គត់ចម្រុះ។ ដូច្នេះវាមិនអាចទៅរួចឡើយដែលមេដឹកនាំចិនបង្កើនការពឹងផ្អែកតែទៅលើការនាំចូលពីដៃគូ តែមួយគត់ដូចជារុស្ស៉ី នៅក្នុងវិស័យដ៏សំខាន់មួយនេះ។ ជាឧទាហរណ៍ ការនំាចូលឧស្ម័នធម្មជាតិរាវ ឬ LNG របស់ចិនមានមួយធំមានប្រភពមកពីសហរដ្ឋអាមរិក និងអូស្ត្រាលី ដែលជាប្រភពនាំចូលឧស្ម័នដ៏សំខាន់របស់ចិនពីឆ្នាំ២០២០ ដល់ឆ្នាំ២០២១ ជាមួយការផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័ន LNG ៣០.៧លានតោន ឬស្មើនឹងជាង ៤២.៣ពាន់លានម៉ែត្រគូប។


លើសពីនេះទៅទៀត ចិនក៏មានបំពង់បង្ហូរឧស្ម័នធម្មជាតិដែលតភ្ជាប់ពីតំបន់អាស៊ីកណ្ដាលផងដែរ នោះគឺពីប្រទេសតួកម៉េនីស្ថាន។ កាលពីឆ្នាំ២០២១ តម្រូវការឧស្ម័នរបស់ ចិនមាន ៣៦៥ពាន់លានម៉ែត្រគូប ហើយការនាំចូលឧស្ម័នពីរុស្ស៉ីមាន ១៦.៥ពាន់លានម៉ែត្រគូបដែលនេះជាចំនួនដ៏តិចតួចបំផុត បើធៀបទៅនឹងទីផ្សារអឺរ៉ុប។ ពោលគឺចិន មិនមែនពឹងផ្អែកតែទៅលើការនាំចូលឧស្ម័នតែពីរុស្ស៉ីនោះទេ រីឯរុស្ស៉ីវិញក៏នឹងពិបាកក្នុងការស្វែងរកអ្នកទិញឧស្ម័នរបស់ខ្លួនជំនួសអឺរ៉ុបបានដែរក្នុងរយៈពេលខ្លី។


យល់ដូចគ្នានេះដែរ លោក នីកូស សាហ្វូស (Nikos Tsafos) ជាអ្នកជំនាញខាងថាមពលម្នាក់បានធ្វើការសន្និដ្ឋានថា «រុស្ស៉ីនឹងមិនអាចមានទីផ្សារថាមពលដ៏ធំក្នុងតំបន់អាស៊ី ទេ បើធៀបទៅនឹងទីផ្សារអឺរ៉ុប»។ លោកបន្ថែមថា «ការបង្វែរឧស្ម័នរបស់រុស្ស៉ីទៅកាន់ទីផ្សារអាស៊ី ពិតណាស់វានឹងដំណើរការ ក៏ប៉ុន្តែអាស៊ីនឹងមិនអាចក្លាយជាទីផ្សារលក់ឧស្ម័ន ជំនួសអឺរ៉ុបបានក្នុងពេលដ៏ខ្លីឡើយ។ ពីព្រោះថាបើចង់យកអាស៊ីជំនួសអឺរ៉ុប នោះរុស្ស៉ីត្រូវការរយៈពេលវែង និងត្រូវសម្រេចឱ្យបានជាមុនសិននូវការសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័នដ៏ធំសម្បើមមួយ។


គួរបញ្ជាក់ថា សម្រាប់ចិន ការអភិវឌ្ឍបំពង់ឧស្ម័នជាមួយរុស្ស៉ី គឺជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់នៃ «ភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រទូលំទូលាយ» រវាងប្រទេសទាំង២ ហើយក៏ជាមធ្យោបាយ ដោះស្រាយកង្វល់របស់ចិនផងដែរ។ អស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំមកហើយ ចិនពឹងផ្អែកលើការនាំចូលឥន្ធនៈផូស៊ីល ជាពិសេសគឺប្រេង មកពី និងឆ្លងកាត់តាមច្រកសមុទ្រ ម៉ាឡាកា (Malacca) ជាទីដែលកងទ័ពជើងទឹកអាមេរិកកំពុងរក្សាវត្តមាននៅទីនោះ។ បានន័យថាប្រសិនបើអាមេរិកបិទខ្ទប់ច្រកសមុទ្រម៉ាឡាកាដោយប្រការណាមួយ នោះ ចិនអាចនឹងប្រឈមមុខនឹងការខ្វះខាតថាមពល ដែលធ្វើឱ្យខូចខាតធ្ងន់ធ្ងរដល់សេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួន។ តែទោះជាបែបនេះក្ដី ការវិវឌ្ឍទំនាក់ទំនងរកស៊ីឧស្ម័នរវាងចិន និងរុស្ស៉ី នឹងមិនអាចកែប្រែធម្មជាតិពិតនៃវិសមភាពក្នុងភាពជាដៃគូរវាងប៉េកាំង និងមូស្គូបានទេ ដូចដែលគេកំពុងឃើញក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន នោះគឺរុស្ស៉ីត្រូវការចិនជាទីផ្សារនាំចេញ ខ្លាំងជាងចិនត្រូវការរុស្ស៉ីជាអ្នកផ្គត់ផ្គង់។


ស្ថានភាពសព្វថ្ងៃ ទាំងរុស្ស៉ី និងអឺរ៉ុបសុទ្ធតែកំពុងប្រឈមនឹងបញ្ហាស្មុគស្មាញ ដ្បិតម្ខាងជាអ្នកលក់ ម្ខាងជាម៉ូយ ដោយក្នុងរយៈពេលខ្លី រុស្ស៉ីមិនអាចធ្វើពិពិធកម្មទីផ្សារឧស្ម័ន ហើយអ៉ឺរ៉ុបក៏ដូចគ្នាដែរ គឺមិនអាចរកអ្នកផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័នជំនួសរុស្ស៉ីទេ។ តែអ្វីដែលគេអាចនិយាយបាន នោះគឺទំនាក់ទំនងថាមពលជាមួយរុស្ស៉ី នឹងកាន់តែផ្ដល់ជម្រើស កាន់តែច្រើនសម្រាប់ចិនក្នុងការទិញឧស្ម័នក្នុងតម្លៃថោក៕

ដោយៈ Fresh News


សេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មាន ស្ដីពីលទ្ធផលនៃសម័យប្រជុំពេញអង្គគណៈរដ្ឋមន្ត្រី ក្រោមអធិបតីភាពសម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា (ថ្ងៃសុក្រថ្ងៃទី៩ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២២)