Wednesday, July 24, 2024

ឯកឧត្តម ទិត សុធា ចេញញត្តិគាំទ្រសារពិសេស សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ស្តីពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម និងថ្កោលទោសជនដែលញុះញង់ និងបំភ្លៃការពិត


(ភ្នំពេញ)៖ ឯកឧត្តម ទិត សុធា រដ្ឋលេខាធិកា ទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្រ្តី ប្រធានអង្គភាពព័ត៌មាននិងប្រតិកម្មរហ័ស និងមន្រ្តីក្រោមឱវ៉ាទ សូមប្រកាសគាំទ្រយ៉ាងពេញទំហឹងចំពោះសារពិសេសរបស់ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភា នៅថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤នេះ ពាក់ព័ន្ធនឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម (CLV-DTA) ហើយថ្កោលទោសចំពោះជនណា ដែលញុះញង់ និងបំភ្លៃការពិតថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះធ្វើឱ្យបាត់បង់ទឹកដី។

កិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម គឺជាគំនិតផ្តួចផ្តើមដំបូងរបស់កម្ពុជា ក្នុងឆ្នាំ១៩៩៩ ដែលពេលនោះមាន សម្តេចតេជោ ជានាយករដ្ឋមន្ត្រី ក្នុងគោលបំណងជំរុញសមាហរណកម្មខេត្តជាប់ព្រំដែន នៃប្រទេសទាំងបី កម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម ដោយធ្វើយ៉ាងណាប្រែក្លាយព្រំដែននេះ ទៅជាព្រំដែនមិត្តភាព សាមគ្គីភាព និងការអភិវឌ្ឍ។ គិតមកដល់ឆ្នាំ២០២៤នេះ កិច្ចប្រជុំក្រោមក្របខណ្ឌនៃ តំបន់ត្រីកោណអភិវឌ្ឍន៍នេះ បានធ្វើឡើងចំនួន១១លើករួចមកហើយ ដោយមានការប្តូរវេនគ្នាធ្វើជាប្រធានរវាង ប្រទេសទាំងបី ហើយឆ្នាំ២០២៤នេះ កម្ពុជានឹងធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះកិច្ចប្រជុំកំពូល CLV លើកទី១២។

គម្រោងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ មានគោលការណ៍គ្រឹះសំខាន់ ក្នុងការលើកកម្ពស់ការគោរព និងការជឿទុកចិត្តគ្នាទៅវិញទៅមក ដើម្បីផលប្រយោជន៍រួម ការការពារបូរណភាពទឹកដី និងការដោះស្រាយបញ្ហា តាមរយៈទំនាក់ទំនងការទូត និងច្បាប់អន្តរជាតិ។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ គម្រោងនេះ ជាការតភ្ជាប់ដែលនាំមកនូវការបង្កើនពាណិជ្ជកម្មឆ្លងដែន ការលើកកម្ពស់វិស័យទេសចរណ៍ ដែលជាគ្រឹះក្នុងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច-សង្គម និងកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រតាមតំបន់ព្រំដែន និងទូទាំងប្រទេសផងដែរ។


តាមរយៈកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ ប្រទេសទាំង៣បានសហការគ្នាយ៉ាងជិតស្និទ្ធ និងមានប្រសិទ្ធភាព ក្នុងការឆ្លើយតបទៅនឹងការគំរាមកំហែងផ្នែកសន្តិសុខមិនមែនប្រពៃណី ដូចជា៖ ឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើខុសច្បាប់ គ្រោះមហន្តរាយធម្មជាតិ សន្តិសុខសុខភាពសាធារណៈ ការជួញដូរមនុស្ស និងការជួញដូរគ្រឿងញៀនជាដើម។

យើងសូមប្រកាសថ្កោលទោស និងប្រឆាំងដាច់អហង្ការ ចំពោះការញុះញង់ បង្កចលាចល សំដៅបំផ្លាញសមិទ្ធផល និងដំណើរការអភិវឌ្ឍនៃតំបន់ត្រីកោណអភិវឌ្ឍន៍ និងសូមអំពាវនាវដល់ជនរួមជាតិទាំងអស់ សូមបន្តចូលរួម និងគាំទ្រយ៉ាងពេញទំហឹងដល់ ការអនុវត្តកម្មវិធី និងគម្រោងអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម ដើម្បីឧត្តមប្រយោជន៍ជាតិ មាតុភូមិ និងប្រជាជន៕

ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រចាំការ វង្សី វិស្សុត ចេញញត្តិគាំទ្រសារពិសេស សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ស្តីពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម និងថ្កោលទោសជនដែលញុះញង់ និងបំភ្លៃការពិត



(ភ្នំពេញ)៖ ឯកឧត្តម វង្សី វិស្សុត ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រចាំការ រដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី និងជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាអ្នកច្បាប់ និងមន្ត្រីរាជការទាំងអស់ សូមប្រកាសគាំទ្រយ៉ាងពេញទំហឹងចំពោះសារពិសេសរបស់ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភា នៅថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤នេះ ពាក់ព័ន្ធនឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម (CLV-DTA) ហើយថ្កោលទោសចំពោះជនណា ដែលញុះញង់ និងបំភ្លៃការពិតថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះធ្វើឱ្យបាត់បង់ទឹកដី។


កិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម គឺជាគំនិតផ្តួចផ្តើមដំបូងរបស់កម្ពុជា ក្នុងឆ្នាំ១៩៩៩ ដែលពេលនោះមាន សម្តេចតេជោ ជានាយករដ្ឋមន្ត្រី ក្នុងគោលបំណងជំរុញសមាហរណកម្មខេត្តជាប់ព្រំដែន នៃប្រទេសទាំងបី កម្ពុជា-ឡាវ-​វៀតណាម ដោយធ្វើយ៉ាងណាប្រែក្លាយព្រំដែននេះ ទៅជាព្រំដែនមិត្តភាព សាមគ្គីភាព និងការអភិវឌ្ឍ។ គិតមកដល់ឆ្នាំ២០២៤នេះ កិច្ចប្រជុំក្រោមក្របខណ្ឌនៃ តំបន់ត្រីកោណអភិវឌ្ឍន៍នេះ បានធ្វើឡើងចំនួន១១លើករួចមកហើយ ដោយមានការប្តូរវេនគ្នាធ្វើជាប្រធានរវាង ប្រទេសទាំងបី ហើយឆ្នាំ២០២៤នេះ កម្ពុជានឹងធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះកិច្ចប្រជុំកំពូល CLV លើកទី១២។


គម្រោងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ មានគោលការណ៍គ្រឹះសំខាន់ ក្នុងការលើកកម្ពស់ការគោរព និងការជឿទុកចិត្តគ្នាទៅវិញទៅមក ដើម្បីផលប្រយោជន៍រួម ការការពារបូរណភាពទឹកដី និងការដោះស្រាយបញ្ហា តាមរយៈទំនាក់ទំនងការទូត និងច្បាប់អន្តរជាតិ។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ គម្រោងនេះ ជាការតភ្ជាប់ដែលនាំមកនូវការបង្កើនពាណិជ្ជកម្មឆ្លងដែន ការលើកកម្ពស់វិស័យទេសចរណ៍ ដែលជាគ្រឹះក្នុងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច-សង្គម និងកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រតាមតំបន់ព្រំដែន និងទូទាំងប្រទេសផងដែរ។


តាមរយៈកិច្ចសហប្រតិ​បត្តិការនេះ ប្រទេសទាំង៣បានសហការគ្នាយ៉ាងជិតស្និទ្ធ និងមានប្រសិទ្ធភាព ក្នុងការឆ្លើយតបទៅនឹងការគំរាមកំហែងផ្នែកសន្តិសុខមិនមែនប្រពៃណី ដូចជា៖ ឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើខុសច្បាប់ គ្រោះមហន្តរាយធម្មជាតិ សន្តិសុខសុខភាពសាធារណៈ ការជួញដូរមនុស្ស និងការជួញដូរគ្រឿងញៀនជាដើម។


យើងសូមប្រកាសថ្កោលទោស និងប្រឆាំងដាច់អហង្ការ ចំពោះការញុះញង់ បង្កចលាចល សំដៅបំផ្លាញសមិទ្ធផល និងដំណើរការអភិវឌ្ឍនៃតំបន់ត្រីកោណអភិវឌ្ឍន៍ និងសូមអំពាវនាវដល់ជនរួមជាតិទាំងអស់ សូមបន្តចូលរួម និងគាំទ្រយ៉ាងពេញទំហឹងដល់ ការអនុវត្តកម្មវិធី និងគម្រោងអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម ដើម្បីឧត្តមប្រយោជន៍ជាតិ មាតុភូមិ និងប្រជាជន៕

ឯកឧត្តម ស្វាយ ស៊ីថា ចេញញត្តិគាំទ្រសារពិសេស សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ស្តីពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម និងថ្កោលទោសជនដែលញុះញង់ និងបំភ្លៃការពិត


(ភ្នំពេញ)៖ ឯកឧត្តម ស្វាយ ស៊ីថា ទេសរដ្ឋមន្រ្តី ទទួលបន្ទុកបេសកកម្មពិសេស និងជាប្រធានគណៈកម្មាធិការជាតិសម្របសម្រួលកិច្ចការព័ត៌មាន និងសាធារណមតិ សូមប្រកាសគាំទ្រយ៉ាងពេញទំហឹងចំពោះសារពិសេសរបស់ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភា នៅថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤នេះ ពាក់ព័ន្ធនឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម (CLV-DTA) ហើយថ្កោលទោសចំពោះជនណា ដែលញុះញង់ និងបំភ្លៃការពិតថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះធ្វើឱ្យបាត់បង់ទឹកដី។


កិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម គឺជាគំនិតផ្តួចផ្តើមដំបូងរបស់កម្ពុជា ក្នុងឆ្នាំ១៩៩៩ ដែលពេលនោះមាន សម្តេចតេជោ ជានាយករដ្ឋមន្ត្រី ក្នុងគោលបំណងជំរុញសមាហរណកម្មខេត្តជាប់ព្រំដែន នៃប្រទេសទាំងបី កម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម ដោយធ្វើយ៉ាងណាប្រែក្លាយព្រំដែននេះ ទៅជាព្រំដែនមិត្តភាព សាមគ្គីភាព និងការអភិវឌ្ឍ។ គិតមកដល់ឆ្នាំ២០២៤នេះ កិច្ចប្រជុំក្រោមក្របខណ្ឌនៃ តំបន់ត្រីកោណអភិវឌ្ឍន៍នេះ បានធ្វើឡើងចំនួន១១លើករួចមកហើយ ដោយមានការប្តូរវេនគ្នាធ្វើជាប្រធានរវាង ប្រទេសទាំងបី ហើយឆ្នាំ២០២៤នេះ កម្ពុជានឹងធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះកិច្ចប្រជុំកំពូល CLV លើកទី១២។


គម្រោងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ មានគោលការណ៍គ្រឹះសំខាន់ ក្នុងការលើកកម្ពស់ការគោរព និងការជឿទុកចិត្តគ្នាទៅវិញទៅមក ដើម្បីផលប្រយោជន៍រួម ការការពារបូរណភាពទឹកដី និងការដោះស្រាយបញ្ហា តាមរយៈទំនាក់ទំនងការទូត និងច្បាប់អន្តរជាតិ។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ គម្រោងនេះ ជាការតភ្ជាប់ដែលនាំមកនូវការបង្កើនពាណិជ្ជកម្មឆ្លងដែន ការលើកកម្ពស់វិស័យទេសចរណ៍ ដែលជាគ្រឹះក្នុងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច-សង្គម និងកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រតាមតំបន់ព្រំដែន និងទូទាំងប្រទេសផងដែរ។


តាមរយៈកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ ប្រទេសទាំង៣បានសហការគ្នាយ៉ាងជិតស្និទ្ធ និងមានប្រសិទ្ធភាព ក្នុងការឆ្លើយតបទៅនឹងការគំរាមកំហែងផ្នែកសន្តិសុខមិនមែនប្រពៃណី ដូចជា៖ ឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើខុសច្បាប់ គ្រោះមហន្តរាយធម្មជាតិ សន្តិសុខសុខភាពសាធារណៈ ការជួញដូរមនុស្ស និងការជួញដូរគ្រឿងញៀនជាដើម។


យើងសូមប្រកាសថ្កោលទោស និងប្រឆាំងដាច់អហង្ការ ចំពោះការញុះញង់ បង្កចលាចល សំដៅបំផ្លាញសមិទ្ធផល និងដំណើរការអភិវឌ្ឍនៃតំបន់ត្រីកោណអភិវឌ្ឍន៍ និងសូមអំពាវនាវដល់ជនរួមជាតិទាំងអស់ សូមបន្តចូលរួម និងគាំទ្រយ៉ាងពេញទំហឹងដល់ ការអនុវត្តកម្មវិធី និងគម្រោងអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម ដើម្បីឧត្តមប្រយោជន៍ជាតិ មាតុភូមិ និងប្រជាជន៕

Tuesday, July 23, 2024

សេចក្តីថ្លែងការណ៍ពិសេស សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធាន​ព្រឹទ្ធសភា នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ទាក់ទិន​ក្រប​ខណ្ឌ​កិច្ច​សហ​ប្រតិ​បត្តិការ​អភិវឌ្ឍន៍តំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម(CLV DTA)

ប្រសាសន៍សំខាន់ៗរបស់ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ឱកាសថ្លែងសារពិសេស ពាក់ព័ន្ធតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ (CLV) កម្ពុជា ឡាវ វៀតណាម

****************

(ភ្នំពេញ)៖ នៅរសៀលថ្ងៃអង្គារ ទី២៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤នេះ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជា បានថ្លែងសារពិសេសផ្ញើជូនជនរួមជាតិ ពាក់ព័ន្ធតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ CLV (កម្ពុជា ឡាវ វៀតណាម) ។

ការចេញថ្លែងសារពិសេសរបស់សម្តេចតេជោ ធ្វើឡើងក្រោយមានការជជែកគ្នាច្រើនលើបញ្ហានេះ។ ការជជែកនេះ កើតមានបន្ទាប់ពីវិទ្យុ និងក្រុមប្រឆាំងនៅក្រៅប្រទេសនាំគ្នាផ្សាយបំភ្លៃខ្លឹមសារនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ CLV (កម្ពុជា ឡាវ វៀតណាម) ។

ខាងក្រោមជាខ្លឹមសារសំខាន់ៗរបស់សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ឱកាសថ្លែងសារពិសេស ពាក់ព័ន្ធតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ៖

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា ការបង្ហាញវត្តមានរបស់សម្តេចនៅពេលនេះ ជាការបញ្ជាក់ចំពោះការផ្សព្វផ្សាយខុសពីការពិតរបស់ហ្វេសប៊ុកឈ្មោះ «អរគុណ សន្តិភាព» ដែលថាសម្តេចមានរបួសស្មា។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បន្តស្នើសមត្ថកិច្ចតាមវែកមុខជនគ្រប់គ្រងហ្វេសប៊ុកឈ្មោះ «អរគុណ សន្តិភាព»។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា មិនអាចអត់ឱនឱ្យបាននោះឡើយ ចំពោះជនមូលបង្កាច់រឿងពិត នៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា អ្នកបំភ្លៃរឿង CLV នេះ សម្រាប់អ្នកនៅក្នុងស្រុកត្រូវប្រឈមនឹងច្បាប់។ ចំពោះអ្នកនៅក្រៅស្រុកត្រូវដឹងថា ទង្វើនេះធ្វើឱ្យអ្នកនៅក្នុងស្រុកប្រឈមនឹងច្បាប់។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា មូលហេតុដែលសម្តេចចេញមុខបកស្រាយលើរឿងតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ ព្រោះសម្តេចជ្រូតជ្រាបរឿងនេះច្បាស់ ហើយសម្តេចផ្ទាល់ជាអ្នកផ្តួចផ្តើមបង្កើតនូវកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះតាំងពីរឆ្នាំ១៩៩៩។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា អ្នកដែលនិយាយថាគំនិតបង្កើតតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណនេះ ផ្តើមដោយវៀតណាមតាំងពីឆ្នាំ១៩៩៥ ជាការលើកឡើងដោយគ្មានភស្តុតាង និងគ្មានការអៀនខ្មាស់។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានបបួលលោក ជេម សុខ ស្បថចំពោះសម្តីដែលបានលើកឡើងថា តំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណនេះ ផ្តួចផ្តើមគំនិតដោយវៀតណាម។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា តំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណនេះ គឺផ្តួចផ្តើមឡើងផ្ទាល់ដោយសម្តេច។ ដំបូងគឺសម្តេចស្នើសុំការគាំទ្រពីឡាវ បន្ទាប់មកទៅស្នើការគាំទ្រពីវៀតណាម។ បច្ចុប្បន្ននាយករដ្ឋមន្ត្រីទាំងពីររូប គឺឡាវ និងវៀតណាម ដែលសម្តេចស្នើឱ្យមានការគាំទ្រនោះ បានទទួលមរណភាពអស់ហើយ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា គំនិតបង្កើតកិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណនេះ ដោយសារតែតំបន់នេះទាំងកម្ពុជា ឡាវ និងវៀតណាម ជាតំបន់មានស្ថានភាពក្រីក្រជាងគេ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា សម្រាប់កម្ពុជាវិញ នៅចុងសតវត្សរ៍ទី២០ ឆ្លងចូល២១ ខេត្តមណ្ឌលគិរី រតនគិរី មិនមានផ្លូវទៅដល់នោះទេ គឺត្រូវស្នើសុំវៀតណាម ឆ្លងចូល។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា ផ្តើមចេញពីស្ថានភាពឱនភាពផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងផ្នែកអភិវឌ្ឍន៍ ទើបតម្រូវឱ្យមានកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា តាមរយៈកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ ធ្វើឱ្យខេត្តភាគឦសានរបស់កម្ពុជា ត្រូវបានតភ្ជាប់ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច ដែលត្រូវការសំខាន់ការតភ្ជាប់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ រួមមានផ្លូវ អគ្គិសនី ទេសចរណ៍ និងការធ្វើពាណិជ្ជកម្ម។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា មុនពេលអគ្គិសនីកម្ពុជាទៅដល់ នៅខេត្តមណ្ឌលគិរី រតនគិរី និងក្រចេះ ត្រូវទទួលភ្លើងពីវៀតណាម។ រីឯខេត្តស្ទឹងត្រែង ពឹងពាក់ភ្លើងពីវៀតណាម។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ បានផ្តល់ផលប្រយោជន៍ជាច្រើន បើធៀបជាមួយវៀតណាម និងឡាវ តាមរយៈការផ្គត់ផ្គង់អគ្គិសនី ការដឹកជញ្ជូនទំនិញទៅកាន់សមុទ្រខាងទឹកដីវៀតណាម។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា តាមរយៈកិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ បានជួយដល់កិច្ចសន្តិសុខជាតិ រួមមានទប់ស្កាត់ការជួញដូរមនុស្ស ការរត់ពន្ធឈើ និងទប់ស្កាត់ចលនាប្រដាប់អាវុធផងដែរ ពោលគឺទប់ស្កាត់ជម្រករបស់ក្រុមជនខិលខូច។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណនេះ បានផ្តល់កិច្ចសហការផ្នែកអប់រំ បណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្ស និងផ្នែកសុខាភិបាល។ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា តាមរយៈកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ កាលពីពេលមុនពលរដ្ឋកម្ពុជាក្នុងខេត្តទាំង៤ បានទទួលសេវាសុខាភិបាលជាច្រើនពីខាងឡាវ និងវៀតណាម។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា កិច្ចប្រជុំកំពូលដំបូងនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណធ្វើឡើងនៅវៀងច័ន្ទ ប្រទេសឡាវ ក្នុងឆ្នាំ១៩៩៩។ លើកទី២ នៅឆ្នាំ២០០២ នៅទីក្រុងហូជីមិញ ប្រទេសវៀតណាម។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា ក្នុងកិច្ចប្រជុំលើកទី២នោះហើយ មេដឹកនាំប្រទេសទាំង៣ បានឯកភាពគ្នាកំណត់ខេត្តត្រូវដាក់បញ្ចូលក្នុងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ បានផ្តល់ប្រយោជន៍ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចទាំងភាគីកម្ពុជា ឡាវ និងវៀតណាម។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ កម្ពុជា ទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់អគ្គិសនីពីឡាវ ហើយឡាវ ទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់អំបិលពីកម្ពុជា។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា អធិបតេយ្យនៃប្រទេសនីមួយៗមានការបោះ​បង្គោលព្រំដែនច្បាស់លាស់ជាមួយគ្នា។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានសង្ឃឹមថា រាជរដ្ឋាភិបាលអាចសាងសង់ផ្លូវក្នុងខេត្តរតនគិរី ពីក្រុងបានលុង ទៅដល់កន្ទុយនាគ ប្រវែង ៦៦គីឡូម៉ែត្រ បានឆាប់។ សម្តេចតេជោ បានថ្លែងថា សម្តេចចង់ទៅឈរនៅតំបន់កន្ទុយនាគ ដែលជាចំណុចប្រសព្វគ្នានៃព្រំដែនកម្ពុជា ឡាវ និងវៀតណាម។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា កិច្ចព្រមព្រៀងតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ មិនមានកិច្ចព្រមព្រៀងណាមួយ នាំឱ្យបាត់បង់អធិបតេយ្យភាពជាតិនោះឡើយ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា ខេត្តទាំង៤របស់កម្ពុជានៅភាគឦសាន បានសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធតភ្ជាប់អស់ហើយ ដែលធ្វើឱ្យខេត្តទាំងនេះមិនកាត់ផ្តាច់ពីគ្នានោះឡើយ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានស្នើតុលាការដាក់ទោសឱ្យបានធ្ងន់ធ្ងរបំផុតចំពោះបុគ្គលអុជអាលរឿងនេះ ហើយគ្មានការបន្ធូរបន្ថយទោសនោះឡើយ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានផ្តាំទៅ ហៃ វណ្ណា បុគ្គលប្រឆាំងនៅជប៉ុនថា កុំភ្លេចថាខ្លួនមានគ្រួសារនៅស្រុកខ្មែរ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា សម្តេចលែងប្រកាន់នឹងលោក ជេម សុខ ហើយ ព្រោះសម្តេចចាត់ទុកជាមនុស្សមានបញ្ហាសរសៃប្រសាទ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា តាមរយៈកិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណនេះ មានកិច្ចព្រមព្រៀងចំនួន៥រួមមាន៖

១៖ កិច្ចព្រមព្រៀងជំរុញ និងសម្រួលពាណិជ្ជកម្មតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ ធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី២៣ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៦។

២៖ កិច្ចព្រមព្រៀងធ្វើពាណិជ្ជកម្មផ្លាស់ប្តូរទំនិញ និងសេវា

៣៖ កិច្ចព្រមព្រៀងស្តីពីការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវគោករវាងកម្ពុជា និងវៀតណាម

៤៖ អនុស្សារណៈយោគយល់គ្នាស្តីពីការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវគោករវាងកម្ពុជា និងឡាវ

៥៖ អនុស្សារណៈយោគយល់គ្នាស្តីពីការដឹកជញ្ជូនផ្លូវគោករវាងកម្ពុជា ឡាវ និងវៀតណាម។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ ផ្ទុយគ្នាស្រឡះពីកិច្ចព្រមព្រៀងរវាងទណ្ឌិតក្បត់ជាតិ សម រង្ស៊ី ជាមួយកុកស។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា កម្ពុជា គ្មានជនជាតិភាគតិចដេហ្គា និងមានមេដឹកនាំជាកុកសនោះទេ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា ក្នុងឋានៈជាមេដឹកនាំប្រទេសពេលទៅដល់ប្រទេសណា ក៏តែងមានការរៀបចំដាក់តាំងទង់ជាតិ។ សម្តេចបញ្ជាក់ត្រង់ចំណុច ដើម្បីបំភ្លឺតបនឹងការបង្ហោះមួយចំនួនបង្ហាញទង់ជាតិវៀតណាម នៅពេលប្រមុខរដ្ឋវៀតណាមទស្សនកិច្ចនៅកម្ពុជា។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានចាត់ទុកការបង្ហោះនោះ ជាចេតនាបង្ករឿង។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា ទោះបីនាយករដ្ឋមន្ត្រីត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរ តែសម្តេចមិនទាន់អស់ឥទ្ធិពល ពីនយោបាយនៅក្នុងប្រទេសនោះទេ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា រចនាសម្ព័ន្ធនៃការគ្រប់គ្រងអំណាចរដ្ឋ គឺព្រះមហាក្សត្រទី១ ប្រធានព្រឹទ្ធសភាទី២ ប្រធានរដ្ឋសភាទី៣ និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីទី៤ ប៉ុន្តែអំណាចលើនាយករដ្ឋមន្ត្រី។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា សម្តេចមិនអនុញ្ញាតឱ្យមានការបង្កចលាចលណាមួយ ពីក្រុមបង្កការញុះញង់នោះឡើយ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា មនុស្សខ្មែរមួយចំនួនធ្វើសកម្មភាពអាក្រក់ តែជ្រកក្រោមស្លាកអង្គការសង្គមស៊ីវិល។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា កម្ពុជា មិនមានអ្នកទោសនយោបាយនោះទេ គឺមានតែអ្នកនយោបាយជាប់ទោសព្រហ្មទណ្ឌ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានទម្លាយថា មានអ្នកសារព័ត៌មានម្នាក់ យកប្រពន្ធខ្លួនឯង ទៅឱ្យបរទេសសេពកាម។ តើទង្វើពេស្យាចារបែបនេះ តើត្រូវកាត់ទោសដែរទេ?

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា ប្រទេសជប៉ុន គឺជាប្រទេសមួយ ដែលបានចូលរួមចំណែកអភិវឌ្ឍន៍តាមបណ្តាខេត្តក្នុងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា កិច្ចប្រជុំកំពូលតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណលើកទី១២ នឹងធ្វើនៅប្រទេសកម្ពុជា។ បច្ចុប្បន្នកំពុងពិភាក្សាគ្នាពីពេលវេលា។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ចាត់ទុកការមូលបង្កាច់លើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ ដោយថាជាសហព័ន្ធឥណ្ឌូចិនជាដើម ជាទង្វើឆ្កួតពេកហើយ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ គឺមានតែសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គម ជាពិសេសកាត់បន្ថយភាពក្រីក្ររបស់ពលរដ្ឋ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងទៅកាន់រាជរដ្ឋាភិបាលកុំមើលស្រាលស្ថានការណ៍។ សម្តេចតេជោ បានថ្លែងថា គេបំភ្លៃយូរហើយ តែរាជរដ្ឋាភិបាលសម្ងំ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ចោទសួរជនក្បត់ជាតិ សម រង្ស៉ី ថា ឆ្អឹងឪខ្លួននៅណា? ទង្វើក្បត់ជាតិងាប់រកឆ្អឹងមិនឃើញ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា កុំប្រមាថព្រះមហាក្សត្រ កុំប្រមាថឆន្ទៈពលរដ្ឋខ្មែរ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ស្នើរាជរដ្ឋាភិបាល តាមប្រមូលឱ្យអស់ជនញុះញង់លើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ។ សម្រាប់អ្នកនៅក្រៅប្រទេស ត្រូវតាមរកគ្រួសារដែលនៅក្នុងប្រទេស។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានលើកឡើងថា ប្រទេសដទៃអាចអនុវត្តន៍ច្បាប់បាន ហេតុអ្វីកម្ពុជាមិនអាចអនុវត្តន៍ច្បាប់ប្រទេសបាន?

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ស្នើមិត្តភក្តិបរទេសយោគយល់ កម្ពុជាមិនអនុញ្ញាតឱ្យកម្ពុជាកើតចលាចលនោះឡើយ។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ហួសចិត្តនឹងលោក ជេម សុខ ដែលវាយប្រហារសូម្បីកូននេន សីហា។

* សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានបញ្ចប់ការថ្លែងសារពិសេសជូនជនរួមជាតិនៅវេលាម៉ោង ៤៖៥៥នាទីល្ងាចថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤, (Fresh News)

សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានលើកមូលហេតុដ៏ចម្បងក្នុងការអភិវឌ្ឍតំបន់ត្រីកោណជាប់មុំ៣ រវាងកម្ពុជា ឡាវ និងវៀតណាម




សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានបង្ហើបពីមូលហេតុដែលត្រូវបង្កើតតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ កម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម (CLV DTA) នេះឡើង ដោយសម្ដេចបានគូសបញ្ជាក់ថា បណ្ដាខេត្តដែលនៅជាប់ព្រំប្រទល់មុំទាំង៣នេះ គឺជាតំបន់ដែលក្រីក្រជាងគេ លំបាកជាងគេ ហើយបើនិយាយតែចំពោះកម្ពុជាវិញ ក្នុងទស្សវត្សទី៨០ រហូតមកដល់ឆ្លងកាត់សតវត្សរ៍ទី២០ ឆ្លងចូលសតវត្សទី២១ ហើយគឺកម្ពុជានៅតែខ្ចីផ្លូវថ្នល់វៀតណាមប្រើប្រាស់នៅឡើយទេ។


សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងបន្តថា ផ្លូវលេខ៧៦ កាលពីមុនជាផ្លូវដី គ្មានផ្លូវកៅស៊ូ មិនអាចធ្វើដំណើរបានដោយងាយស្រួលនោះទេ ហើយបងប្អូននៅខេត្តមណ្ឌលគិរីមួយភាគដែលជាមន្ត្រី ឬពាណិជ្ជករ ត្រូវធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់តាមប្រទេសវៀតណាម រួចទើបបានចេញមកកាន់កម្ពុជាវិញ តាមស្វាយរៀង ឬតាមខេត្តកំពង់ចាម។ រីឯខេត្តរតនៈគិរីវិញក៏ដូចគ្នាដែរ គេមិនអាចធ្វើដំណើរចុះមកតាមខេត្តស្ទឹងត្រែងបានទេ ដោយពេលនោះផ្លូវលេខ៧៨ ម្ខាងកាន់កាប់ដោយខ្មែរក្រហម ហើយម្ខាងទៀតមានសភាពលំបាកខ្លាំង។ ដូចនេះគេត្រូវពឹងពាក់ទៅលើប្រទេសវៀតណាម ដោយធ្វើដំណើរតាមផ្លូវជាតិលេខ៧៨ ពីទីរួមខេត្តរតនគិរី មកកាន់ស្រុកអូយ៉ាដាវព្រំដែនវៀតណាម រួចឆ្លងចូលប្រទេសវៀតណាម។ ជាមួយគ្នានោះ ក៏មានផលិតផលមួយចំនួនក៏បានឆ្លងកាត់តាមប្រទេសវៀតណាមផងដែរ។ 


សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងដូចនេះ នៅរសៀលថ្ងៃទី ២៣ ខែកក្តដា ឆ្នាំ២០២៤ ក្នុងឱកាសអញ្ជើញថ្លែងសារពិសេស ស្តីពីការទាក់ទិនក្របខណ្ឌកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍន៍តំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម (CLV DTA)៕







សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន៖ មានជនខិលខូចមួយចំនួនបង្កើតគណនីក្លែងក្លាយដោយប្រើរូបថតសម្ដេចដើម្បីបោកប្រាស់ប្រជាជន




សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា រូបថតសម្តេចដែលបានបង្ហោះកាលពីឆ្នាំ២០១៩ ដែលជារូបចាស់រងរបួសបាក់ឆ្អឹងស្មា ហើយត្រូវចេញទៅព្យាបាលនៅឯប្រទេសសិង្ហបុរី ត្រូបានជនខិលខូចមួយចំនួនយកទៅបង្ហោះឡើងវិញ ដើម្បីប្រឌិតព័ត៌មានក្លែងក្លាយ បង្កឱ្យមានការភ័ន្តច្រឡំដល់សាធារណជន។


សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានអំពាវនាវឱ្យជនទាំងនោះបញ្ឈប់ជាបន្ទាន់ ប្រសិនបើមិនចង់មានបញ្ហាខាងផ្លូវច្បាប់។ សម្ដេចថា ពួកគេមិនអាចយករូបសម្តេច ទៅធ្វើជាប្រូហ្វាល់ហ្វេសប៊ុក ឬ TikTok ឬប្រព័ន្ធផ្សេងណាមួយបានទេ។ សម្ដេចបានបន្តថា សម្ដេចមានឈ្មោះតែមួយគត់នៅលើបណ្ដាញ Facebook, Page, TikTok, Instagram, Youtube ពោលគឺសម្ដេចមិនដែលប្រើគណនីច្រើនលើបណ្ដាញសង្គមតែមួយដោយប្រើឈ្មោះដូចៗគ្នានោះទេ។ សម្ដេចតេជោបានសង្កត់ធ្ងន់ថា សូមកុំប្រើប្រាស់ជាសំណេររបស់សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន យកទៅបោកប្រាស់ប្រជាជន ដើម្បីយកពិន្ទុពីប្រជាជនឱ្យសោះ។


សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងដូចនេះ នៅថ្ងៃទី ២៣ ខែកក្តដា ឆ្នាំ២០២៤ ក្នុងឱកាសអញ្ជើញថ្លែងសារពិសេស ស្តីពីការទាក់ទិនក្របខណ្ឌកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍន៍តំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម(CLV DTA)៕

ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តីប្រចាំការ វង្សី វិស្សុត ដឹកនាំសិក្ខាសាលាពិគ្រោះយោបល់ ស្ដីពី “សេចក្ដីព្រាងក្របខ័ណ្ឌតាមដាន ត្រួតពិនិត្យ និងវាយតម្លៃការអនុវត្តយុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១”




ភ្នំពេញ៖ នៅថ្ងៃចន្ទ ២រោច ខែអាសាឍ ឆ្នាំរោង ឆស័ក ព.ស.២៥៦៨ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី២២ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤ ឯកឧត្តម វង្សី វិស្សុត ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រចាំការ រដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី និងជាប្រធានគណៈកម្មាធិការតាមដាន ត្រួតពិនិត្យ និងវាយតម្លៃការអនុវត្ដយុទ្ធសាស្រ្ដបញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១ 

(គ.យ.ប.) បានអញ្ជើញចូលរួមជាអធិបតីដឹកនាំសិក្ខាសាលាពិគ្រោះយោបល់ចុងក្រោយកម្រិតថ្នាក់ដឹកនាំ ស្ដីពី “សេចក្ដីព្រាងក្របខ័ណ្ឌតាមដាន ត្រួតពិនិត្យ និងវាយតម្លៃការអនុវត្តយុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១” ដើម្បីពិភាក្សា ផ្លាស់ប្ដូរយោបល់ និងប្រមូលធាតុចូលចុងក្រោយពីថា្នក់ដឹកនាំក្រសួង ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ព្រមទាំងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ សំដៅធានាឱ្យសេចក្ដីព្រាងឯកសារក្របខ័ណ្ឌនេះ មានខ្លឹមសារគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ មានគុណភាព និងអាចអនុវត្ដបាន។ សិក្ខាសាលានេះមានការចូលរួមផងដែរពីសំណាក់ ឯកឧត្តម ឈៀង យ៉ាណារ៉ា ទេសរដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកបេសកកម្មពិសេស ឯកឧត្តម ប៊ិន ត្រឈៃ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងផែនការ, ឯកឧត្តម ហែម វណ្ឌឌី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងឧស្សាហកម្ម សិប្បកម្ម និង នវានុវត្តន៍, រដ្ឋមន្ត្រីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្ត្រី, ថ្នាក់ដឹកនាំ និងមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់នៃក្រសួង ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ និង មន្រ្ដីជាន់ខ្ពស់នៃអគ្គលេខាធិការដ្ឋាន គ.យ.ប. ព្រមទាំង ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ និងអ្នកសារព័ត៌មាន ដែលបានចូលរួមប្រមាណជាង ៣០០នាក់។ 

ជាសារបាន ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋន្ត្រីប្រចាំការ បានលើកឡើងថា យុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណ ជាយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍជាតិមួយដែលមានក្របខណ្ឌពេលវេលា ២៥ឆ្នាំ ហើយត្រូវបែងចែកជា ៥ដំណាក់កាល ដោយមួយដំណាក់កាលមានរយៈពេល ៥ឆ្នាំ។ ហើយក្នុងនោះ យុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១ មានគោលដៅធ្វើយ៉ាងណារក្សាឱ្យបាននូវចលនការ និងសមិទ្ធផល ដែលរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានតស៊ូពុះពារសម្រេចបាននៅក្នុងរយៈពេល២៥ឆ្នាំកន្លងមកនេះ ជាពិសេស រក្សាឱ្យបាននូវសុខសន្ដិភាព និងការអភិវឌ្ឍដោយមានការបែងចែកប្រយោជន៍នៃកំណើនសេដ្ឋកិច្ចជូនប្រជាពលរដ្ឋពីគ្រប់មជ្ឈដ្ឋាន។ លើសពីនេះ យុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១ នឹងចាក់គ្រឹះសម្រាប់កសាងជាតិមួយ ដែលជាចក្ខុវិស័យរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលសម្រាប់ឆ្នាំ២០៥០។

ថ្លែងនៅក្នុងពិធីសិក្ខាសាលាពិគ្រោះយោបល់ដ៏មានសារសំខាន់នេះ ឯកឧត្ដម វង្សី វិស្សុត ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រចាំការ បានមានប្រសាសន៍ថា ការរៀបចំយន្តការតាមដាន ត្រួតពិនិត្យ និងវាយតម្លៃ គឺជាដំណាក់កាលសំខាន់ នៃវដ្ដនៃការរៀបចំគោលនយោបាយរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល (Policy Cycle) ដូចប្រសាសន៍ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់ សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រី ដែលបានលើកឡើងថា «ធ្វើអ្វីក៏ដោយបើគ្មានការតាមដាន គឺអត់ជោគជ័យនោះទេ»។ ឯកឧត្តម វង្សី វិស្សុត បន្តលើកឡើងថាការតាមដាន ត្រួតពិនិត្យ និងវាយតម្លៃ គឺជាយន្តការតម្រង់ទិស សំដៅធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវការរៀបចំគោលនយោបាយ យុទ្ធសាស្រ្ដ ផែនការអភិវឌ្ឍន៍ និងការអនុវត្ដ ឱ្យមានភាពប្រាកដនិយម ឆ្លើយតបទាន់ពេលចំពោះតម្រូវការអភិវឌ្ឍសង្គម-សេដ្ឋកិច្ច ការប្រែប្រួលនៃពិភពលោក និងប្រទេសជាតិ និងសម្រេចសមិទ្ធផលថ្មីៗជូនជាតិ ប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព។ សម្រាប់ការអនុវត្តយុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១ ឯកឧត្តម វង្សី វិស្សុត បានបញ្ជាក់ថា ការរៀបចំយន្តការតាមដាន និងវាយតម្លៃនឹងត្រូវធ្វើឡើងឱ្យមានសង្គតិភាពពីលើ ដល់ក្រោម រវាងយុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១, ផែនការយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍន៍ជាតិ ២០២៤-២០២៨ និងយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍតាមវិស័យ។

ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រចាំការបានមានប្រសាសន៍ទៀតថា បច្ចុប្បន្ន ស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ចសាកលកំពុងតែរងនូវការគំរាមកំហែងកាន់តែខ្លាំងឡើងរាប់ចាប់ពីភាពតានតឹងភូមិសាស្ត្រនយោបាយ, ការបែកខ្ញែកនៃសេដ្ឋកិច្ច-ពាណិជ្ជកម្ម, សង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្ម, សង្គ្រាមបច្ចេកវិទ្យា, សង្គ្រាមមនោគមវិជ្ជា និងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ដែលកំពុងកើតឡើងនៅគ្រប់ទីកន្លែង។ បញ្ហាទាំងអស់នេះ ត្រូវបានឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រចាំការ វង្សី វិស្សុត អះអាងថា គឺជាកត្តាប្រឈមធំៗ របស់កម្ពុជាដូចគ្នាដែរ ក្នុងការឈានទៅសម្រេចបាននូវចក្ខុវិស័យ ២០៥០។ ដូច្នេះ ហើយទើបរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្រោមការដឹកនាំរបស់សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានរៀបចំ យុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១ នេះឡើង ដើម្បីតម្រង់ទិស តម្រង់យុទ្ធសាស្ត្រជាមួយនឹងរបៀបរបបធ្វើការថ្មី ដែលមានការឆ្លើយតប បត់បែន និងមានសមត្ថភាពខ្ពស់ ដោយគិតគូទាំងបរិការណ៍ខាងក្រៅផង និងការផ្លាស់ប្ដូរខាងក្នុងផង។ 

ជាលទ្ធផលនៃសិក្ខាសាលាពិគ្រោះយោបល់នេះ ថ្នាក់ដឹកនាំនៃក្រសួងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធនានា បានឯកភាពជារួម និងវាយតម្លៃខ្ពស់ លើខ្លឹមសារនៃសេចក្ដីព្រាងឯកសារក្របខ័ណ្ឌនេះ ដែលបានកំណត់អំពី (១) គោលបំណង វិសាលភាព អភិក្រមនៃការរៀបចំ និងសូចនាករសមិទ្ធកម្មគន្លឹះ (២) ក្របខ័ណ្ឌស្ថាប័ន ដែលកំណត់អំពីតួនាទីនិងភារកិច្ចរបស់តួអង្គសំខាន់ៗក្នុងការតាមដាន ត្រួតពិនិត្យ និងវាយតម្លៃ (៣) ការតាមដាន និងត្រួតពិនិត្យ ដែលបង្ហាញពីនិយមន័យនិងវិសាលភាព វិធីសាស្រ្ដ ដំណើរការនៃការតាមដាន និងត្រួតពិនិត្យ (៤) ការវាយតម្លៃ ដែលកំណត់អំពីនិយមន័យ និងវិសាលភាព ប្រភេទ និងវីធីសាស្រ្ដនិងឧបករណ៍ប្រមូលទិន្នន័យនៃការវាយតម្លៃ (៥) ការរាយការណ៍ និងការប្រើប្រាស់លទ្ធផល ដែលបង្ហាញអំពីរបាយការណ៍ ប្រព័ន្ធរាយការណ៍ការតាមដាន ត្រួតពិនិត្យ និងវាយតម្លៃ លទ្ធផលសំខាន់ៗ និង (៦) ទិសដៅអាទិភាព រួមមានការរៀបចំលិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្ដ ការកសាងស្ថាប័ននិងសមត្ថភាព ការរៀបចំប្រព័ន្ធព័ត៌មានវិទ្យានៃការតាមដាន ត្រួតពិនិត្យ និងវាយតម្លៃជាតិ។ ទន្ទឹមនេះ ដោយឆ្លងកាត់ការពិភាក្សាយ៉ាងផុសផុល, គ.យ.ប. បានទទួលមតិយោបល់និងធាតុចូលយ៉ាងច្រើន ពីថា្នក់ដឹកនាំក្រសួង ស្ថាប័ន និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ សម្រាប់កែលម្អ និងធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវសេចក្តីព្រាងក្របខ័ណ្ឌនេះ ឱ្យកាន់តែមានគុណភាព និងប្រសិទ្ធភាពនៃការអនុវត្ដ មុននឹងដាក់ឆ្លងគណៈរដ្ឋមន្ត្រីនៅពេលខាងមុខ។

ឯកឧត្ដម វង្សី វិស្សុត ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រចាំការបានក្រើនរំលឹកនិងដាស់ស្មារតីក្រសួង ស្ថាប័ន ឱ្យបង្កើនការយកចិត្តទុកដាក់បន្ថែម លើកិច្ចការ ការតាមដាន ត្រួតពិនិត្យ និងវាយតម្លៃ ដែលជាការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់របស់រាជរដ្ឋាភិបាល ដូចបានគូសរំលេចក្នុងសុន្ទរកថារបស់ សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្តី នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ក្នុងកិច្ចប្រជុំពេញអង្គគណៈរដ្ឋមន្រ្តីលើកដំបូង សម្រាប់នីតិកាលទី៧ នៃរដ្ឋសភា កាលពីថ្ងៃទី២៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៣៕









សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត៖ អាកាសយានិកចំនួន ២ រូប ដែលបានបាត់ការទាក់ទងអស់រយៈពេល ១២ ថ្ងៃ មកទល់ពេលនេះ គឺមិនមានមួយវិនាទីណា ត្រូវបានបំភ្លេចនោះទ្បើយ



សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត៖ អស់រយៈពេល ១២ ថ្ងៃ មកហើយ ដែលឧទ្ធម្ភាគចក្រមួយគ្រឿង របស់កងទ័ពជើងអាកាស នៃកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ  ហោះហើរដោយអាកាសយានិកចំនួន ២ រូប បានបាត់ការទាក់ទងជាមួយទីបញ្ជាការទ័ពអាកាស។ ចាប់ពីពេលនោះមកទល់ពេលនេះ គឺមិនមានមួយវិនាទីណាដែលអាកាសយានិកទាំងពីររូប ត្រូវបានបំភ្លេចនោះទ្បើយ។ ការស្វែងរកឧទ្ធម្ភាគចក្រនោះ បានចាប់ផ្តើមភ្លាមៗបន្ទាប់ពីបាត់ការទាក់ទង ដោយមានការចូលរួមពីសំណាក់កងយោធពលខេមរភូមិន្ទ និងអាជ្ញាធរដែនដីនៅហ្នឹងកន្លែង ហើយមកដល់ម៉ោងនេះ កងកម្លាំងរុករករបស់យើងបានបន្តបេសកកម្មរបស់ខ្លួនទាំងយប់ទាំងថ្ងៃ មិនថាមេឃរាំង ឬភ្លៀង និងមិនថាក្នុងព្រៃជ្រៅ ឬឆ្លងកាត់ជ្រោះជ្រលងទឹកហូរនោះទេ ក៏ការស្វែងរកអាកាសយានិកទាំងពីររូបនៅតែបន្តជានិច្ច ។ ខ្ញុំសូមយកឱកាសនេះ ធ្វើការកោតសរសើរចំពោះការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់របស់ឯកឧត្តម ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការពារជាតិ, ឯកឧត្តម នាយឧត្តមសេនីយ៍ ទេសរដ្ឋមន្ត្រីអនុប្រធានទី១ នៃគណ:កម្មាធិការជាតិគ្រប់គ្រងគ្រោះមហន្តរាយ, ឯកឧត្តម អគ្គមេបញ្ជាការ នៃកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ, ឯកឧត្តម អគ្គមេបញ្ជាការរង នាយសេនាធិការចម្រុះ, ឯកឧត្តម អភិបាល នៃគណ:អភិបាលខេត្តពោធិ៍សាត់, ថ្នាក់ដឹកនាំគ្រប់បណ្តាអង្គភាពពាក់ព័ន្ធ ក៏ដូចជាការខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់បងប្អូនក្រុមរុករកទាំងអស់ ដែលបានចូលរួមក្នុងបេសកកម្មនេះដ៏សំខាន់មួយនេះ។ ខ្ញុំក៏សូមអរគុណចំពោះប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរគ្រប់ទិសទី ដែលបានបង្ហាញនូវសមានចិត្តព្រួយបារម្ភ និងការលើកទឹកចិត្តដល់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ក្រុមរុករក ដើម្បីស្វែងរកអាកាសយានិករបស់យើងក្នុងភូមិសាស្ត្រ និងអាកាសធាតុដ៏លំបាកនេះ ។ ទោះបីប្រឈមនឹងការលំបាក ឬត្រូវប្រើពេលវេលាច្រើនយ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏បេសកកម្មរុករកនេះត្រូវតែបន្តទៅមុខ រហូតដល់យើងអាចរកឃើញអាកាសយានិករបស់យើងទាំងពីររូប ។ ខ្ញុំសូមជូនពរដល់ក្រុមប្រតិបត្តិការរុករកទាំងអស់ សូមសមប្រកបតែនឹងសេចក្តីសុខ សុវត្ថិភាពក្នុងការបំពេញបេសកកម្មដ៏សំខាន់មួយនេះ ហើយសង្ឃឹមយ៉ាងមុខមាំថា យើងនឹងអាចរកឃើញបងប្អូនអាកាសយានិកទាំងពីររូបក្នុងពេលឆាប់ៗនេះ។








Monday, July 22, 2024

ឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិននៅកម្ពុជា ប្ដេជ្ញាបន្តជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការឱ្យកាន់តែរឹងមាំ និងប្រកបដោយផ្លែផ្កាលើគ្រប់វិស័យអភិវឌ្ឍជាតិ

 



នៅថ្ងៃទី២២ ខែកក្តដា ឆ្នាំ២០២៤ ក្នុងឱកាសនៃជំនួបសម្ដេចធិបតី បានសម្ដែងនូវការស្វាគមន៍ និងអបអរសាទរចំពោះឯកឧត្តម វ៉ាង វិនពីន ដែលត្រូវបានតែងតាំងជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតវិសាមញ្ញ និងពេញសមត្ថភាពនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិនប្រចាំព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ នាឱកាសនោះ សម្ដេចធិបតី បានថ្លែងជឿជាក់ថា ក្នុងបេសកកម្មការទូតរបស់ឯកឧត្តម ទំនាក់ទំនង និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការកម្ពុជា-ចិន នឹងកាន់តែត្រូវបានពង្រឹង និងពង្រីកបន្ថែមទៀត។ 


ទន្ទឹមនោះផងដែរ ឯកឧត្តម ឯកអគ្គរដ្ឋទូត បានសម្តែងនូវការកោតសរសើរ និងវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះការខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាក្នុងការសម្រេចបាននូវសមិទ្ធផលថ្មីៗបន្ថែមទៀតជូនប្រជាជន និងប្រទេសកម្ពុជា។ ឯកឧត្តម ឯកអគ្គរដ្ឋទូត ក៏ជឿជាក់ថា ក្រោមការដឹកនាំប្រកបដោយភាពឈ្លាសវៃរបស់សម្ដេចធិបតី កម្ពុជានឹងមានការអភិវឌ្ឍរីកចម្រើនខ្លាំងក្លាបន្ថែមទៀត ហើយជីវភាពរបស់ប្រជាជនកម្ពុជានឹងត្រូវបានលើកកម្ពស់បន្ថែមទៀតផងដែរ។ ឯកឧត្តមប្ដេជ្ញាបន្តជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការឱ្យកាន់តែរឹងមាំ និងប្រកបដោយផ្លែផ្កាបន្ថែមទៀត។


សម្ដេចធិបតី និងឯកឧត្តមឯកអគ្គរដ្ឋទូត ក៏បានសម្ដែងនូវការពេញចិត្ត និងបានវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះទំនាក់ទំនងដ៏យូរលង់ និងរឹងមាំរវាងប្រទេសទាំងពីរ ព្រមទាំងបានផ្លាស់ប្ដូរយោបល់ និងពិភាក្សាអំពីការបន្តជំរុញការពង្រឹង និងពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងប្រទេសទាំងពីរឱ្យកាន់តែរឹងមាំលើគ្រប់វិស័យ ដែលរួមមាន ជាអាទិ៍៖ វិស័យការពារជាតិ និងសន្តិសុខ, វិស័យថាមពល, វិស័យទេសចរណ៍, ការតភ្ជាប់រវាងប្រជាជន និងប្រជាជន, វិស័យសេដ្ឋកិច្ច និងពាណិជ្ជកម្ម, វិស័យកសិកម្ម, និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការច្រករបៀងឧស្សាហកម្ម និងបច្ចេកវិទ្យា និងច្រករបៀងមច្ឆា និងអង្ករ៕





Friday, July 19, 2024

កម្ពុជាបានចូលជាសមាជិកផ្លូវការនៃសន្និសីទស្តីពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនៃបណ្តាប្រទេសអាស៊ីបូព៌ាសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍប៉ាឡេស្ទីន





នៅរសៀលថ្ងៃទី១៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤ ឯកឧត្ដម មាស គឹមហេង រដ្ឋលេខាធិការនៃក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ បានអញ្ជើញចូលរួមកិច្ចប្រជុំក្រុមការងារលើកទី៥ នៃសន្និសីទស្តីពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្នុងចំណោមប្រទេសអាស៊ីបូព៌ាសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍប៉ាឡេស្ទីន (CEAPAD) តាមប្រព័ន្ធវីដេអូ។

កិច្ចប្រជុំបានពិភាក្សាអំពីតួនាទីរបស់អាជ្ញាធរប៉ាឡេស្ទីនក្នុងការស្តារ និងកសាងតំបន់ហ្គាហ្សាឡើងវិញ កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងនៃការផ្តល់ជំនួយសម្រាប់ប្រជាជនប៉ាឡេស្ទីន និងសារៈសំខាន់នៃការសម្របសម្រួល និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការតាមរយៈ CEAPAD ។ នៅចុងបញ្ចប់នៃកិច្ចប្រជុំ ប្រទេសជប៉ុន និងរដ្ឋប៉ាឡេស្ទីន ដែលជាសហប្រធាននៃកិច្ចប្រជុំបានស្វាគមន៍កម្ពុជា និងឡាវ ក្នុងនាមជាសមាជិកផ្លូវការថ្មីនៃ CEAPAD។

ក្នុងឱកាសនោះ ឯកឧត្តម មាស គឹមហេង បានគូសបញ្ជាក់ថា កម្ពុជាវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះការរួមចំណែករបស់ប្រទេសសមាជិក CEAPAD និងភាគីពាក់ព័ន្ធ ក្នងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងកៀរគរនូវជំនួយនានាដើម្បីជួយគាំទ្រ និងពង្រឹងសមត្ថភាពរបស់ប៉ាឡេស្ទីនសម្រាប់ការសម្រេចបាននូវសេចក្តីប្រាថ្នាដើម្បីស្ថិរភាពរ ការស្តារសេដ្ឋកិច្ចសង្គម និងសំខាន់ជាងនេះ គឺសន្តិភាពយូរអង្វែង។ ក្នុងនាមជាសមាជិកថ្មីរបស់ CEAPAD កម្ពុជាសង្ឃឹមថា នឹងចូលរួមចែករំលែកនូវបទពិសោធន៍ និងចំណេះដឹងក្នុងការកសាង និងស្តារសេដ្ឋកិច្ច-សង្គមជាតិឡើងវិញ។

Cambodia admitted to be Member of the Conference on Cooperation among East Asian Countries for Palestinian Development (CEAPAD)
---

On 18 July 2024, His Excellency MEAS Kim Heng, Secretary of State of the Ministry of Foreign Affairs and International Cooperation, attended the 5th Working Level Meeting of the Conference on Cooperation among East Asian Countries for Palestinian Development (CEAPAD), which was held via video conference.

The Meeting discussed the role of the Palestinian Authority in the recovery and reconstruction of Gaza, the assistance efforts for the Palestinian people and the importance of coordination and cooperation through CEAPAD.  At the end of the meeting, Japan and the State of Palestine as Co-chairs of the meeting welcomed Cambodia and Lao PDR as new official CEAPAD members.

During the meeting, His Excellency MEAS Kim Heng emphasized that Cambodia holds in high regard the efforts of CEAPAD and the contributions made by CEAPAD members and stakeholders in mobilizing assistances over the years to support and strengthen Palestine’s capacity for the realization of its aspiration for stability, socio-economic rehabilitation, and more importantly, long-lasting peace. As a new member of CEAPAD, Cambodia hopes to share with the Palestinian people its knowledge and experience in socio-economic rehabilitation for the rebuilding efforts with the Palestinian people.


Thursday, July 18, 2024

Selected Comments Samdech Moha Bovor Thipadei Hun Manet, at the groundbreaking ceremony for the construction of the Samdech Preah Prom Rotmony Pin Saem Museum [Unofficial and translations]


CMF:

[1]

(1) Win-win politics stops death by war, protects territory and cultural heritages

The construction of this museum contributes to the socio-economic development of Siem Reap and the country as firstly it contributes to the preservation of the ancestral cultural heritages and secondly to the promotion of tourism in Siem Reap through the organization of additional tourist destinations […] once we are divided, there is war […] which it firstly brings about loss of people’s life in battles; secondly, suffered the loss of territory […] and thirdly, the temples, various cultural heritage sites, built by our ancestors were destroyed either by battles or lost together with some lands to others, or abandoned in the forest with looting of artifacts […]

After the end of the war by win-win politics, we have achieved national unity, the result of which, firstly, is that we stopped deaths because of the war […]; secondly, we no longer lose territory, and we can protect […]; and thirdly, the heritages and cultural properties, are not only no longer destroyed by war […] but also maintained, especially abandoned temples […] we have inscribed one after the other our ancestorial cultural heritages in the World Heritage List for the international community to take part in preserving them as human heritages […] today, we are building a museum to house more artifacts which our Buddhist followers found after the war and brought them to Samdech Pin Saem for preservation and protection […]

(2) That the scattered ancestral souls found their ways home is the pride of peace

From 1996 to 2024, we collected 1,098 pieces (of artifacts) from 15 countries […] it is our duty to take back home the souls of our ancestors. We overcome every obstacle to do this […] we have to work hard on all fronts, legal issues included […] this tells us that war divides not only human beings but also our ancestral souls carved on the rocks. Now that the war is over, all the scattered ancestral souls have found their ways home – the land of Angkor. This is the pride of peace […] it is necessary to ensure peace and stability so as our people, our land and our cultural heritage will not be divided or separated […] (even though the war ended) since 1998, demining is not over yet. We have cleared about 3,000 square kilometers, while the remained 1,700 square kilometers, where more than one million Cambodians are living, are still at risk from landmines or unexploded ordnance […]

(3) Museum of antiquities will also attract tourists

Although the construction of the museum is not for tourist purpose but for the preservation of artifacts, we can still draw benefit from the (museum). Our ancestors built these cultural marvels for thousands of years, and we – their children – must take care of them and harvest for the next generation to take care of, develop and preserve together […] speaking of tourism, it is a very important mechanism in promoting national economic growth, creating jobs, and reducing poverty […] (the people in the province of) Siem Reap depends especially on tourism, which does not only refer to hotels, restaurants, airlines, but it is interconnected with the moto taxi riders, farmers who produce and vendors who sell supplies to the tourism sector […]

(4) RGC’s measures and expenditures in Siem Reap and supporting budget for tourism

The Royal Government has put into action from 2020-2021 the 10-round intervention measures to provide budget to help in the tourism sector […] we have introduced additional measures to control the impact of and support for tourism, including investment in infrastructure, in Siem Reap province, where the Royal Government spent US$ 100 million to build infrastructure […] at the private sector forum in November 2023, we set out the principles of preferential tariffs, exemptions of audits, the introduction of 50 million USD budget packages to assist tourism […]

The goal of “visiting Siem Reap 2024” is a priority. In 2024, we have organized many forums. Most regional and international forums are being channeled to Siem Reap. Very few happened in Phnom Penh. We have delegated most of the events, including ministerial meetings, to Siem Reap. That we have that many meetings in Siem Reap is not by chance. This intervention aims to bring people to the meeting and form them to spread the news on Cambodia to the word […] as for this year, in December, there will be a marathon event of 10,000 runners in Siem Reap. I’m going to join the race […] we will create as many such events as we can […]

(5) Relying on figures provided by MoT for scientific calculation regarding tourist arrivals

Regarding the number of tourists in Siem Reap, we take the number of tickets purchased to visit Angkor as a basis […] it is a factor that we can determine the approximate number of tourists. We have high and low seasons […] in Cambodia, according to the follow-up that I have made, the high season is from October 2023 to March 2024, in which there recorded more than 3,000 (tourists) per day and in February alone, there was one day that more than 5,000 tourists arrived in Cambodia. For the low season in June, there were 1,300 tourist arrivals a day. As it has recorded to go up to 1,900/day this month, yesterday it went up to almost 2,000 […] one may ask what do we do with the figure? […] that people say there were more or less is an individual evaluation and point of view. We have to rely on a scientific calculation based on figures according to the reports that I received from the Ministry of Tourism (MoT) and from the private sector […] I also have my own team to come down check on this […] that does not mean I distrust the job but it is part of monitoring, which I said, we have to verify […]

(6) Seeking commercial banks to lower conditions regarding minor irregular bills

Last night I met people at a few stores and later I went up to sit down in a place. I invited the managers of a few small shops in that area to come […] I listened to what they had to say about business life in Pub Street (of Siem Reap). One of them said that in general, the administration helped a lot, the work was smooth, and the issue is the number of guests went up and down […] they let me know one problem (regarding the transaction in US dollars). Immediately after 11 pm, I called the Governor of the National Bank to figure out a solution with the private bank on rejection of US dollars in some local transaction for minor irregularities such as damage reasons. If it is counterfeit money, then it is one thing. If it is completely torn is one thing. When it is just minor irregularity, the bill is refused and/or devalued […] I seek the National Bank Governor’s effort to work with the commercial banks to understand and lower their conditions regarding minor irregular bills. In some places, they let me see, just a slightly scratched pen on the bill, the business people refused to take it. Sellers had to exchange the minor irregularity US$ 100 at the loss of US$ 10 […]

(7) Overlooked minor bumps lead to bad writing about Cambodia

This minor incident/bump affects the impression of tourists. Tourists are related to hospitality. Hospitality is to be provided from getting off the plane until boarding the plane smoothly […] these little bumps, if overlooked, could be a blockage to other works. They could be the reason that the tourists started writing bad things about Cambodia in their pages […] if the National Bank is not ready to coordinate, I could act on that directly with a private bank […] it does not look like there is anything to lose […] for the first year (of this term,) I spent a lot of time in the upper administration, because I had to go abroad, to be a host, to work and lay out policies and to present myself to the ministries […]; and from the second year, I call it the year of monitoring the implementation of the first-year policies. If I announce the implementation of the policy, the Ministry must inform me what they have done and I will go down to see how well it is organized. I have a policy to provide millions of USD to strengthen health centers, […] I will go to check on them […]

(8) Working on e-arrival; online payment; repealing the principle to stay at least one night in the country; and reduce the royalty fee

We have just established a new mechanism – the Marketing and Promotion Board of Cambodia – with the direction to plan and attract tourists to Cambodia in both high and low season 2024 and 2025 focusing on Siem Reap […] whereby, I have given many principles […]

Firstly, the preparation of the e-arrival system of the General Immigration […] in the past, before the plane landed, visitors had to fill out a paper form (and line up) for checking […] with this system in place, they can fill them online […] I give them one month to bring together health, immigration and customs together in one form and put it online […]

Secondly, the online payment […] now with the breakthrough of technology, we can do it. We can allow online payment such as regarding […] for a visa […] when it is time to get off the plane, there no need to wait in line to pay any more. They just wait for the stamp and get out […]

Thirdly, repeal the principle in a sub-decree in place since 1998 that requires tourists to stay for at least one night in the country […] because it is 30 years old and already irrelevant. Guests can come just for one evening as long as they eat a plate of noodles […] furthermore, we are negotiating with India for direct flights and from other areas […]

Fourthly, reduce the royalty fee for the air companies […] I have instructed to cut down in half the royalty fee and monitor the remaining half. If any plane carries more than 80% passengers (into the country), we will drop it even lower […] the state is willing to lose some revenue in order to (have more) arrivals […]

(9) Measures to save travel time and costs to and from the Siem Reap International Airport

We have looked into measures to save time and travel costs to and from the Siem Reap International Airport […] we are negotiating the high-speed train and expanding the route […] the bus schedules are far in between and the taxi service would cost more because it is some distance from town. We have no choice […] the company invests more than 100 million dollars in the 10 km road from the airport to National Road 6 and, in fact, it is a BOT project. The state negotiated with the company to stop charging money […] for the sake of our people, PassApp drivers, TukTuk drivers, and taxi drivers […] along with this, at first, entering the airport, people had to pay. I immediately asked Deputy Prime Minister His Excellency Sun Chanthol to negotiate with the company to charge no money for small vehicles that are coming in under 15 minutes to drop the guests […] and under 30 minutes for big trucks […]

(10) Industry and logistics are the potentials beside tourism

I just wanted to affirm to the people of Siem Reap that you have more potential than just tourism. I am thinking about the Chi Kreng section, which is near to the airport. Our tourist area on this side has the Tonle Sap, and there are cultural heritages, but on that area, there has the potential to be connected with airport and industrial development […] we strive to develop while holding on to conservative manner, and where to give new possibilities […] the people of Siem Reap do have great potential for tourism, but for the time to come, the Royal Government is considering where to promote industrial and logistics development for the sake of creating jobs, increasing income, albeit reducing poverty for the people of Siem Reap […] but also for the people of Kampong Thom […] let us tag them all along […]

(11) True information provided helps resolve the problems

I urge you to use social media responsibly. If not […] we will be fooled by fake news […] the Mayor of Phnom Penh, HE Khuong Sreng, reported to me there was going to be a movement to protest against the policy that allowed Vietnamese electric taxis to do (business in Cambodia) […] I have talked about it and made it clear since the end of last year that there is no such policy […] finally, when we call the poster in to ask, he said he saw and took it from VOD […] that radio has always acted as if it does know anything […] it was on this behavior that the Ministry of Information stripped off its license […] this is not the freedom of expression […] it has to be a responsibility in expression. We are in need of true information. I welcome true information. Many of true information helps me resolve the problems […] the media people must adhere to the code of ethics. They should not take advantage of their career […] if they keep using their license to squeeze people for their interests, they should be stripped off their license and placed in a blacklist […]

(12) The historic Funan Techo canal construction to launch on August 5 at 9.09

I thank all the monks, government officials and people all over the country who have fully supported the Funan Techo canal project, which we are going to launch the groundbreaking ceremony on August 5th, or less than a month from now at 9.09 in the morning. I will press the button to (launch the construction site) and all over the country people will make sounds of drums or gongs, or anything that give sound, to celebrate one more historical achievement for Cambodians. Our ancestors built and left us many cultural heritages. We cannot live with the saying – “do nothing but living off the ancestors’ properties”. We need to innovate. Innovation for whom? For us and for our descendants. Only that that our ancestors will be happy […]./.

(វីដេអូ) សម្រង់ប្រសាសន៍សម្តេច​មហា​បវរ​ធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត, ក្នុងពិធី « បញ្ចុះបឋមសិលាសាងសង់សារមន្ទីរ សម្តេចព្រះព្រហ្មរតនមុនី ពិន សែម»

 CMF: 18 July, 2024


សម្ដេចព្រះព្រហ្មរតនមុនី ពិន សែម សិរីសុវណ្ណោ គណៈមហានិកាយ

ជាឧត្តមទីប្រឹក្សា គណៈសង្ឃនាយក ជាទីសក្ការៈដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់;

សម្តេចព្រះរាជាគណៈ ព្រះថេរានុត្ថេរៈគ្រប់ព្រះអង្គ ជាទីសក្ការៈ;

ឯកឧត្តម លោកជំទាវ, សមាជិក សមាជិកា រាជរដ្ឋាភិបាល;

ឯកឧត្តម លោកជំទាវ, លោក លោកស្រី, លោកតា លោកយាយ,

បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋ និង សិស្សានុសិស្ស ជាទីស្រឡាញ់!


ក្នុងទិវាប្រកបដោយមហានក្ខត្តឫក្សនាថ្ងៃនេះ, ខ្ញុំព្រះករុណាខ្ញុំ និង ភរិយា មានសេចក្តីសោមនស្ស និង ប្រកបដោយសទ្ធាជ្រះថ្លា ដោយបានចូលរួមក្នុង «ពិធីបើកការដ្ឋានសាងសង់សារមន្ទីរសម្តេចព្រះព្រហ្មរតនមុនី ពិន សែម រាជបូណ៌» ស្ថិតនៅក្នុងបរិវេណវត្តរាជបូណ៌ ដែលជាទី-តាំងវត្តអារាមដ៏ចំណាស់ រួមជាមួយសំណង់បេតិកភណ្ឌសាសនានា ។ ការជួបជុំនៅក្នុងឱកាសនេះ គឺស្ថិតក្នុងបរិយាកាសសប្បាយរីករាយ ដោយទទួលបានសមិទ្ធផលថ្មីមួយទៀត ក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា ហើយក៏បានឆ្លុះបញ្ចំាងអំពីតួនាទីគន្លឹះរបស់ព្រះពុទ្ធសាសនា ក្នុងការរួមចំណែកដល់ការលើកកម្ពស់ការប្រតិបត្តិអំពើល្អ, ការអប់រំចរិយាធម៌, សីលធម៌, ភាពសុខសាន្ត និង ភាពសុខដុមនៃសង្គម ។


ក្នុងឱកាសដ៏ថ្លៃថ្លានេះ ខ្ញុំព្រះករុណាខ្ញុំ សូមថ្លែងអំណរព្រះគុណ អរគុណ និង វាយតម្លៃ ខ្ពស់ចំពោះសម្ដេចព្រះព្រហ្មរតនមុនី ព្រះគ្រូចៅអធិការ, ព្រះថេរានុត្ថេរៈគ្រប់ព្រះអង្គ, ពុទ្ធបរិស័ទ សប្បុរសជនជិតឆ្ងាយ ដែលបានខិតខំរួមគ្នា ដើម្បីកសាងសារមន្ទីរ និង សមិទ្ធផលជាច្រើនទៀត នៅក្នុងបរិវេណវត្តរាជបូណ៌នេះ ដែលសមិទ្ធផលទាំងអស់នេះ គឺជាវិភាគទានដ៏ថ្លៃថ្លារបស់វត្តរាជបូណ៌ ក៏ដូចជាបង្ហាញពីការចូលរួមរបស់ព្រះពុទ្ធសាសនាក្នុងការកសាងសង្គមជាតិឱ្យបន្តស្ថិតនៅក្នុងសន្តិភាព និង ការអភិវឌ្ឍជានិរន្តរ៍ ។ ប្រវត្ដិសាស្រ្ដ និង បទពិសោធជាក់ស្ដែង បង្ហាញថា វត្ដអារាម ព្រះសង្ឃ និង ព្រះពុទ្ធសាសនា ដើរតួនាទីដ៏សំខាន់ក្នុងការបណ្ដុះនូវបញ្ញាញាណ ជាថ្នាលបណ្ដុះគ្រាប់ ពូជបញ្ញវន្ដ សម្រាប់ការអភិរក្ស និង អភិវឌ្ឍជាតិលើគ្រប់វិស័យ។ ប្រទេសជាតិមួយមានការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយសមធម៌ និង មានចីរភាព ទាមទារឱ្យមានការអប់រំ ផ្នែកសីលធម៌ គុណធម៌ និង ចរិយាធម៌, ជាពិសេសគឺការអប់រំតាមគន្លងមាគ៌ាព្រះពុទ្ធសាសនា ។


បន្ទាប់ពីសាងសង់រួចជាស្ថាពរ, សារមន្ទីរព្រះព្រហ្មរតនមុនី នឹងក្លាយជាតំបន់ទេសចរណ៍ បន្ថែមពីលើសារមន្ទីរតេជោសន្តិភាពស្ថិតក្នុងស្រុកប្រាសាទបាគង ដែលបាន និង កំពុងសាងសង់ ដើម្បីដាក់តាំងបង្ហាញភស្តុតាង និង រឿងរ៉ាវប្រវត្តិសាស្រ្តសង្រ្គាម សំណល់យុទ្ធភណ្ឌសង្រ្គាម និង ប្រវត្តិជីវិតពិត ផលវិបាក ការឈឺចាប់ខ្លោចផ្សារបស់ប្រជាជនកម្ពុជា ដែលបានឆ្លងកាត់ក្នុងសង្រ្គាម និង ការខិតខំប្រឹងប្រែងក្រោយសង្រ្គាម រហូតទទួលបានសន្តិភាពពេញលេញ និង ការអភិវឌ្ឍលើគ្រប់វិស័យដូចសព្វថ្ងៃ ។


[ចាប់ផ្តើមសេចក្តីអធិប្បាយ១]


(១) សារមន្ទីរ រួមចំណែករក្សាសម្បត្តិវប្បធម៌ និងជាគោលដៅទេសចរណ៍


ការសាងសង់សារមន្ទីរនៅទីនេះ រួមចំណែកនៅក្នុងសង្គមសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខេត្តសៀមរាប និងប្រទេសជាតិរបស់យើងតាមរូបភាព ២។ ទី១ គឺការចូលរួមចំណែកថែរក្សាសម្បត្ដិវប្បធម៌ កេរ្តិ៍តំណែលដូនតាយើង និង ទី២ គឺចូលរួមចំណែកលើកកំពស់ទេសចរណ៍នៅក្នុងខេត្តសៀមរាប តាមរយៈការរៀបចំទីតាំងក្លាយទៅជាគោលដៅទេសចរណ៍បន្ថែម។ ពាក់ព័ន្ធនឹងការចូលរួមថែរក្សាសម្បត្ដិវប្បធម៌ យើងដឹងហើយថា ជាពិសេសអ្នកសៀមរាប ដែលជាទឹកដីនៃមហានគររបស់យើង។


(២) សង្គ្រាមធ្វើអោយមនុស្សស្លាប់ បាត់បង់ទឹកដី បាត់បង់និងខូចខាតប្រាង្គប្រាសាទ


ពេលដែលយើងបែកបាក់ មានសង្គ្រាម តើបានផលជាអី្វ? ទី១ គឺមនុស្សស្លាប់។ ស្លាប់ជាបន្ដបន្ទាប់តាមការច្បាំងគ្នា។ ទី២ គឺការបាត់បង់ទឹកដី ហើយអ្វីដែលយើងមាននៅសល់បច្ចុប្បន្ន បើប្រៀបធៀបសម័យមហានគរគឺខុសគ្នាឆ្ងាយ។ ទី៣ ប្រាង្គប្រាសាទដែលបានកសាង សម្បត្ដិវប្បធម៌ បេតិកភណ្ឌផ្សេងៗ ជាពិសេសប្រាង្គប្រាសាទដែលដូនតាយើងបានកសាងមួយចំនួនបានរងការខ្ទេចខ្ទាំដោយការប្រយុទ្ធគ្នា មួយចំនួនក៏បានបាត់បង់ ទៅជាមួយនឹងទឹកដី មួយចំនួនក៏បានបោះបង់ចោលក្នុងព្រៃរាប់សិបឆ្នាំ ហើយមួយចំនួនទៀតក៏ត្រូវបានខ្ទេចខ្ទាំតាមរយៈការលួច ដែលគេហៅថាជំនួញក្បាលអ្នកតា ឬការលួចវត្ថុបុរាណលក់។


(៣) នយោបាយឈ្នះឈ្នះ បញ្ឈប់ការស្លាប់ជីវិតដោយសង្គ្រាម ការពារទឹកដី បេតិកភណ្ឌនិងសម្បត្តិវប្បធម៌


នៅសម័យមិនមានសង្គ្រាម ដូនតាយើងគិតតែពីកសាង។ ដល់ពេលបែកបាត់ រឿងទាំងនេះក៏កើតឡើង។ នេះហើយជាកាកសំណល់នៃសង្គ្រាម។ មិនមែននិយាយតែជាកាកសំណល់ជាមីន ជាជាតិផ្ទុះនៅក្នុងដីនោះទេ ប៉ុន្ដែកាកសំណល់នៅក្នុងសង្គមសេដ្ឋកិច្ចយើងក៏ច្រើនដែរ។ ក្រោយបញ្ចប់សង្គ្រាមតាមរយៈនយោបាយឈ្នះឈ្នះ ដែលយើងមានការឯកភាពជាតិ តើយើងបានអ្វីមកវិញ? ទី១ ឈប់ស្លាប់ដោយសារសង្គ្រាមទៀត ថ្វីបើយើងនៅមានអ្នកសា្លប់ដោយសារកាកសំណល់សង្គ្រាមជាង ១០ឆ្នាំ។ ក្នុងរយៈពេលមួយទសវត្សនេះ អ្នកដែលស្លាប់ដោយសារមីនបានថយមកក្រោម ១០០នាក់ (ពីតួលេខជា)មធ្យមក្នុងមួយឆ្នាំជាង ៤០០០នាក់ ជិត ៥០០០នាក់ … យ៉ាងណាក្តី ១០០នាក់នេះ ក៏ច្រើន និងសូម្បីតែ ១នាក់ក៏ច្រើនដែរ។


ប៉ុន្មានខែមុន ក្រុមប្រឹក្សារបស់ខេត្តព្រះវិហារម្នាក់មកបោះឆ្នោត ហើយទៅវិញក៏ទៅភ្ជួរ។ គាត់កិនមីនតោនផ្ទុះស្លាប់។ មានម្នាក់ទៀតភ្ជួរទៅចំមីនតោន តែចូលចន្លោះផាល ក៏មិនមានអីកើតឡើង។ នេះកាកសំណល់សង្គ្រាម។ ទោះជាដូចនេះក្តី ការដែលយើងបានបញ្ចប់សង្គ្រាម គឺយើងបញ្ចប់ការស្លាប់(ដោយការកាប់សម្លាប់គ្នា)។ ទី២ ទឹកដីយើងលែងបាត់។ យើងការពារបាន។ យើងនៅចរចាជាមួយប្រទេសជិតខាងទាំងដែនទឹក និងដែន​គោក។ បន្ដចចាររាល់ថ្ងៃដើម្បីការពារផលប្រយោជន៍ និងអ្វីដែលសល់ទុកពីមុនមក។ យ៉ាងណាក្តី យើងលែងបាត់(បូរណភាពទឹកដី)ដោយការបង្កើតតំបន់អបគមន៍ ការរត់ទៅពឹងប្រទេសផ្សេងហើយ។ ទី៣ បេតិ​ក​ភណ្ឌ និងសម្បត្ដិវប្បធម៌។


(៤) អស់សង្គ្រាម ប្រាង្គប្រាសាទឈប់ខ្ទេចខ្ទាំំ ហើយត្រូវបានរុករកនិងថែរក្សា ដោយយកូនចៅជំនាន់ក្រោយថែរក្សានិងប្រើប្រាស់ជាគោលដៅទេសចរណ៍


ប្រាង្គប្រាសាទរបស់យើង ទី១ ឈប់ខ្ទេចខ្ទាំដោយសារសង្គ្រាម។ ពីមុនវាយគ្នាគឺដាក់ទីតាំងឈរជើងកន្លែងប្រាសាទហ្នឹង។ ឥឡូវយើងលែងច្បាំង យើងក៏លែងខ្ទេចខ្ទាំដោយសារសង្គ្រាម ហើយយើងថែមទាំងបានជួសជុលឡើងវិញ។ ប្រាសាទច្រើនណាស់ដែលយើងជួសជុល ដូចប្រាសាទបន្ទាយឆ្មារ ប្រាសាទខ្លះតូចៗ ដែលរលំដួលដោយសារធម្មជាតិ រង្គើ គ្រាប់ធ្លាក់ស្អីៗ ត្រូវបានរៀបឡើងវិញ។ នេះជាមោទនភាព។ ទី២ ប្រាសាទដែលកប់ក្នុងព្រៃ ត្រូវបានយើងយកចូលមកវិញហើយចាប់ផ្ដើមថែរក្សា។ កាលដែល(ប្រទេស)នៅវាយគ្នា តំបន់ច្រើនណាស់ដែលយើងមិនទៅ ដោយទុកចោលប្រាសាទក្នុងព្រៃ។ យើងបានប្រមូលនិងរៀបចំជាកន្លែងថែទាំ ជាគោលដៅទេសចរណ៍ អោយកូនចៅជំនាន់ក្រោយជួយថែ។


(៥) ការចុះបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក គឺដើម្បីថែរក្សាកេរដំណែលដូនតា ប្រើប្រាស់ជាផលសំរាប់កូនចៅជំនាន់ក្រោយ និងបញញចប់ការជួញដូរវត្ថុបុរាណ


ក្រៅពីនោះ យើងបានចុះបញ្ជីបេតិកភណ្ឌរូបិយពិភពលោក ដើម្បីឲ្យអន្ដរជាតិចូលរួមថែរក្សាសម្បត្ដិមនុស្សជាតិ … ថ្ងៃនេះ យើងកសាងសារមន្ទីរដើម្បីតំកល់វត្ថុបុរាណ។ សួរថាវត្ថុបុរាណដែលសម្ដេច ពិន សែម ព្រះអង្គ បានមកពីណា? បានមកពីការបាត់បង់ជំនាន់សង្គ្រាម ដែលពុទ្ធបរិស័ទបានប្រទះឃើញនិងយកមកប្រ​គេនព្រះអង្គទុក។ ប៉ុន្ដែពីមុនមិនមែនដាច់ដុំៗ ទេ គឺនៅកន្លែងមួយ ប៉ុន្ដែវាបាត់បង់។ ឥឡូវយើងប្រមូលមកវិញ តែថាយើងធ្វើបាន។ យើងបានចុះឧទ្យានបុរាណវិទ្យាអង្គរតាំងពីឆ្នាំ១៩៩២ ប្រាសាទព្រះវិហារ តំបន់ប្រាសាទសំបូរ​ព្រៃគុក ចុងក្រោយគឺប្រាសាទកោះកេរ្តិ៍ឆ្នាំទៅនេះ ហើយយើងបន្ដធ្វើការងារមួយចំនួនទៀត។ នៅនេះយើងរៀបចំដើម្បីការពារដូចជាភ្នំគូលែន ដើម្បីអី? (ទី១) ដើម្បីថែរក្សាបេតិកភណ្ឌកេរ្តិ៍ដំណែលដូនតា ទី២ គឺទាញវាជាផលសំរាប់កូនចៅជំនាន់ក្រោយដើម្បីយល់ដឹង ថែទាំ មោទនភាពអំពីវាសនា វប្បធម៌របស់ខ្លួន បូកនឹងទាញផលសេដ្ឋកិច្ចផង។ ទាញផលសេដ្ឋកិច្ច ដែលទេសចរវប្បធម៌មកសៀមរាប មើលប្រាសាទដែលដូនតាកសាងពីមុន។ ទី៣ គឺឈប់មានការជួញដូរក្បាលអ្នកតា ឬថាការជួញដូរវត្ថុបុរាណ … កាលពីមុនទុកចោលក្នុងព្រៃឬតំបន់វាយគ្នាទាំងសង្ខាង … យើងការពារទាំងអស់ ហើយដើរប្រមូលឡើងវិញ។


(៦) សង្គ្រាមមិនត្រឹមតែធ្វើឲ្យមនុស្សបែកបាក់ទេ សូម្បីរូបចម្លាក់ក៏បែកបាក់ដែរ


គិតពីឆ្នាំ ១៩៩៦ ដល់ ២០២៤ យើងប្រមូលឡើងវិញពី ១៥ប្រទេស បាន ១ ០៩៨ ដុំ។ ខាងញូយ៉ក បានរៀបចំបញ្ជូនមក (៥៥ ដុំ និង ៧៥ ដុំពីអង់គ្លេស)។ ឃើញទេដូនតាយើងធ្វើនៅស្រុកខ្មែរទេ ប៉ុន្ដែដល់ពេលវាយគ្នាសង្គ្រាមទុកចោលប្រាសាទ រូបចំលាក់របស់យើងត្រូវគេលួចកាត់យកទៅលក់តគ្នា រហូតទៅដល់(ស្រុកក្រៅ)។ អម្បាញ់ថា ៧៥ ដុំនឹង(ត្រឡប់)ពីអង់គ្លេស ៥៥ ដុំពីញូយ៉ក។ ថ្ងៃមុនពីប្រទេសថៃ រដ្ឋាភិបាលថៃក៏បានបញ្ជូនមកវិញ។ សូមអរគុណ។ សង្គ្រាមមិនមែនធ្វើឲ្យតែកូនចៅមនុស្សបែកបាក់ទេ សូម្បីរូបចម្លាក់ក៏បែកបាក់ដែរ។ ឥឡូវយើងបានយកមកវិញ។ កន្លែងខ្លះយើងបានរៀបផ្គុំចូលកន្លែងដើមវិញតាមបច្ចេកវិទ្យា និងកន្លែងខ្លះ យើងទុកនៅសារមន្ទីរ។


ខ្ញុំសូមអរគុណ និងកោតសរសើរលោកជំទាវ ភឿង សកុណា ក៏ដូចជាក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ និងសហការី ដៃគូ ដែលខិតខំធ្វើការតវ៉ា ដើម្បីយកមក(វិញ)។ ពេលខ្លះមិនជាការងាយទេ។ ឧទាហរណ៍ថារបស់នឹងត្រូវ(គេ)យកទៅលក់នៅញូយ៉ក តំលៃរាប់សិនលានដុល្លារ។ ម្ចាស់គេនឹងមិនឲ្យមកវិញងាយទេ។ យើងទៅតតាំងប៉ុន្មានឆ្នាំទំរាំតែបាន។ គេទិញតគ្នា។ វាជាកាតព្វកិច្ចដែលយើងត្រូវយកព្រលឹងដូនតាមកវិញ។ យើងពុះពារធ្វើការងារនេះ។ មិនមែនស្រួលទេ។ មិនមែនទៅដល់គោះទ្វារថាហ្នឹងជារបស់ដូនតាខ្ញុំ ឱ្យមកវិញ(នោះទេ)។ យើងត្រូវធ្វើការច្រើន រាប់ទាំងតាមផ្លូវច្បាប់។ ប្រទេសខ្លះ ដូចនៅអាមេរិកមានច្បាប់ឲ្យបញ្ជូនមកវិញ ប្រទេសខ្លះអត់មានច្បាប់ទេ។ អញ្ចឹងយើងយើងរកផ្លូវច្បាប់ទាញមកវិញមិនទាន់បាន។


(៧) ធានាស្ថិរភាព និងសន្ដិភាព ដើម្បីកុំឱ្យបែកបាក់ទាំងមនុស្ស ទាំងទឹកដី និងទាំងវប្បធម៌


នេះប្រាប់យើងអំពីអ្វី? ប្រាប់យើងថាសង្រា្គមធ្វើឱ្យបែកបាក់មិនត្រឹមតែមនុស្សទេ តែព្រលឹងដូនតាយើងនៅក្នុងថ្មហ្នឹងក៏ត្រូវបែកបាក់។ ឥឡូវចប់សង្គ្រាម យើងយកមកវិញ យកមកផ្គុំទុក។ យើងអញ្ជើញគាត់ត្រឡប់មក​វិញ មកកន្លែងដើម។ ព្រលឹងដូនតាបែកខ្ញែកទាំងប៉ុន្មានត្រឡប់មកវិញជួបគ្នានៅលើទឹកដីអង្គរ។ នេះជាមោទនភាពនៃសន្ដិភាព។ អញ្ចឹងបានថា ចាំបាច់ត្រូវតែធានាឱ្យបាននូវស្ថិរភាព សន្ដិភាព ដើម្បីកុំឱ្យបែកបាក់ទាំងមនុស្ស ទាំងទឹកដី ទាំងវប្បធម៌ បេតិកភណ្ឌរបស់យើង ត្រូវការពារឱ្យបាននូវសន្ដិភាព។ បើមិនដូចនោះទេ កុំនិយាយពី tourist នៅសៀមរាប។ ចង់យើងមានប្រាសាទល្អជាងនេះ ១០ដង តែមានភ្លើងសង្រ្គាមហើយ គ្មានអ្នកណាជិះយន្តហោះមកទេ។ ធ្វើការមួយឆ្នាំទល់មួយឆ្នាំ សន្សំលុយដើរលេង នាំកូនប្រពន្ធដើរលេង ៣អាទិត្យ ហើយទៅកន្លែងគេបាញ់រត់ឬអី។ អត់ទៅទេ … សូម្បីតែនៅអឺរ៉ុប នៅអ៊ុយក្រែន នៅអី ដែលរូបថតកាលពី ៣ឆ្នាំមុន ទីក្រុងមួយល្អ ឥឡូវទៅជាអស់រលីង(ដោយសារសង្រ្គាម)។ បើអគារអស់ប៉ុណ្ណឹង តើមនុស្សអស់ប៉ុន្មាន? ចប់ពីហ្នឹង សល់គ្រាប់ប៉ុន្មានដែលត្រូវដោះទៀត?


(៨) នៅសល់ផ្ទៃដីជាង ១៧០០គីឡូម៉ែត្រការ៉េ មានមនុស្សរស់នៅជាង ១លាននាក់ មិនទាន់អស់មីននិងយុទ្ធភណ្ឌមិនទាន់ផ្ទុះ


យើងចប់(សង្រ្គាម)តាំងពីឆ្នាំ ១៩៩៨ តែដោះមីនមិនទាន់អស់ទេ។ ប៉ុន្មានឆ្នាំនេះ យើងដោះបានគ្រាប់មីនប្រមាណ ៣ពាន់គីឡូម៉ែត្រការ៉េ។ នៅសល់ ១៧០០គីឡូម៉ែត្រការ៉េទៀត ដែលនៅមានហានិភ័យ ពីគ្រាប់មីន ឬយុទ្ធភណ្ឌមិនទាន់ផ្ទុះ ឬជាតិផ្ទុះ។ ប្រជាជនជាង ១លាននាក់របស់កម្ពុជា រស់នៅក្នុងតំបន់នោះ។ យើងត្រូវបន្ត(ការងារដោះមីននិងយុទ្ធភណ្ឌមិនទាន់ផ្ទុះ)។ ថ្ងៃមុន ថ្នាក់ដឹកនាំជប៉ុនមកទស្សនកិច្ចនិងបានចាប់អារម្មណ៍ពីរឿងហ្នឹង។ គាត់ជាដៃគូនិងជួយច្រើន។ តែខ្ញុំប្រាប់គាត់ថា ១៧០០គីឡូម៉ែត្រការ៉េហ្នឹង ជាតួលេខអាចពិបាកស្មាន ប៉ុន្តែបើឯកឧត្តមធៀបថាសឹង្ហបុរីមានទំហំ ៧០០គីឡូម៉ែត្រការ៉េ បានន័យថា នៅស្រុកខ្មែរកន្លែងដែលមានហានិភ័យនេះវាស្មើជិត ៣ដងនៃប្រទេសសឹង្ហបុរី ហើយមានប្រជាពលរដ្ឋ ១លាននាក់(កំពុងរស់នៅក្នុងតំបន់ហ្នឹង) …។


(៩) សារមន្ទីរថែទាំវត្ថុបុរាណ តែក៏នឹងទាក់ទាញទេសចរ


ការរៀបចំសារមន្ទីរនេះ ក៏ជួយទៅដល់វិស័យទេសចរណ៍ផងដែរ។ នៅទីនេះ កត្តាមួយសម្រាប់ទាក់ទាញវិស័យទេសចរណ៍ គឺការបង្កើននូវផលិតផលទេសចរថ្មីឱ្យបានច្រើន និងសម្បូរបែប។ សារមន្ទីរធ្វើឡើងមិនមែនសម្រាប់គោលដៅទេសចរណ៍ទេ គឺសម្រាប់ថែទាំនូវវត្ថុបុរាណ ប៉ុន្តែយើងអាចទាញផលពី(សារមន្ទីរ)នេះ។ ខ្ញុំថា ដូនតារបស់យើងកសាងរាប់ពាន់ឆ្នាំ តែកូនចៅចេះថែរក្សា ហើយទាញផលបាន ដើម្បីកូនចៅជំ​នាន់ក្រោយថែទាំ អភិវឌ្ឍ និងអភិរក្សជាមួយគ្នា … នៅក្នុងរបាយការណ៍របស់ឯកឧត្តមអភិបាល គណៈអភិ​បាលបានបញ្ជាក់ ការរៀបចំកន្លែងនេះគឺបន្ថែមទៅលើសារមន្ទីរតេជោ ការរៀបចំស្ទឹងសៀមរាប និងទន្លេ​សាប (និង)តំបន់មួយចំនួននៅកន្លែងនោះ ជាផលិតផលបន្ថែម ហើយនៅក្នុងខេត្តសៀមរាប វិថីអាហារ វិថីអីផ្សេងៗ … សារមន្ទីរនេះ … អាចជាកន្លែងទាក់ទាញបន្ថែមទៀតឱ្យទេសចរមកមើល ដើម្បីឃើញនូវវត្ថុបុរាណ ប៉ុន្តែពេលជាមួយគ្នាក៏បានជួយបង្កើតសកម្មភាពទេសចរនេះដែរ។


(១០) ទេសចរណ៍មិនសំដៅតែអូតែល ភោជនីយដ្ឋាន អាកាសចរណ៍ទេ តែប្រទាក់ក្រឡាទាំងអ្នកសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធ


និយាយពីវិស័យទេសចរណ៍ វាជាចលករសំខាន់ណាស់នៅក្នុងការជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចជាតិ បង្កើតការ​ងារ កាត់បន្ថយភាពក្រីក្ររបស់ប្រជាជនយើង។ នេះជាគោលដៅធំរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលអាណត្តិទី៧។ កូវីដ​-១៩ សង្រ្គាម វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចផ្សេងៗ វាជះ(ឥទ្ធិពល)ធំជាងគេទៅលើវិស័យទេសចរណ៍។ គ្រាកូវីដ-១៩ យើងបើកអោយរោងចក្រដំណើរការ។ យើងចាក់វ៉ាក់សាំងជូន(កម្មករ/ការិនី) ប្រជាពលរដ្ឋ យើងរក្សាគម្លាតនៃការធ្វើការ យើងនៅបន្តផលិតនាំចេញទៅក្រៅ។ នៅពិភពលោក អត់មានប្រទេសណាបិទទេ ប៉ុន្តែទេសចរបិទ។ យើងបិទ(ជើង)យន្តហោះ មិនឱ្យហោះមក។ យើងបិទប្រជាជននៅខេត្តមួយមិនអោយចេញទៅខេត្តមួយទៀត។ យើងបិទវត្តពេលចូលឆ្នាំ ពេលភ្ជុំ មិនឱ្យពុទ្ធបរិស័ទចូលមកក្នុងវត្ត។ ពេលនោះយើងគិតអំពីអាយុជីវិតជាចម្បង។ ស្ងាត់ ប៉ុន្តែជាការចាំបាច់។ (ប្រជាពលរដ្ឋនៅខេត្ត)សៀមរាបពឹងផ្អែកជាពិសេសលើវិស័យទេសចរណ៍ ព្រោះទេសចរណ៍មិនសំដៅតែទៅលើ អូតែល មិនសំដៅទៅលើតែភោជនីយដ្ឋាននោះទេ មិនសំដៅទៅលើក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍នោះទេ វាពាក់ព័ន្ធប្រទាក់ក្រឡាគ្នា ទាំងបងប្អូនរត់ម៉ូតូឌុប អ្នកលក់ដូរនៅផ្សារផ្សេងៗ ទាំងកសិករលក់(ផលិត​ផល)​ ផ្គត់ផ្គង់ឱ្យវិស័យទេសចរណ៍។


(១១) វិធានការ ការចំណាយនៅក្រុងសៀមរាប និងកញ្ចប់ថវិកា ជួយដល់វិស័យទេសចរ


ដោយប្រការនេះ រាជរដ្ឋាភិបាលបានយកចិត្តទុកដាក់ ដោយអនុវត្តពីឆ្នាំ ២០២០-២០២១ នូវវិធានការអន្តរា​គមន៍ ១០ជុំ ទម្លាក់ថវិកាដើម្បីជួយក្នុងវិស័យនេះ។ តិចច្រើនយើងបានជួយបងប្អូនដែលប៉ះពាល់នៅក្នុងការធ្វើការងារនៅក្នុងវិស័យហ្នឹងបានមួយចំនួន។ យើងបានដាក់ចេញវិធានការបន្ថែមសម្រាប់គ្រប់គ្រងផលប៉ះពាល់ ការគាំទ្រឡើងវិញនៃវិស័យទេសចរណ៍នៅខេត្តសៀមរាប ហើយការវិនិយោគលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនៅខេត្តសៀមរាប ដោយរាជរដ្ឋាភិបាលចំណាយដូចជា ១០០លានដុល្លារ រៀបចំហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនៅទីនេះ បន្ទាប់ពីខេត្តព្រះសីហនុ។ កាលពីវេទិកាជួបវិស័យឯកជននៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ២០២៣ កន្លងទៅ យើងបានដាក់ចេញនូវគោលការណ៍អនុគ្រោះពន្ធ ការលើកលែងការធ្វើសវនកម្ម ការដាក់ចេញនូវកញ្ចប់ថវិកា ៥០លានដុល្លារ ដើម្បីជួយទៅដល់វិស័យនេះ។


(១២) “ទស្សនាសៀមរាប ២០២៤” … រៀបចំវេទិកា/ប្រជុំអន្តរជាតិច្រើននៅសៀមរាប បានមនុស្សមកផង ទៅវិញជួយផ្សព្វផ្សាយផង


កាលពីខែវិច្ឆិកា យើងបានដាក់ចេញគោលដៅ “ទស្សនាសៀមរាប ២០២៤” ជាអាទិភាពមួយ។ នៅក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ នេះ យើងបានរៀបចំវេទិកាច្រើន។ វេទិកាអន្តរជាតិ ប្រជុំច្រើន ភាគច្រើនឱ្យតែប្រជុំ យើងរុញមកសៀមរាប។ ភាគតិចណាស់ធ្វើនៅភ្នំពេញ។ យើងបានរុញព្រឹត្តិការណ៍ច្រើន រាប់ទាំងប្រជុំថ្នាក់រដ្ឋមន្រ្តី ប្រជុំមួយចំនួន ថ្ងៃមុនប្រជុំខាងវិស័យឯកជនក៏មកសៀមរាប។ មិនមែនដោយចៃដន្យទេ។ គឺដោយសារការជួយអន្តរាគមន៍នេះឯង ដើម្បីបានមនុស្សមកចូលប្រជុំផង ប្រាប់គាត់ផងទៅវិញជួយផ្សព្វផ្សាយផង។ ក្រសួងទេស​ចរណ៍រៀបចំបុណ្យទន្លេនៅទីនេះ។ យើងហៅទាំង(ក្រុម)សៅលីង ល្បុក្កតោមកទីនេះទៀត។ សៅលីងមក គេមិនចាប់អារម្មណ៍សៅលីងប៉ុន្មានទេ គេចាប់អារម្មណ៍លោកគ្រូសៅលីង ព្រោះមានលោកសង្ឃមួយអង្គរាងសង្ហារ … ចាប់អារម្មណ៍តែមនុស្សក៏ដោយ តែទៅឃើញសៀមរាប ឃើញប្រាសាទ។ ដូចកាលប្រជុំអាស៊ាន គេអត់ចាប់អារម្មណ៍អាស៊ានប៉ុន្មានទេ គេចាប់អារម្មណ៍ព្រះអង្គម្ចាស់ Abdul Mateen។


(១៣) បង្កើតព្រឹតិ្តការណ៍ផ្សេងៗ ដែលអាចធ្វើបាន ដើម្បីទាក់ទាញទេសចរ


ទោះជាយ៉ាងណា ឆ្នាំនេះ នៅខែធ្នូ ដូចជាមានរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ម៉ារ៉ាតុន ១ម៉ឺននាក់នៅខេត្តសៀមរាប។ ខ្ញុំទៅរត់ដែរ។ អញ្ចឹងសមាជិករាជរដ្ឋាភិបាលគិតគូរឱ្យហើយ។ ខ្ញុំ(រត់)ប្រហែលជា ៥គីឡូទេ។ ឯកឧត្តម លោកជំទាវ ខ្លះអាច(រត់) ២១គីឡូក៏បាន តែហាមកុំឱ្យជិះកង់ជិះម៉ូតូ។ ខ្ញុំធ្លាប់រត់ម្ដងនៅភ្នំពេញ។ រត់ពីមុខវាំង តាមផ្លូវនរោត្តម ឡើងទៅស្ពានជ្រោយចង្វារ ត្រឡប់មកវិញមកតាមផ្លូវសុធារស។ ចេញដំបូងមនុស្សច្រើន យូរៗ​បាត់អស់មនុស្ស។ ដល់ពេលខ្ញុំរត់មកវិញតាមផ្លូវសុធារស ចេញពីផ្សារចាស់ឃើញមនុស្សជាច្រើនដើរចេញពីហាងគុយទាវ។ នៅនេះពិបាកគេចបន្ដិច ទាល់តែចូលព្រៃ។ នៅនោះគេមានផ្លូវកាត់ … ព្រឹត្តិការណ៍បែបនេះ គឺយើងនឹងបង្កើតបន្ថែមឱ្យបានច្រើន ដើម្បីយើងជំរុញទៅតាមស្ថានភាពដែលយើងអាចធ្វើបាន។


(១៤) ការទិញសំបុត្រចូលទស្សនាអង្គរ ជួយឱ្យកំ​ណត់បានចំនួនទេសចរប្រហាក់ប្រហែល


តើស្ថានភាពទេសចរណ៍នៅខេត្តសៀមរាបយ៉ាងម៉េច? អម្បាញ់មិញ ឯកឧត្តម ប្រាក់ សោភ័ណ បានលើកហើយ។ មួយរយៈនេះ មានការជជែកដេញដោល វែកញែក បង្ហោះរឿងសៀមរាបស្ងាត់ ក៏ដូចជារឿងបាត់(ភ្ញៀវទេសចរ) ចង្អុលអ្នកនេះអ្នកនេះ ថាអញ្ចេះអញ្ចុះ។ យើងមើលស្ថានភាពជាក់ស្ដែងយ៉ាងម៉េច … ខ្ញុំឱ្យតាមតាំងពីខែតុលាមក។ រាល់ថ្ងៃឯកឧត្តម ប្រាក់ សោភ័ណ បាញ់ឱ្យខ្ញុំនូវរបាយការណ៍ប្រចាំថ្ងៃ។ ខ្ញុំមើលអ្នកទេសចរនៅខេត្តសៀមរាប បូកជាមួយនឹងការទិញសំបុត្រចូលអង្គរ ព្រោះយើងយករឿងហ្នឹងជាគោល។ សំបុត្រចូលអង្គរមិនកំណត់ទេ។ បានន័យថា ទេសចរអាចច្រើនជាងហ្នឹង។ តែអ្នកដែលទៅទិញសំបុត្រចូលអង្គរនេះ គឺជាកត្តាមួយដែលយើងអាចកំ​ណត់បាន(ចំនួន)ប្រហាក់ប្រហែល។ ការលើកឡើងបានចែកជារដូវ។ រដូវភ្ញៀវច្រើន រដូវភ្ញៀវមធ្យម រដូវភ្ញៀវតិច និង high season, low season …។


(១៥) រដូវមានទេសចរច្រើនគឺពីខែតុលាដល់ខែមីនានៃឆ្នាំ


វាមិនខុសពី រដូវប្រាំងគ្មានទឹកភ្លៀង រដូវវស្សាមានទឹកភ្លៀងនោះទេ។ តើយើងត្រូវធ្វើអី្វ? បើរដូវភ្លៀងមានភ្លៀងច្រើន ត្រូវធ្វើអាងស្តុកទឹក ដើម្បីរដូវប្រាំងមានទឹកប្រើ​ខ្លះ រឿងវាប៉ុណ្ណឹង។ តែកត្តាដែលចាំបាច់ យើងត្រូវទទួលស្គាល់ថា វិស័យទេសចរណ៍ ដូចវិស័យកសិកម្មអញ្ចឹង។ វាមានរដូវរបស់វា។ ប្រទេសគេមានរដូវសម្រាកក្នុងខែប៉ុន្មានអញ្ចឹងទៅ។ ហើយខែ(ប៉ុន្មាន)គេធ្វើការ។ ចំពោះស្ថានភាពនៅកម្ពុជា ដែលខ្ញុំតាមមករាល់ថ្ងៃនេះ ពេលដែល high season គឺពីខែតុលា ឆ្នាំ ២០២៣ មកខែមីនា ឆ្នាំ ២០២៤ ក្នុងមួយថ្ងៃយើងមាន(ភ្ញៀវទេសចរ)ជាង ៣០០០នាក់(ក្នុងមួយថ្ងៃ) ដល់(តែក្នុង)ខែកុម្ភៈ ខ្ញុំចាំមានមួយថ្ងៃមានជាង ៥០០០នាក់មកដល់ស្រុកខ្មែរ។ ប៉ុន្តែនៅ low season យើងមាន(ភ្ញៀវ​ទេសចរ)ដែលទាបក្នុងខែមិថុនា។ ក្នុងមួយថ្ងៃមានខ្ទង់ ១៣០០នាក់។ ឥឡូវឡើងដល់ ១៩០០នាក់ និងពីម្សិលមិញឡើងដល់ជិត ២០០០នាក់ …។


(១៦) តួលេខជាមូលដ្ឋាន ក្នុងការសិក្សាដោយវិទ្យាសាស្រ្តពីចំនួនមកដល់នៃទេសចរ


ទេសចរដែលចូលតាមព្រលានអន្តរជាតិ បើតាមទិន្នន័យឆ្នាំ ២០២៣ មានជាង ៤៨ ម៉ឺននាក់។ បើសរុបទាំងក្នុងប្រទេសគឺមាន ២,៥លាននាក់។ ដូចក្នុងរបាយការណ៍អម្បាញ់មិញ។ ឆមាសទី១ បើគិតពីទេសចរដែលចូលមកតាមច្រកព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិ មិនគិតតាមផ្លូវគោក មាន ៣១ ម៉ឺននាក់ បើប្រៀបធៀបនឹងឆមាសទី១ ពេលដូចគ្នានឹងឆ្នាំ ២០២៣ គឺកើន ៣៦% … សួរថា យើងនិយាយតួលេខនេះដើម្បីអ្វី? ដើម្បីឱ្យបងប្អូនបានជ្រាប។ រឿងវាយតម្លៃតិច/ច្រើន គឺជាទស្សនៈនិងការគិតគូររបស់យើង តែផ្អែកទៅលើមូលដ្ឋានវិទ្យាសាស្រ្ត យើងមានតួលេខប៉ុណ្ណឹង។ នេះជារបាយការណ៍ដែលខ្ញុំបានទទួលតាមរយៈការរាយការណ៍ជាប្រ​ចាំពីក្រសួងទេសចរណ៍ ពីវិស័យឯកជនខ្លួនឯង។ ខ្ញុំឧស្សាហ៍ជួបជាមួយថ្នាក់ដឹកនាំវិស័យឯកជន និងតំណាង។ យ៉ាងណាក្តី របាយការណ៍នៅតែជារបាយការណ៍ ជាមូលដ្ឋាន ប៉ុន្តែយើងក៏ត្រូវការស្វែងយល់។


(១៧) ការផ្ទៀងផ្ទាត់ជាមួយរបាយការណ៍ មិនមែនមិនទុកចិត្តទេ ប៉ុន្តែជាការតាមដានត្រួតពិនិត្យ


ខ្ញុំក៏មានក្រុមចុះមកធ្វើដែរ។ ឯកឧត្តម ប្រាក់ សោភ័ណ អត់ដឹងទេ … មិនទាន់មានអីនៅលើហ្វេសប៊ុកទេ។ កន្លែងខ្លះមិនស្រួលខ្ញុំបញ្ជូនទៅឱ្យខេត្តហើយ។ ខ្ញុំមានបញ្ជូនបណ្ដាញខ្ញុំទៅមើលទៀត ឬមួយក៏ទាក់ទងយុវជនអីតាមហ្នឹង ប្រាប់មកត្រូវដោះស្រាយបញ្ហាអីយ៉ាងម៉េច។ នេះមិនមែនមិនទុកចិត្តទេ ប៉ុន្តែជាការតាមដានត្រួតពិនិត្យ តែខ្ញុំក៏ប្រាប់ដែរថាខ្ញុំមានការផ្ទៀងផ្ទាត់។ អញ្ចឹងរាយការណ៍ឱ្យត្រូវ។ ល្ងាចមិញលួច(ចុះទៅ Pub street ផ្ទាល់)បន្តិច។ ព័ត៌មានខ្លះថាស្ងាត់ឈឹង ព័ត៌មានខ្លះថាមាន។ ទិន្នន័យមកមានអញ្ចឹង។ លួចទៅតែម្ដង ក្លែងភេទពាក់ម៉ាស អត់ឱ្យគេដឹង។ មើលមុខគេសង្ស័យ។ ពេលខ្ញុំសួរចុះឡើងគេកាន់តែសង្ស័យ តែបងប្អូនខ្លះគាត់អត់មាត់។ បងស្រីមួយនោះ សុំទោសផងខ្ញុំភរបន្តិច គាត់ថាពូឯងដូចប្រហែលៗមុខ។ ខ្ញុំថាប្រហែលអី ខ្ញុំអ្នកបន្ទាយមានជ័យសោះ …។


(១៨) ខែមិថុនាស្ងាត់ភ្ញៀវ តែខែកក្កដាភ្ញៀវឡើងបន្តិច ពិសេសថ្ងៃសៅរ៍អាទិត្យ ត្បិតទេសចរក្នុងស្រុក


ខ្ញុំចាប់ផ្ដើមពីកន្លែងប្អូនប្រុសម្នាក់ជាជាងគំនូរ។ ហាងលក់គំនូរនៅក្រៅ Pub street … គាត់គូរស្អាត … ចូលតាមហាងខោអាវសួរគាត់។ ចម្លើយស្រដៀងៗគ្នា។ ខែ០៦ស្ងាត់។ ខែនេះឡើងបន្តិច។ ច្រើនថ្ងៃសៅរ៍ ដោយ​សារទេសចរពីក្នុងប្រទេស … ក្នុង Pub street អត់ទាន់បានសួរកន្លែងផ្សេង។ បើយើងប្រៀបធៀបកន្លែងផ្សេង Pub Street គ្រាន់បើជាងកន្លែងផ្សេងនៅពេលយប់ ព្រោះកន្លែងយប់មានតែ Pub Street ទេជាកន្លែងចំហ។ ប្រហែលជាអាចយល់ហើយ កន្លែងចំហមានតែ Pub Street ចុះកន្លែងអត់ចំហ ខ្ញុំអត់ដឹងទេ។ កន្លែងចំហហ្នឹងមានមួយចំនួន។ ឥឡូវខេត្តកំពុងរៀបចំតាមស្ទឹងតាមអី …ពេលបុណ្យទានម្ដងៗ គិតថាបើអាចរៀបចំជាអចិន្ត្រៃយ៍ទាំងយប់ទាំងអី បើកទៅ … ឥឡូវរៀបចំកន្លែងលក់តាមបណ្ដោយស្ទឹង ហើយយើងរៀបចំកាន់តែល្អ។


(១៩) វិនិយោគថវិកាលើការបង្កើតសមិទ្ធផលទេសចរ ដោយយកការប្រាក់ទាប


ថ្ងៃមុន ប្រជុំជាមួយគ្នា ឱ្យវិនិយោគថវិកាប៉ុន្មានលានហ្នឹង គិតមើលជួយអ្នកដែលវិនិយោគទៅលើបង្កើតសមិទ្ធផលទេសចរ … យើងឱ្យទុនគាត់ខ្ចី យកទៅវិនិយោគព្រោះគាត់ក៏គង់តែខ្ចីពីកន្លែងណា(ផ្សេង)។ បើគាត់ខ្ចីកន្លែងនេះ យើងយកការប្រាក់ទាប។ យើងជួយ។ យើងជាធនាគារ … ខ្ញុំសួរថា ជាទូទៅខែប៉ុន្មានហើយ? គាត់ពីខែ ១០អីទៅរាងឡើង ដល់ពេលខែ ២ដល់ខែ ៣រាងស្បើយទៅវិញ។ កាលពីឆ្នាំ ២០២៣ហ្នឹងយ៉ាងម៉េច? មានច្រើនជាងមុនដែរ។ វាមិនដូចមុនកូវីដ-១៩ ប៉ុន្តែវាកើនជាងឥឡូវដោយសារ high season។ បើយើងផ្ទៀងជាមួយទិន្នន័យនេះគឺត្រូវ។ អញ្ចឹងសូមសរសើរសេចក្តីរាយការណ៍ក្ដាប់បានជុំការងារ។ ក្នុងទិន្ន​ន័យខែមិថុនា មានត្រឹម ១៣០០ជាង/ថ្ងៃ អញ្ចឹងគាត់មានអារម្មណ៍រាងស្ងាត់នៅកន្លែងនេះ។ បើ Tour Guide សួរទៅកន្លែងខ្លះ គាត់មានរម្មណ៍ថាច្រើន។ បើកន្លែងលក់ ពេលខ្លះគាត់មានអារម្មណ៍តិច … បន្តិចទៀតខ្ញុំត្រូវជួបជាមួយបងប្អូនផ្សេងៗនៅក្រៅ Pub Street …។


(២០) សូមធនាគារពាណិជ្ជយោគយល់ និងទម្លាក់លក្ខខណ្ឌនៃការទូទាត់ដោយប្រើក្រដាសប្រាក់ដុល្លារ


ប៉ុន្តែខ្ញុំមកជួបខ្ញុំអត់មានប្រាប់មុនទេ។ ល្ងាចមិញក៏អត់បានប្រាប់ដែរ។ ខ្ញុំជួបតាមហាងហើយ ខ្ញុំឡើងទៅចូលអង្គុយកន្លែងមួយ។ ខ្ញុំអញ្ជើញអ្នកគ្រប់គ្រងនៅតាមហាងតូចនៅម្ដុំហ្នឹងមក ប្រហែលជាជិត ១០នាក់។ គាត់មិនដឹងថាខ្ញុំមកទេ។ ជំនួយការខ្ញុំទៅហៅមក។ គាត់មិនជឿ។ គាត់ថាភូទគាត់ … ពេលមកដល់ហ្នឹង ទើបបានគាត់ដឹង។ ស្តាប់គាត់ថា តើមានបញ្ហាអីនៅ Pub Street នេះ។ គាត់ថាជាទូទៅរដ្ឋបាលបានជួយច្រើន ការងារក៏រលូនគ្រាន់តែថាភ្ញៀវឡើងចុះ … ល្ងាចមិញ មានរឿង(ប្រាក់ដុល្លារ)។ ជួបចប់ភ្លាម ម៉ោង ១១យប់ ខ្ញុំទូរស័ព្ទទៅលោកជំទាវទេសាភិបាលធនាគារជាតិ ឱ្យធ្វើការឱ្យខ្ញុំ សុំឱ្យធនាគារឯកជនចូលរួមផង។ រឿងពិបាកចាយលុយដុល្លារ។ បើថាលុយក្លែងក្លាយចុះវារឿងមួយ បើលុយវាខ្ទេចខ្លាំងរឿងមួយ ប៉ុន្តែពេលខ្លះយើងដាក់លក្ខ​ខណ្ឌកំណត់ហ្នឹងវាតឹងពេក។ គ្រាន់តែដាច់បន្តិចក៏មិនយក ហើយកាត់ទឹក។ ដល់អញ្ចឹងវាពិបាក។ កន្លែងលក់ យកអត់បាន ព្រោះពេលទៅដូរធនាគារៗ កាត់ទឹក។ អញ្ចឹងគាត់ត្រូវកាត់ទឹកពីភ្ញៀវ។ ភ្ញៀវរអ៊ូថាហេតុអីក៏លំបាកចាយម្ល៉េះ។ ខ្ញុំសូមឱ្យធ្វើម៉េចលោកជំទាវធ្វើការជាមួយធនាគារ ហើយសូមធនាគារពាណិជ្ជជួយយោគយល់ និងសូមទម្លាក់លក្ខខណ្ឌនេះបន្តិច។ កន្លែងខ្លះគេឱ្យខ្ញុំមើលឃើញគ្រាន់តែប៊ិចរាងឆ្កូតបន្តិចគាត់អត់យក ត្រូវដូរខាត ១០០ដុល្លារ ខាត១០ដុល្លារ។ កន្លែងខ្លះខាតប៉ុន្មានខ្ញុំមិនដឹង តែខាតគួរសម ខាត ១%ឬមួយអី តែវាបង្កើតបញ្ហា។


(២១) ហេតុការណ៍បន្តិចបន្តួច មិនបានដោះស្រាយធ្វើឱ្យស្ទះការងារធំ នឹងនាំដល់ការ​សរសេរមិនល្អពីកម្ពុជា


បន្តិចៗហ្នឹងធ្វើឱ្យវាខ្ទាស់អារម្មណ៍ព្រោះ ទេសចរគឺទាក់ទងបដិសណ្ឋារកិច្ច។ បដិសណ្ឋារកិច្ចតាំងពីចុះពីលើយន្តហោះរហូតដល់ឡើងយន្តហោះឡើងទៅវិញរលូន នេះហើយហៅថាវិស័យទេសចរ វិស័យបដិសណ្ឋារកិច្ច។ បើលុយខ្ទេចខ្លាំង បើលុយក្លែងក្លាយ ហ្នឹងអ្នកណាក៏មិនយកដែរ មិនស្រួលចាប់ទៀតព្រោះអ្នកឯងប្រ​ព្រឹត្ត(បទល្មើស) ប៉ុន្តែលុយនេះ លុយដុល្លារគ្រាន់តែដាច់ចុងបន្តិចៗ។ ខ្ញុំសូមឱ្យលោកជំទាវធ្វើការបន្ទាន់ជា​មួយហ្នឹងធនាគាររបស់យើង សុំយោគយល់រឿងហ្នឹង។ នៅភ្នំពេញគេយកច្រើនទេតើ។ ហេតុអីនៅសៀម​រាបមិនយក។ ត្រូវបន្ធូរត្រង់ហ្នឹង។ បងប្អូនគាត់ស្រែក គាត់សុំ។ ខ្ញុំថាជួយដោះស្រាយបន្តិចៗហ្នឹងហើយបានច្រើន។ ជួនកាលបន្តិចៗ ហ្នឹងហើយធ្វើឱ្យស្ទះការងារធំ។ បន្តិចៗហ្នឹងដែលចេញទៅទេសចរចាប់ផ្ដើម​សរសេរអាក្រក់អំពីកម្ពុជា នៅក្នុងផេករបស់គាត់។ យើងធ្វើល្អ ៩៩%(ល្អ) វាអន់តែបន្តិចហ្នឹង … រឿងនេះសូមធ្វើហើយរាយការណ៍ឱ្យខ្ញុំ។ បើសិនជាចាំបាច់ ធនាគារជាតិសម្របសម្រួលមិនទាន់ ចាំខ្ញុំចូលធ្វើផ្ទាល់តែម្ដង ជាមួយធនាគារឯកជនដើម្បីជួយជំរុញឱ្យដើរ។ ខ្ញុំមើលទៅថាមិនមានខាតអីទេ។ យើងបង្កើតយន្តការ ដាក់គោលការណ៍ឱ្យច្បាស់ទៅ។ ជួនកាលមន្ត្រីនៅធនាគារអត់ហ៊ានអនុវត្ត ព្រោះគោលការណ៍ពីលើអត់ច្បាស់ដូចនេះគាត់ដាក់តឹងលើសដើម។ គាត់ខ្លាចគេឱ្យសង។ ដល់អញ្ចឹងតែល្មមៗ(គាត់អត់យក)។ តែអញ្ចឹងវាបង្កើតរឿង។ ករណីខ្លះដែលខ្ញុំបានដឹង ទេសចរគាត់ទៅដកលុយពី ATM ធនាគារមួយ។ លុយដែលចេញពីធនាគារដល់យកទៅចាយគេអត់យក ហើយទើបហ្នឹងដកពី ATM។ អញ្ចឹងស្ដង់ដារការយល់នេះប្រហែលជាខុសគ្នា ត្រូវធ្វើឱ្យច្បាស់ …។


(២២) ឆ្នាំទី១ ត្រូវទៅក្រៅប្រទេស ទទួលបដិសណ្ឋារកិច្ច ប្រ​កាសគោលនយោបាយ ចុះតាមក្រសួង


ក្រៅពីរឿងហ្នឹង មានសំណួរថាតើរឿងវិស័យទេសចរណ៍សៀមរាបនេះយ៉ាងម៉េច? ខ្ញុំអត់ខម្មិនទេ។ អ្នកខ្លះថាអញ្ចេះអញ្ចុះ អសមត្ថភាពស្អីៗ ក្រសួងអញ្ចេះ រដ្ឋាភិបាលអីអញ្ចុះ។ អ្នកណាថាអី្វជាទស្សន និងការព្រួយបារម្ភរបស់គាត់ … សំខាន់ក្រសួងបញ្ចេញព័ត៌មានឱ្យបានច្បាស់ ឱ្យបានយល់ដូចខ្ញុំនិយាយអម្បាញ់មិញអញ្ចឹង។ មិនមែននិយាយដើម្បីរកលេសដោះខ្លួនទេ តែជាការត្រូវទទួលស្គាល់ ហើយយើងក៏កុំរវល់តែរឿងចោទថារឿងនេះ អ្នកនេះ/នោះខុសអញ្ចេះអញ្ចុះ ត្រូវទទួលស្គាល់មើលថាតើការពិតវាយ៉ាងណា។ ជូនក្រុមចុះមកឆែកមើលទិន្នន័យ ហើយពេលខ្លះដូចខ្ញុំលួចចុះមកខ្លួនឯងអញ្ចឹង។ តែខ្ញុំមិនអាចធ្វើរហូតទេ … ខ្ញុំសូមប្រាប់ថាក្នុងមួយឆ្នាំដំបូងនេះ ខ្ញុំពាក់ក្រវ៉ាត់កច្រើនណាស់។ ខ្ញុំនេះមិនចូលចិត្តក្រវ៉ាត់កប៉ុន្មានទេ។ តែឆ្នាំទីមួយខ្ញុំចំ​ណាយពេលច្រើននៅរដ្ឋបាលលើ ដោយសារត្រូវចេញទៅក្រៅប្រទេស ត្រូវទទួលបដិសណ្ឋារកិច្ច ត្រូវប្រ​កាសដាក់គោលនយោបាយ ត្រូវចុះទៅតាមក្រសួងដើម្បីឱ្យស្គាល់។ បានគេសួរខ្ញុំថាម៉េចបានចុះបូកសរុបនៅតាមក្រសួងច្រើនម្ល៉េះ មិនចែកជូនឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី? ខ្ញុំថាឆ្នាំទីមួយខ្ញុំធ្វើ តែឆ្នាំទីពីរទៅខ្ញុំអត់ចុះទេ។ ខ្ញុំចុះតែក្រសួងស្ថាប័នសំខាន់ៗទេ។ ក្រៅពីហ្នឹងគឺឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី។ តែឆ្នាំទីមួយត្រូវតែចុះ សុំចិត្តហត់បន្តិចដើម្បីឱ្យបានមន្ត្រីជួបផ្ទាល់ យល់ពីទស្សនៈ …។


(២៣) ឆ្នាំទីពីរចុះត្រួតពិនិត្យការអនុវត្តគោលនយោបាយ


តែពីឆ្នាំទីពីរទៅ គឺជាឆ្នាំដែលចុះតាមដានត្រួតពិនិត្យនូវការដាក់ចេញគោលនយោបាយឆ្នាំទីមួយ។ បើខ្ញុំប្រកាសការអនុវត្តគោលនយោបាយរៀបចំទារកដ្ឋាន ក្រសួងត្រូវប្រាប់ខ្ញុំ ហើយខ្ញុំនឹងចុះទៅមើលថារៀបចំបានល្អយ៉ាងម៉េច។ ខ្ញុំដាក់គោលនយោបាយពង្រឹងមណ្ឌលសុខភាព ខ្ញុំដាក់ពង្រាយថវិកាឱ្យហើយរាប់សិបលានដុល្លារ។ ប្រាប់ខ្ញុំថាជំហានមួយនេះធ្វើប៉ុន្មានមណ្ឌលសុខភាព ខ្ញុំនឹងចុះទៅឆែកមើល។ សូមជូនទៅឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកវិស័យអាទិភាព ខ្ញុំចុះទៅហើយ។ ខ្ញុំយកលេសហ្នឹងដើម្បីសុំច្បាប់ប្រពន្ធបានចុះមូលដ្ឋាន។ បងប្អូននៅតាមមូលដ្ឋាន តាមខេត្ត ស្រុកអី ខ្ញុំកាន់សរុប អញ្ចឹងមានតែចុះមើលតាមកម្មវិធី។ ប្រ​ឡងដូចគ្នា។ បន្តិចទៀតខ្ញុំនឹងហៅទាំងអ្នកដឹកនាំប្រឡង ទាំងអ្នកដែលប្រលងជាប់ស្អីៗ មកជួបគ្នាបន្តិច។ ចង់ស្ដាប់។ បន្តិចទៀតត្រូវចុះតាមបឋមសិក្សាមួយចំនួនដែលយើងអនុវត្តដើម្បីពង្រឹងវិស័យអប់រំ ចាប់ផ្ដើមពី​សា​លាបឋមសិក្សា។ ឥឡូវ យើងមាន ៤២សាលាគំរូ នៅក្នុងកម្មវិធីនេះ បូកជាមួយសាលា ១០០ជាងរបស់ក្រសួងអប់រំ។ ខ្ញុំនឹងចុះទៅជួបផ្ទាល់។ ចុះទៅខ្ញុំអត់ប្រាប់មុនទេ។ កន្លែងខ្លះខ្ញុំស៊ីញ៉ូដែរ តែស៊ីញ៉ូប្រហែល ១០នាទីមុន ហើយឯកឧត្តម(រដ្ឋមន្ត្រី)ឡើងឡានជាមួយខ្ញុំទៅ។


មិនមែនថាចាប់កំហុសចាប់អីទេ តែខ្ញុំចង់សួរថាជាក់ស្ដែង ព្រោះកាលពីខ្ញុំនៅកងទ័ពខ្ញុំធ្វើតែអញ្ចឹង។ ឯកឧត្តម ខេង សុមេធ ស្គាល់ហើយ។ ពេលខ្លះឡើងទៅដល់ចាក់ច្រែង ឡើងទៅដល់តាស៊ឹម អត់ដឹងទេ។ ទម្រាំតែខ្ញុំដើរមួយម៉ោងចុះមកវិញ បានមេបញ្ជាការរត់មកជួបខ្ញុំនៅជណ្ដើរ។ ពេលខ្លះអត់ព្រៀងទុក។ បើខ្ញុំព្រៀងទុកក៏ខ្ញុំអត់ប្រាប់គាត់ដែរ។ អញ្ចឹងវាស្មើអត់ព្រៀងសម្រាប់គាត់ … ប៉ុន្មានខែនេះមានការព្យាយាមធ្វើឃាតថ្នាក់ដឹកនាំអាមេរិក និងនៅប្រទេសមួយចំនួន។ ប៉ុន្តែខ្ញុំទៅ សុំមិនបាច់(រៀបចំការពារច្រើនទេ) ព្រោះក្បួនសន្តិសុខ បើគេអត់ដឹងមុនស្រួលការពារជាង។ បើប្រាប់តែ ២ម៉ោងមុន គេយកកាំភ្លើងមកអង្គុយចាំ … ខ្ញុំនឹងចុះ។ ក្នុងឱកាសនេះសុំច្បាប់ប្រពន្ធឱ្យហើយ។ បើខ្ញុំចុះតាមខេត្តច្រើន សុំកុំថាឲ្យខ្ញុំ។ បើខ្ញុំចុះ អត់មានគេរៀប​ចំសន្តិសុខ អត់ប្រាប់ឯកឧត្ដម យូ ស៊ុនឡុង ថាម៉េចទៅលួចលាក់ហ្នឹង? អត់ទេ រឿងតែប៉ុណ្ណឹង …។


(២៤) គួរធ្វើអ្វីដើម្បីបង្កើនសក្ដានុពលនៅរដូវ High Season និងរដូវ Low Season


ចុះអញ្ចឹង ដើម្បីក្ដាប់បានស្ថានភាពជាក់ស្តែង។ ឥឡូវក្ដាប់បានហើយ រឿងអី? យើងត្រូវទទួលស្គាល់ វិស័យ​ទេសចរណ៍ ទោះបីជាមុនកូវីដ-១៩ ក៏មិនទាន់ដល់សក្ដានុពលដែលយើងចង់បាននោះទេ។ យើងទើបនឹងបានជាង ៧លាននាក់ ហើយទិសដៅយើងចង់បាន ១១លាននាក់។ ជាអកុសល កូវីដ-១៩បានផ្ទុះ។ ឥឡូវយើងថយក្រោយ។ ត្រូវដើរទៅមុខវិញ។ យើងត្រូវដាក់ទិសដៅបន្ត។ ជាក់ស្ដែងវាមាន high មាន low មានស្អីៗ អញ្ចឹងយើងត្រូវធ្វើម៉េច? មើលខ្លួនយើងសិន។ តើយើងត្រូវធ្វើអីទៀត ដើម្បីពង្រឹងទាញយកផលទាំងអស់ហ្នឹង។ ដូចខ្ញុំនិយាយរឿងទឹកអញ្ចឹង។ យើងមិនអាចទៅបង្ខំមេឃឲ្យភ្លៀងរដូវប្រាំងទេ តែយើងអាចធ្វើអាងទឹក។ យើង​ធ្វើអាងទឹកធំប៉ុន្មានឯណោះ។ ខ្ញុំចុះទៅមើលតាមខេត្ត អាចដាក់បានរាប់លានគូបសម្រាប់ស្តុក។ យើងធ្វើប្រព័ន្ធប្រឡាយពេលរដូវប្រាំង។ ទេសចរណ៍ដូចគ្នា។ យើងត្រូវគិតថាធ្វើអ្វីខ្លះដើម្បីបង្កើនសក្ដានុពលរដូវ High Season អ្វីខ្លះដែលនៅក្នុងរដូវ Low Season បើទោះជាមិនបានខ្ពស់ក៏ដោយ ក៏ត្រូវមានសកម្មភាពមួយចំនួនដើម្បីចិញ្ចឹមចលនា។ តើការដាក់ចេញការអនុគ្រោះខាងវិស័យឯកជន យើងអាច discount អីខ្លះ? ឧទាហរណ៍ សំបុត្រចូលទស្សនាអង្គរ តើយើងអាច discount បានទេពេលហ្នឹង ដើម្បីទាក់ទាញដាក់ចូល package តែម្ដង។ បើខែ High យើង high ចុះ។ នៅសិង្ហបុរី បើសិនជាមានកម្មវិធី ឬមួយបុណ្យទានរបស់ឬ(ការប្រកួត)ប្រណាំងឡានអី រដ្ឋគាត់ចេញគោលការណ៍ឲ្យអូតែលដំឡើងថ្លៃ ២០-៣០% ស្វ័យប្រវត្តិ …។


(២៥) ផ្ដោតលើការពិត ដាក់ចេញវិធានការ ដោះស្រាយជាវិញ្ញាសា កុំមើលថាជាបញ្ហា


វាមានឡើងមានចុះ។ ផលិតផលអី? ទីផ្សារណា? ឧទាហរណ៍ នៅខាងអឺរ៉ុប ខែត្រជាក់ ខែ១២ តែនៅអូស្រ្តា​លីខែក្ដៅវិញ។ ស្រាប់តែខែក្ដៅនៅអឺរ៉ុប ទៅអូស្រ្តាលីធ្លាក់ទឹកកក។ អញ្ចឹង យើងអាចរកវិធីភ្ជាប់យ៉ាងម៉េចបានឬទេ? នេះគឺជាសំណួរដែលយើងត្រូវសួរ។ មិនមែនសំណួរថាអ្នកនេះថាអញ្ចេះ អ្នកនោះថាអញ្ចុះនោះទេ។ ឲ្យគេថាៗ ទៅ។ សំខាន់យើងផ្ដោតតើការពិតយ៉ាងណា ដាក់ចេញវិធានការដើម្បីដោះស្រាយអាហ្នឹង ទៅថ្ងៃមុខ កុំឲ្យគេថាទៀត។ នេះជាបញ្ហាដែលយើងត្រូវដោះ។ ជាវិញ្ញាសា។ ខ្ញុំមើលបញ្ហាជាវិញ្ញាសា កុំមើលវាជាបញ្ហា។ ស្អីក៏ដោយសុទ្ធតែជាវិទ្យាសាស្រ្ត ដូចយើងរៀនគណិតវិទ្យាអញ្ចឹង។ មានអាលំបាក មានអាអត់លំបាក។ វិញ្ញាសាបានយើងរកវិធីដោះ បើយើងនិយាយជាបញ្ហា យើងចប់ បានន័យថា យើងសឹងតែបាក់ទឹកចិត្តទៅហើយ។ អញ្ចឹងគ្រប់បញ្ហាប្រឈមជាវិញ្ញាសាសម្រាប់យើងដោះ។


(២៦) នេះជាពេលវេលារួមគ្នាធ្វើ លើកទឹកចិត្តគ្នា និងមិនមែនមានបញ្ហាក៏តាំងជាន់គ្នាទេ


នេះគឺជាអ្វីដែលរាជរដ្ឋាភិបាលក្នុងរយៈពេល១០ខែជាង។ ក្រសួង/ស្ថាប័នភាគច្រើនខិតខំ ទោះបីជារដ្ឋមន្រ្តីជាច្រើនសុទ្ធតែថ្មីៗក៏ដោយ ប៉ុន្តែគាត់ខិតខំ។ រដ្ឋមន្រ្តីទេសចរណ៍ បានខិតខំណាស់។ បើមើលសមិទ្ធផល ពិតណាស់យើងផ្ដោតតែមួយជ្រុង តែបើមើលអោយបានសព្វជ្រុងជ្រោយ សួរថាវត្តមាន សៅលីង ហ្នឹង អ្នកណាអ្នកយកមក? Gumball(3000) ស្អីៗ ផ្សេងៗ បង្កើតកម្មវិធីអីផ្សេងៗ បុណ្យទន្លេ បុណ្យអីផ្សេងៗ។ ជារដ្ឋមន្រ្តីថ្មីផង ធ្វើបានប៉ុណ្ណេះ។ យើងគួរតែមានមោទនភាពទៅ។ ខ្ញុំមិនមែននិយាយកាន់ជើងដោយងងឹតងងុល​នោះទេ។ ខ្ញុំទទួលស្គាល់ ហើយខ្ញុំទទួលខុសត្រូវរដ្ឋាភិបាលថា ដោះស្រាយមិនទាន់បានគ្រប់អ្វីដែលបងប្អូនចង់បានក្នុងពេលតែមួយ។ តែយើងខិតខំ។ ក្នុងរយៈពេលជាង ១០ខែនេះ យើងបានជំរុញច្រើនវិស័យ​ហើយ រួមទាំងវិស័យទេសចរណ៍។ ទោះបីជាទេសចរណ៍នៅទីនេះមិនបានច្រើនទៅដល់ ៥-៦ពាន់ រហូតក៏ដោយ តែក៏មិនមែនសូន្យដែរ។ បានកើន ៣៦% ឆ្នាំនេះ … យើងត្រូវរួមគ្នា មិនមែនម៉ោងចង្អុលដាក់គ្នាទេ។ ម៉ោងដែល(ត្រូវ)ជាធ្លុងមួយ។ ខ្ញុំប្រជុំរដ្ឋាភិបាលថ្ងៃមុន ខ្ញុំប្រាប់ថាត្រូវគិតជាក្រុម។ បើគេវាយប្រហារក្រ​សួង/ស្ថាប័នណា គឺស្មើវាយប្រហារយើងទាំងអស់ ត្រូវរួមគ្នាដើម្បីបង្កើនសមិទ្ធផលដើម្បីជួយប្រជាពលរដ្ឋ ដើម្បីបង្កើននូវសក្ដានុពលជូនប្រជាពលរដ្ឋយើង។ នេះជាគោលដៅដែលត្រូវធ្វើរួមគ្នា។ មិនមែនមានបញ្ហា នាំគ្នាជាន់គ្នាទេ។ ត្រូវលើកទឹកចិត្ត។ អ្វីដែលគាត់ធ្វើនេះ គឺដើម្បីបានផលជូនប្រជាពលរដ្ឋ។ ប្រជាពលរដ្ឋគាត់មិនទាន់ថា ឥឡូវពេញចិត្តតាមអ្វីដែលគាត់ចង់បាន ដូចនេះយើងត្រូវយកជាវិញ្ញាសាសម្រាប់ឆ្នាំក្រោយធ្វើឲ្យបានប្រសើរជាងនេះ …។


(២៧) រដ្ឋមន្រ្តីទេសចរណ៍កំពុងចរចាសហប្រតិបត្តិការបើកច្រក


ម្សិលមិញ រដ្ឋមន្រ្តីទេសចរណ៍នៅថៃដើម្បីចរចាជាមួយថៃ រៀបចំការសហប្រតិបត្តិការបើកច្រកមួយ។ គាត់អត់នៅទីនេះថ្ងៃនេះ ដោយសារនៅចរចាយប់មិញ ម៉ោងប្រហែលជា ២ភ្លឺ ៣ភ្លឺ នៅឆ្លើយឆ្លងជាមួយខ្ញុំថាតើដាក់ statement ដូចម្តេច? ល្ងាចមិញ ខ្ញុំទៅជួបបងប្អូនសប្បាយ។ មកវិញគេងមិនលក់ទាល់តែម៉ោង ៤ … មានតាមួយនៅក្រៅប្រទេស មួយថ្ងៃៗធាក់តែកង់ ហើយជេរតែក្មេង (ឯគាត់វិញ)ចេះគ្រប់។ ខ្ញុំមិនចង់តប តែខ្ញុំត្រូវការពារមន្រ្តីរបស់ខ្ញុំ។ គ្នាក្មេង ទើបតែ១០ខែ ចូលមកកាន់ការងារទូទាំងប្រទេស ខំធ្វើបានប៉ុណ្ណេះ ហើយតាធាក់កង់នៅនោះគិតតែជេរ។ (មិនដឹង)ចំណាប់ស្អី បើកតែហាងមួយហ្នឹងឃើញតែរអ៊ូរ … និយាយម្ដងណាក៏ស្រឡាញ់ណាស់លោកក្មួយ ហ៊ុន ម៉ាណែត តែជេររហូត។ ហ៊ុន ម៉ាណែត បរាជ័យ អញ្ចេះអញ្ចុះ … មានឈ្មោះដូចគ្នា ២នាក់ ពូកែដូចគ្នា។ ចេះដូចគ្នា។ មួយនៅអឺរ៉ុប រាងក្មេងបន្តិច ចេះគ្រប់មុខ មួយទៀតរាងចាស់នៅអាមេរិក។ បើ ២ហ្នឹងជល់គ្នាមិនដឹងល្អយ៉ាងណា ព្រោះចេះគ្រប់ទាំងអស់ … មន្រ្តីមួយស្រុកខ្មែរមិនមាននរណាចេះដូចទេ។


(២៨) ក្រុមប្រឹក្សាភិបាលរកទីផ្សារ និងផ្សព្វផ្សាយ ផ្គុំកម្លាំងទាញភ្ញៀវទាំងរដូវភ្ញៀវច្រើនទាំងរដូវភ្ញៀវថយក្នុងឆ្នាំ ២០២៤/២០២៥


នេះជាតថភាពជាក់ស្ដែង។ យើងហ៊ានទទួលខុសត្រូវ … កាលពីថ្ងៃទី១០ ខែ៧នេះ ខ្ញុំប្រជុំ ៥ម៉ោងកន្លះជាមួយវិស័យឯកជន។ យើងទើបនឹងបង្កើតយន្តការថ្មីមួយហៅថា ក្រុមប្រឹក្សាភិបាលរកទីផ្សារ និងផ្សព្វផ្សាយកម្ពុជា ដើម្បីយកយន្តការនេះធ្វើការ។ ខ្ញុំបានដាក់ទិសដៅឲ្យច្បាស់ថា ធ្វើម៉េច High season ២០២៤ និងឆ្នាំ២០២៥ ពេញមួយឆ្នាំ ទាំង low និង high ត្រូវរៀបចំផែនការផ្គុំកម្លាំងទាញឲ្យបានច្រើន ហើយដាក់ទិសដៅទៅសៀមរាប ព្រោះទាញបានមកសៀមរាប គឺទាញមកស្រុកខ្មែរទាំងមូល។ នេះគឺជាអ្វីដែលយើងត្រូវធ្វើ។ ដាក់ទិសដៅជាក់ស្ដែងតែម្ដង ធ្វើបានតិចឬច្រើនជារឿងមួយ ព្រោះយើងទទួលស្គាល់ថា អ្វីដែលយើងមានមិនទាន់គ្រប់។ បងប្អូនគាត់លើក គាត់វាយប្រហារអី គាត់បារម្ភពីរឿងសេដ្ឋកិច្ច គាត់វាយប្រហារ ប្រៀបធៀបជារឿងរបស់គាត់ តែយើងត្រូវមើលស្ថានភាពជាក់ស្ដែង ត្រូវពិនិត្យមើលអ្វីដែលយើងអាចធ្វើបាន និងទាញសក្ដានុពលបន្ថែមទៀត។ យើងអត់ដេកចាំទឹកភ្លៀងទេ ត្រូវចេះធ្វើអាងស្តុកទឹក ត្រូវជីកស្រះ ត្រូវជីកអណ្ដូងបើខ្វះទឹក។ ខំប្រឹងរកតាមតែអាចទៅបាន កន្លែងណាធ្វើបានគឺធ្វើ។


(២៩) រៀបចំប្រព័ន្ធ e-arrival បង់ថ្លៃទិដ្ឋាការតាមអនឡាញ លុបគោលការណ៍ទេសចរត្រូវសំរាកមួយយប់ និងកាត់បន្ថយ royalty fee សំរាប់យន្តហោះ


ប្រជុំថ្ងៃនោះ ខ្ញុំបានឲ្យគោលការណ៍ច្រើន។ ទី១ ការរៀបចំប្រព័ន្ធ E-Arrival របស់អគ្គអន្តោប្រវេសន៍ … ព្រោះអន្តោប្រវេសន៍បានធ្វើប្រព័ន្ធមួយ។ កាលមុន មុននឹងយន្តហោះចុះត្រូវបំពេញ form ជាក្រដាស មក(តម្រង់ជួរ)តកន្ទុយ។ ឥឡូវគាត់ធ្វើតាមអនឡាញ។ អញ្ចឹងបំពេញ E-VISA ហើយមុននឹង Arrival ហ្នឹង គេបំ​ពេញទម្រង់របស់អន្តោប្រវេសន៍។ សួរក្នុងពេលប្រជុំទៅថា មាន ៣ មានគយ និងសុខាភិបាល(ផង) ហើយមិនទាន់ផ្គុំគ្នា។ អញ្ចឹងបានចុះមក(តម្រង់ជួរវែង)។ ខ្ញុំថា ឲ្យមួយខែធ្វើឲ្យចេញ ផ្គុំទាំងសុខាភិបាល អន្តោប្រវេសន៍ ទាំងគយជាមួយគ្នា ជាទម្រង់មួយដាក់មកតែមួយ ហើយតាមអ៊ិនធើណេតតែម្ដង។


ទី២ រឿងបង់លុយថាបំពេញតាមអ៊ិនធើណេតហើយ … ឥឡូវបច្ចេកទេសធ្វើបាន។ អនុញ្ញាតឲ្យបង់តាមអនឡាញ។ អញ្ចឹងពេលដែលគាត់ដាក់ VISA អី បង់ទៅ ដូចទៅអាមេរិកអី បង់តាមហ្នឹង។ ដល់ពេលចុះមក មិនបាច់ទៅបន្តកន្ទុយបង់លុយអីទៀតទេ វាយតែត្រាផាំង ចេញមកតែម្ដង។ ធ្វើម៉េចសម្រួលរឿងហ្នឹងមុនគេ ព្រោះមកដល់ដំបូង គឺសម្រួលបដិសណ្ឋារកិច្ចនៅព្រលានហ្នឹងមុនគេឲ្យរលូន។ យើងមិនទាន់មានលុយទៅទិញ E-gate នោះ តែមិនចាំបាច់ទេ រៀបចំតែរបៀបរបបការងារយើងធ្វើ បច្ចេកទេសទាំងប៉ុន្មាន …។


ទី៣ ខ្ញុំឲ្យលុបគោលការណ៍មួយចំនួន ថ្ងៃមុនយើងមានតាំងពី១៩៩៨ នៅសល់អនុក្រឹត្យមួយដែលទាមទារថា ភ្ញៀវទេសចរមកត្រូវតែសម្រាកយ៉ាងហោចមួយយប់។ បើមិនអញ្ចឹងទេ ត្រូវបំពេញ form ច្របូកច្រ​បល់។ អញ្ចឹងភ្ញៀវមួយចំនួនគាត់មិនមក។ ពេលខ្លះ មានរឿងទៀត។ តែរឿងនេះពេលដែលយើងដាក់ពីឆ្នាំ១៩៩៨។ គេមានហេតុផលរបស់គេ។ កាលនោះយើងមិនសូវមាន ហើយ royalty (fee) យន្តហោះហ្នឹង។ អញ្ចឹងខ្ញុំឲ្យលុបព្រោះ ៣០ឆ្នាំហើយ វាមិនត្រូវទៀតទេ។ ភ្ញៀវចង់មកមួយល្ងាចក៏បានដែរ ឲ្យតែហូបគុយទាវមួយចានក៏បានដែរ។ អ្នកខ្លះមកពីអឺរ៉ុប។ ចង់ថាមុននឹងទៅវិញចូលបន្តិច។ អត់បញ្ហា។ ឥឡូវ low cost airline ជិះមកព្រឹក ចេញទៅវិញល្ងាច។ គេមកប្រជុំនៅសិង្ហបុរី គេសល់មួយថ្ងៃមិនដឹងទៅណា គេឡើងព្រឹកមកស្រុកខ្មែរ ដើរលេងសៀមរាប ល្ងាចគេឡើងទៅវិញទៅស្រុកគេវិញ។ ខ្ញុំឲ្យលុបចោលនូវអនុក្រឹត្យនេះធ្វើនិរាករណ៍ចោល … ព្រោះ៣០ឆ្នាំមកហើយ វាលែងត្រូវ អត់ឆ្លើយតបទេ។ ខ្ញុំថា កុំរើស កុំប្រកាន់។


យើងចង់ធ្វើអោយមានច្រកមកផ្ទាល់ យើងចរចាបើកច្រកជាមួយឥណ្ឌា ហោះទៅហោះមក តែយើងក៏ត្រូវយកច្រកពីតំបន់ផ្សេងដែរ។ ម្សិលម្ង៉ៃ ជួបទូតហ្វីលីពីន ខ្ញុំថាឲ្យបើច្រក Cebu ដែលជាកោះទេសចរណ៍របស់គាត់ភ្ជាប់មកសៀមរាបមក។ បើកពី Langkawi នៅម៉ាឡេស៊ី ភ្ជាប់មក កុំចាំបាច់តែមកពី Kuala Lumpur។ ភ្ជាប់ពី Jeju Island កោះទេសចរណ៍របស់កូរ៉េមក។ យើងកំពុងចរចារបន្ថែមឲ្យបានច្រើន។ Phuket ពីថៃ តហ្នឹងហោះមក យើងចរចាដើម្បីបើកច្រកបន្ថែមទៀត កុំឲ្យថាទាល់តែហោះទៅភ្នំពេញហើយទើបហោះមក យើងបើកជើងមេឃហើយ។ អញ្ចឹងយើងដាក់គោលដៅបែបនេះ។


ទី៤ កាត់បន្ថយចំណាយដល់យន្តហោះ។ កាលមុន ហោះមក យើងមាន royalty fee (ខ្មែរថា) សួយសារ។ អញ្ចឹងខ្ញុំឲ្យកាត់ពាក់កណ្ដាល ហើយនៅសល់ប៉ុន្មានយើងមើល។ បើយន្តហោះណាដឹកបានភ្ញៀវលើសពី៨០% ឲ្យយ៉ាងម៉េច? ទម្លាក់ទៀត? ឲ្យកាន់តែទាបឲ្យគាត់ទៀត។ ឧទាហរណ៍ថា Low season ឬយន្តហោះថ្មីមក យើងជួយគាត់យ៉ាងម៉េចដើម្បីឲ្យតម្លៃគាត់ចុះចតថោក។ តម្លៃចុះចតថោក ត្រឡប់ទៅវិញតម្លៃសំ​បុត្រវានឹងថោក វាភ្ជាប់គ្នាអញ្ចឹង … រដ្ឋសុខចិត្តខាតចំណូលមួយចំនួន ដើម្បី(គេ)ចូលមកឲ្យបាន។


(៣០) ចរចាអោយក្រុមហ៊ុនមិនយកថ្លៃផ្លូវចូលព្រលាន មិនយកប្រាក់សំរាប់ការចូលដាក់ភ្ញៀវ


យើងពិនិត្យមើល លើកមុនសូម្បីតែទៅព្រលាន ឲ្យធ្វើយ៉ាងណាដើម្បីសម្រួលពេលវេលា និងតម្លៃធ្វើដំ​ណើរ ព្រោះឥឡូវរាងឆ្ងាយ។ យើងកំពុងចរចាធ្វើរទេះភ្លើងល្បឿនលឿន ហើយយើងកំពុងពង្រីកផ្លូវ តែអាហ្នឹងវាយូរបន្តិច។ ចំពោះមុខ តើយើងដោះស្រាយយ៉ាងម៉េចសម្រាប់តម្លៃ? ឡានក្រុងមានតែពេលវេលារាងរង្វើល ហើយយើងមានតាក់ស៊ីតែវានៅរាងឆ្ងាយបន្តិច។ យើងអត់ជម្រើស។ មិនអាចធ្វើព្រលានធំហ្នឹងនៅកៀកអង្គរនោះទេ។ គ្រាន់តែព្រលានតូច រង្គើប៉ុណ្ណេះ ទម្រាំតែដាក់អាធំទៀត មិនបានទេ។ អញ្ចឹង យើងយកទៅឆ្ងាយ។ បន្តិចទៀតតំបន់នោះនឹងរីក។ តែពេលចំពោះមុខតើយើងត្រូវធ្វើអី?


កន្លងទៅ យើងបានចរចាសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋអ្នករត់ PassApp អ្នករត់ tuktuk អ្នករត់ម៉ូតូកង់ ៣ taxi។ តាមពិតផ្លូវដែលក្រុមហ៊ុនគាត់វិនិយោគជាង ១០ គីឡូហ្នឹងពីព្រលានយន្តហោះមកផ្លូវជាតិលេខ៦ ចំណាយជាង ១០០ លានដុល្លារ តាមពិតគេត្រូវ Bot បានន័យថាត្រូវដាក់យកលុយ។ ប៉ុន្តែរដ្ឋយើងបានទៅចរចាដើម្បីធ្វើម៉េចកុំឲ្យក្រុមហ៊ុនគាត់យកលុយ ទោះបីជាគាត់ចំណាយ ១០០ លានទិញដីពីប្រជាជនធ្វើក៏ដោយ។ ជា Bot តែយើងសុំឲ្យគាត់ដកទៅវិញ។ អញ្ចឹងបានយើងជិះ free ពីផ្លូវជាតិលេខ ៦ ទៅ free តាមពិតគោលការណ៍ Bot តែរដ្ឋយើងសុំកុំឲ្យលំបាកប្រជាពលរដ្ឋ នេះយើងកាត់ចំណាយមួយ។


មួយទៀត ពេលដែលបើកដំបូងអង្កាលហ្នឹងអ្នកឲ្យតែចូលទៅក្នុងគឺត្រូវបង់លុយ អញ្ចឹងខ្ញុំបានឲ្យឯកឧត្តម ស៊ុន ចាន់ថុល ចរចាជាមួយនឹងក្រុមហ៊ុនភ្លាមថាសុំពេលដែលគាត់ចូលទៅទម្លាក់ភ្ញៀវក្រោមប៉ុន្មាននាទីកុំឲ្យយកលុយ។ ឧទាហរណ៍ឡានតូចចូលទៅក្រោម ១៥ នាទី គេអត់យកលុយទេ។ ពីមុនឲ្យតែចូលចេញមកវិញយកលុយ។ អញ្ចឹងមានការលំបាក បង្កើនតម្លៃបន្ថែម។ យើងបានចរចាទម្លាក់ថ្លៃហ្នឹង។ ឡានតូច ១៥ នាទី ឡានធំដូច ៣០ នាទី។ អញ្ចឹងចូលទៅចតនៅក្នុង parking ហ្នឹងចាំយកភ្ញៀវចេញមកវិញឡាន bus ក្រោម ៣០ នាទីអត់បង់លុយ។ ឡានតូចក្រោម ១៥ នាទី ម៉ូតូកង់ ៣ អីហ្នឹងអត់ទេ។ អញ្ចឹងយើងជួយសម្រាលគ្រប់ប្រភេទទាំងយន្តហោះ ទាំងអ្នកធ្វើដំណើរទាំងបងប្អូនរបស់យើង។ តែសួរថាគ្រប់ឬនៅ មិនទាន់គ្រប់ទេ? យើងរកវិធីដោះទៀតឲ្យកាន់តែចុះទៀតនេះហើយគេថាវឌ្ឍនភាព។ យើងមិនអាចធ្វើម្តងដូចស្រុកគេ ប៉ុន្តែយើងឈានទិសដៅទៅនោះ។ យើងមិនអាចជប់មួយថ្ងៃចេញព្រលានយន្តហោះកម្រិតនេះទេ។ នេះជាមោទ​នភាពហើយ ដែលយើងមានព្រលានយន្តហោះកម្រិតអន្តរជាតិនៅទឹកដីអង្គរ។


(៣១) មិនយកអ្វីដែលមន្រ្តីឬអ្នកជំនាញស្រាវជ្រាវពី internet មកវិភាគទេ គឺប្រមូលពីទិន្ន​ន័យលើដី


ឆ្នាំក្រោយយើងមាន(ព្រលានធំអន្តរជាតិ)នៅភ្នំពេញ។ ជាសមិទ្ធផលប្រវត្តិសាស្រ្ត។ រឿងការលំបាករយៈពេលខ្លី ក្នុងនាមយើងជាប្រជាពលរដ្ឋ ក្នុងនាមរាជរដ្ឋាភិបាលត្រូវមើលឲ្យវែងជាងហ្នឹង។ មើលស្អីដែលជាបញ្ហាពិតប្រាកដ ស្អីដែលជាការលើកមតិ ដែលមានទស្សនៈតាមអារម្មណ៍។ យើងយកអ្វីជាមូលដ្ឋានពិតប្រា​កដ មិនមែនយកពីអ្វីដែលមន្រ្តីឬមួយក៏អ្នកជំនាញអង្គុយគិត ស្រាវជ្រាវតាម internet ទេ គឺប្រមូលពីទិន្ន​ន័យលើដី។ អ្នកស្រាវជ្រាវចុះស្រាវជ្រាវពីប្រជាជនពីអីផ្ទាល់យកមកធ្វើការវិភាគ យកទិន្នន័យពិតប្រាកដពីអ្នកចូលមកប៉ុន្មាននាក់ពីយន្តហោះ ឲ្យដឹងពិតប្រាកដកុំសន្និដ្ឋាន … ខ្ញុំឲ្យសួរបងប្អូនគាត់លក់មួយកន្លែងនោះថាភ្ញៀវតិចឬច្រើន គាត់ថាតិចជាងមុន ប៉ុន្តែពេលជាមួយគ្នាទៅសួរ guide ថាមនុស្សច្រើនជាងមុន។ ជួន​កាលភ្ញៀវមកច្រើន តែមិនបានទៅទិញទំនិញកន្លែងគាត់។ ប៉ុន្តែគេទៅអង្គរច្រើន។ អញ្ចឹង ២ហ្នឹងយើងយកទិន្នន័យមួយណា? យើងយកការគិតហើយបូកជាមួយនឹងទិន្នន័យចូលតាមច្រកតាមអីនេះ ប៉ុន្តែសំខាន់យើងត្រូវទទួលស្គាល់ថា យើងមានការងារច្រើនថែមទៀតដែលត្រូវដាក់។


(៣២) អភិរក្សតំបន់វប្បធម៌របស់ដូនតា អភិវឌ្ឍតំបន់មានសក្តានុពលខាងឧស្សាហកម្ម និងភស្តុភារកម្ម


ត្រូវធ្វើឲ្យវិស័យទេសចរណ៍នៅខេត្តសៀមរាបបានរស់រវើកកាន់តែខ្លាំង។ បើឲ្យតាមធម្មជាតិបាន ៧ យើងជំរុញបន្ថែមឲ្យបាន ១០ បាន ៩មើល។ អ្វីដែលយើងបង្កើតហើយដាក់គោលដៅ រដ្ឋបានចំណាយ គ្រោងចំ​ណាយថវិកាមួយចំនួន បូកជាមួយនឹងការដាក់ចេញនូវគោលនយោបាយដែលខ្ញុំបានលើកអម្បាញ់មិញ។ បើនិយាយអត់អស់ទេ វាច្រើនពេក។ ខ្ញុំមិនទៅអានទេ ប៉ុន្តែយើងអន្តរាគមន៍ច្រើន ។ មួយទៀតខ្ញុំគ្រាន់តែបញ្ជាក់អញ្ចេះជូនអ្នកសៀមរាបថា យើងនិយាយវិស័យទេសចរណ៍ ប៉ុន្តែអ្នកសៀមរាបមិនមែនសក្តានុពលតែទេសចរណ៍ទេ។ ខ្ញុំកំពុងឲ្យគិតគូរនៅខាងមួយចំនៀជីក្រែង ដែលនៅជិតព្រលាន។ តំបន់ទេសចរណ៍យើងនៅខាងនេះមានទន្លេសាប មានបេតិកភណ្ឌ ប៉ុន្តែតំបន់ខាងនោះមានសក្តានុពលភ្ជាប់ជាមួយហ្នឹងយន្តហោះ អាចខាងឧស្សាហកម្ម ក្នុងកម្រិតណា។ ថ្ងៃមុនមានក្រុមហ៊ុនមួយចំនួនចង់ធ្វើរោងចក្រតម្លើងរថយន្ត … គោលដៅយើងថា អភិរក្ស និងអភិវឌ្ឍ។ អភិរក្សតំបន់ដូនតាវប្បធម៌ តំបន់ zone ប៉ុណ្ណា។ យើងខិតខំ កន្លែងណាឲ្យអភិវឌ្ឍក្នុងលក្ខណៈអភិរក្ស ហើយកន្លែងណាដែលត្រូវឲ្យលទ្ធភាពថ្មី។ ខេត្តសៀមរាបធំ អញ្ចឹងតំបន់ដែលមិនប៉ះពាល់ យើងគួររុញទៅលើប្រភេទផ្សេងដែលសក្តានុពល មានខាងឧស្សាហកម្ម និងភស្តុភារកម្ម។ គោលដៅធំគឺបង្កើតការងារ និងបង្កើនចំណូលដល់ប្រជាពលរដ្ឋ។ បើខេត្តសៀមរាបមិនពឹងតែវិស័យទេសចរណ៍ យើងមានពិពិធកម្ម បើសិនជាមានរឿងដូចកូវីដ-១៩ នេះ គាំងទេសចរណ៍តែមួយចំហៀងទៀត នៅមានការងារនៅឡើយ ចិញ្ចឹមគ្នាទៅវិញទៅមក។ ទេសចរគាត់ជួយទៅដល់កសិកម្ម ជួយសិប្បកម្មមួយចំនួន ប៉ុន្តែឧស្សាហកម្មមួយចំនួនទៀត។


(៣៣) ក្រៅពីសក្តានុពលទេសចរណ៍ ជំរុញអភិវឌ្ឍន៍ឧស្សាហកម្មនិងភស្តុភារកម្ម បង្កើតការងារ បង្កើនចំណូល កាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ ឲ្យអ្នកសៀមរាបភ្ជាប់ជាមួយអ្នកកំពង់ធំ


តែយើងមិនឲ្យមកកៀកតំបន់បេតិកភណ្ឌតំបន់ដែលត្រូវរក្សាប្រវត្តិសាស្រ្ត។ គ្រាន់តែជំរាបអ្នកសៀមរាបថាយើងមានសក្តានុពលធំខាងទេសចរណ៍ ប៉ុន្តែទៅមុខទៀតរាជរដ្ឋាភិបាលក៏កំពុងតែគិតពិចារណាកន្លែងណាដែលអាចជំរុញការអភិវឌ្ឍខាងឧស្សាហកម្មនិងភស្តុភារកម្មបាន ដើម្បីបង្កើតការងារ បង្កើនចំណូល កាត់បន្ថយភាពក្រីក្រឲ្យអ្នកសៀមរាបយើងបន្ថែមទៀត។ បង្កើតកន្លែងនោះមិនឲ្យតែអ្នកសៀមរាបទេ ឲ្យទាំងអ្នកកំពង់ធំទៀត។ ភ្ជាប់ជាមួយកំពង់ធំ។ យើងកំពុងតែជំរុញផែនការរៀបចំកសិឧស្សាហកម្ម រឿងស្វាយចន្ទី កៅស៊ូអីដើម្បីបង្កើតរោងចក្រទៅនោះ។ អញ្ចឹងឲ្យវាប្រទាក់ក្រឡាគ្នា។ យើងមិនអាចពឹងតែទេសចរណ៍មួយ​ទេ។ បើយើងពឹងតែអ្វីមួយ មានបញ្ហាយើងដាច់ដង្ហើមធ្ងន់ណាស់។ អញ្ចឹងត្រូវចិញ្ចឹមគ្នាទៅវិញទៅមក។ សក្តានុពលនៅខេត្តសៀមរាបមាននៅខេត្តផ្សេងៗទៀត តែខ្ញុំនិយាយតែក្នុងក្របខណ្ឌខេត្តសៀមរាបទេ។ ពេលដែលយើងមានយន្តហោះនេះគឺវាអាចភ្ជាប់ជាមួយនឹងភស្តុភារកម្ម។ ថ្ងៃមុនក្រុមវិនិយោគពីសហរដ្ឋអាមេរិកមួយក្រុមមានក្រុមហ៊ុន DHL របស់អាមេរិក ខ្ញុំឲ្យគាត់ពិចារណាឲ្យគិតគូរព្រលានសៀមរាប ឬភ្នំពេញ រៀបចំភស្តុភារកម្មតំបន់ regional logistic សម្រាប់យកមក transit …។


(៣៤) ទន្ទឹមនឹងថែរក្សាកេរដំណែលដូនតា រកវិធីឲ្យកូនចៅជំនាន់ក្រោយកាន់តែរីកចម្រើន


រាជរដ្ឋាភិបាលអាណត្តិទី ៧ ដាក់ចេញទិសដៅអស់ទាំងហ្នឹង ហើយយើងបានរៀបចំការបណ្តុះបណ្តាលធន​ធានមនុស្សបណ្តើរៗ។ កន្លែងណាដែលយើងអាចដាក់ចេញបណ្តុះបណ្តាលបាន នេះគឺយើងធ្វើ។ ថ្ងៃនេះ ខេត្តសៀមរាបនិយាយពីការរៀបចំនូវសារៈមន្ទីរកេរ្តិ៍ដំណែលដូនតា ប៉ុន្តែទន្ទឹមនឹងនិយាយអំពីការថែរក្សាកេរ្តិ៍ដំណែលដូនតា យើងក៏កំពុងតែនិយាយរកវិធីណាដើម្បីឲ្យកូនចៅជំនាន់ក្រោយកាន់តែមានបាន រីកចម្រើនតទៅទៀត។ ដូនតាចង់បានណាស់។ គាត់មិនមែនចង់កសាងប្រទេស កសាងនៅកន្លែងនេះ ចង់ឲ្យ ១០០ ឆ្នាំ ១០០០ ឆ្នាំ នៅតែប៉ុណ្ណឹងទេ។ គាត់ចង់ឲ្យកូនចៅជំនាន់ក្រោយទំនើបកម្មតែកុំភ្លេចការពារនូវអ្វីដែលជាអត្តសញ្ញាណរបស់យើង។ អភិវឌ្ឍធ្វើ hotel ចុះ តែកុំធ្វើនៅជណ្តើរអង្គរ។ ខ្ញុំជឿថា ខ្ញុំមិនអាចនិយាយជំនួសបុព្វបុរសទេ ប៉ុន្តែខ្ញុំគិតថាអញ្ចឹង។ ខ្ញុំចង់ឃើញជំនាន់ចៅទួតខ្ញុំអភិវឌ្ឍជាងខ្ញុំ ១០០០ ដង។ បងប្អូនដូចគ្នាដែរ។ ជំនាន់កូនយើងចង់ឲ្យសម្បូរសប្បាយជាងយើង។ យើងមិនច្រណែនកូនយើងទេ។ ចង់ឲ្យជំនាន់កូនយើងកាន់តែទំនើប។ ជំនាន់យើងគ្រាន់បើជាងជំនាន់ឪពុកម្តាយយើងហើយ។ ម្នាក់ៗមានទូរស័ព្ទឆ្លាត smart phone។ ជំនាន់លោកតា លោកយាយ តើចៅស្រីពេលនោះ កូនស្រីពេលនោះបានប៉ុន្មានអ្នករៀនដល់ឧត្តមសិក្សា ឥឡូវប៉ុន្មាន? ហ្នឹងដែលជាការវិវត្តគ្រប់វិស័យទាំងអស់នៅទីនេះ យើងក៏ធ្វើដូចគ្នា អញ្ចឹងថ្ងៃនេះខ្ញុំនិយាយទៅលើចំណុចទាំងអស់នេះ។


(៣៥) សូមប្រើប្រាស់ social media ដោយការទទួលខុសត្រូវ


ខ្ញុំសូមអំពាវនាវអំពីការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធ social media សូមប្រើប្រាស់ឲ្យមានការទទួលខុសត្រូវផង។ បើមិនអញ្ចឹងទេ ពុលពេញហ្នឹង … ព័ត៌មានក្លែងក្លាយចេញមកក្រឡុកពេញហ្នឹង។ ម្សិលមិញ ថ្ងៃ ១៧ កក្កដា នាយករដ្ឋមន្រ្តីអេស្ប៉ាញដែលថាជាប្រទេសប្រជាធិបតេយ្យចេញមកនិយាយថា បើគ្មានប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយមានគុណភាព គ្មានលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យទេ បើគ្មានប្រភពពត៌មានដែលអាចទុកចិត្តបាន មានភាពចម្រុះទេ ប្រជាពលរដ្ឋនឹងក្លាយជាមនុស្សខ្វាក់ភ្នែក។ បានន័យថាអត់ដឹងស្អីជាការពិត ស្តាប់ឮមិនដឹងស្អីជាស្អី។ គ្រាន់តែអាទិត្យមុនហ្នឹង ខ្ញុំទប់អាព័ត៌មានក្លែងក្លាយ ២ ទៅ ៣ … ខ្ញុំដាក់រឿងអីមួយ ស្រាប់តែមានម្នាក់ចូលមក comment សូមបងជួយមើលផងហេតុអីក៏គេហាមអ្នកលោតទីងមោងនៅស្រុកស្អាង? ខ្ញុំថាយី មន្រ្តីយើងទៅចេញស្អីអាហ្នឹង ប៉ះស្អីអាហ្នឹងរឿងមិនចាំបាច់។ ខ្ញុំសួរទៅខេត្តភ្លាម។ ខេត្តថាអត់មានអី។ ឯកឧត្តម គួច ចំរើន ថាអត់មានហាមទេ។ គ្រាន់តែធ្វើឲ្យមានសណ្តាប់ធ្នាប់កុំដើរពេញផ្លូវ ដើរស្រួលបួលប្រយ័ត្នគេបុក។ តែព័ត៌មានក្លែងក្លាយចេញមកចង់វិលក្បុង។ បើសិនជាឯកឧត្តម គួច ចំរើន ចេញមិនទាន់ មិនស្រួលផ្អើលពេញហ្វេសប៊ុក … ឲ្យតែមានរឿង រំខានប្រជាពលរដ្ឋ ទីមួយគាត់ភ័យ អ្នកណាមិនភ័យ អ្នកស្រុកស្អាងគាត់លោតទីងមោងតែរហូតហ្នឹង ឥឡូវទីងមោងច្នៃមិនត្រឹមមានតែយក្សទេ មានវណ្ណដាមានស្អីទៀត មិនស្រួលបន្តិចទៀតចេញរូបឯកឧត្តម គួច ចំរើន ទៀត។ ហ្នឹងប្រពៃណី វប្បធម៌ គេលោតទីងមោង គ្រាន់រក្សាសណ្តាប់ធ្នាប់ទៅ ហើយកុំឲ្យទីងមោងវាយគ្នាទៅបានហើយ សម្តែងដាក់គ្នាអួតគ្នាភូមិមួយៗ អ្នកណាធ្វើល្អបាន ប៉ុន្តែកុំឲ្យទីងមោងចាប់ផ្តើមល្បុក្កតោវាយពេញផ្លូវ កុំៗឲ្យសោះ។


(៣៦) អ្នកផ្សព្វផ្សាយបំពុលពីការប្រមូលគ្នាធ្វើបាតុកម្មប្រឆាំងករណីអាជីវកម្មតាក់ស៊ីរថយន្ត EV ថាបានព័ត៌មានពីបណ្តាញសង្គម VOD


ពីរថ្ងៃក្រោយចេញអារឿងមួយទៀត ឯកឧត្តម ឃួង ស្រេង ដាក់មកសម្តេចៗ ឥឡូវនេះមានចលនាកំពុងតែប្រមូលគ្នាបាតុកម្មប្រឆាំងគោលនយោបាយសម្តេចដែលឲ្យរថយន្តតាក់ស៊ីអគ្គិសនីវៀតណាមមកធ្វើ(ការរកស៊ី)។ រឿងស្អីទៀតហើយ។ ឯងបញ្ជាក់តាំងពីចុងឆ្នាំមុនថាគ្មានទេ ចុះឡើងៗគេប្រមូលគ្នាថាយើងត្រូវតែចេញបាតុកម្ម រដ្ឋាភិបាលគ្មានគិតគូរ ឲ្យបរទេសមករកស៊ី។ អត់ទាំងដឹងផង។ ឯងពន្យល់ចង់បែកមាត់។ ចេញសារផង ពន្យល់ live ទៅដល់ប្រជាពលរដ្ឋនៅ Tokyo ចាក់ឲ្យប្រជាពលរដ្ឋយើងមើលផង។ ខ្ញុំទូរស័ព្ទទៅសួរគ្រប់​ក្រសួងក្រែងលោក្រសួងណាច្រឡំចេញខុសគោលការណ៍។ សួរក្រសួងរ៉ែនិងថាមពលដែលទទួលបន្ទុករឿង charging station ក្រសួងសាធារណៈការ ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម CDC មានចេញឬអត់? គាត់ថាអត់ដឹងផង។ សម្តេចដាក់មកច្បាស់ណាស់ ដល់ទីបំផុតអ្នកដែលប្រមូលបាតុកម្ម ដល់ខាងគេហៅមកសួរគាត់ថាឃើញ VOD ដាក់។ វាទៅអញ្ចឹងទៅ។ ឥឡូវ បងប្អូនគិតមើលសិទ្ធិសេរីភាព ឬការបំពុលធ្វើឲ្យប្រជាពលរដ្ឋអត់មានអារម្មណ៍នឹងនរ ធ្វើឲ្យគាត់ព្រួយបារម្ភ។ បើលើកគ្នាមកបាតុកម្ម ធ្វើឲ្យអស្ថេរភាព ដោយរឿងគេបង្កើត ហើយរឿងដែលគេដឹងសោះ រឿងដែលខ្ញុំប្រកាសរួចហើយ មិនមែនមិនដឹងទេ។ វិទ្យុមួយហ្នឹងគឺថាពូកែធ្វើមិនដឹងរហូតទាល់តែរលាយខ្លួនហើយនៅមិនដឹងទៀត។ រឿងហ្នឹងហើយបានជាក្រសួងព័ត៌មានដកអាជ្ញាប័ណ្ណនោះ។ ធ្វើមិនដឹងហើយមិនព្រមកែខ្លួន។ គេប្រាប់ថាអារឿងពិតវាអញ្ចេះ មិនព្រមកែទៀត។ នេះមិនមែនហៅថាសិទ្ធិសេរីភាពទេ។ សូម្បីតែនាយករដ្ឋមន្រ្តីអេស្ប៉ាញក៏និយាយអារឿង fake news ហ្នឹងគាត់មិនគាំទ្រ វាធ្វើឲ្យរញ៉េរញ៉ៃប្រទេសនៅអឺរ៉ុប នៅកាណាដា នៅអាមេរិក គិតពិចារណារឿង fake news រឿងអី ព្រោះពេលខ្លះវាបង្កើតបញ្ហា។


(៣៧) អនុវត្តសិទ្ធិសេរីភាព តែគោរពសិទ្ធិរបស់អ្នកដទៃ កុំកេងចំណេញនយោបាយ ធ្វើឱ្យសង្គមមានបញ្ហា


AI កាន់តែគ្រោះថ្នាក់។ AI ធ្វើឲ្យមនុស្សអាចគ្រោះថ្នាក់។ ត្រឹមគ្រោះថ្នាក់ដល់ផ្ទះប្រពន្ធរករឿងមិនអីទេ។ ឧទាហរណ៍ យករូបឯកឧត្តម ប្រាក់ សោភ័ណ … គាត់អត់និយាយអីសោះ សំ​ឡេងគាត់គេកាត់មកយកកែច្នៃរូបដូចគាត់និយាយអញ្ចឹង។ ស្រាប់តែទៅញ៉ែនារីណាម្នាក់យករូបគាត់ទៅមិនចប់។ ហ្នឹងរឿងត្រឹមឆេះផ្ទះ ចុះបើសិនជាឧទាហរណ៍មានរឿងអីមួយស្រាប់តែចេញរូប ឯកឧត្តម ប្រាក់ សោភ័ណ ចេញមកប្រាប់ថាឥឡូវគេនេះសម្លាប់ប្រជាជនយើងហើយ ឥឡូវយើងត្រូវតែលើកគ្នាទៅដុតកុងស៊ុលគេនៅសៀមរាប មិនងាប់។ រឿងហ្នឹងនៅឆ្នាំ ២០០០ ប៉ុន្មាននៅភ្នំពេញ។ រឿងហ្នឹងអត់មាន AI អត់មានអីផង គ្រាន់តែពាក្យចចាមអារាមថាមន្ត្រីយើងត្រូវប្រទេសមួយនោះចាប់ដុតទាំងរស់។ ហ្នឹងរឿង Fake News។ ថ្ងៃមុនគេវាយ Professor ម្នាក់ប៊ិះស្លាប់ គាត់អត់ដឹងរឿងផង។ តាមពិតអ្នក Live ហ្នឹងក៏អត់ដឹងរឿងដែរ អត់ដឹងរឿងទាំងអស់តែប៊ិះស្លាប់ម្នាក់។ សាស្ត្រាចារ្យគាត់បើកឡានទៅប៉ះម៉ូតូដួល គាត់ភ័យ គាត់ស្លន់រត់ អ្នកនោះអត់ស្លាប់ទេ គាត់របួស តែអ្នក Live គ្រាន់តែលឺគេស្រែកថាស្លាប់ គាត់ Live ថាស្លាប់ទៅដល់កន្លែងភ្លើងស្តុបគេចាប់វាយគាត់ប៊ិះស្លាប់ ឡើងផុងខួរក្បាល ទម្រាំតែដឹងថាអត់មានអ្នកស្លាប់ទេ …។


បើយើងមិនដាក់គោលការណ៍កាតព្វកិច្ចឱ្យច្បាស់លាស់ រដ្ឋាភិបាលនីមួយៗ មិនមែនតែកម្ពុជាគ្រប់ប្រទេសទាំងអស់ ឱ្យប្រជាពលរដ្ឋមានសិទ្ធិសេរីភាព តែត្រូវគោរពនៅក្នុងសិទ្ធិរបស់អ្នកដទៃដើម្បីបានព័ត៌មានពិត កុំចង់កេងចំណេញនយោបាយ ធ្វើឱ្យល្អក់ សង្គមមានបញ្ហា … ផ្សាយព័ត៌មានខុស/ច្រឡំ អត់បញ្ហាទេ។ បងប្អូនអ្នកកាសែតមួយចំនួន ខ្ញុំឃើញគាត់ផ្សាយហ្នឹងលឿន។ គាត់ខុស។ គេប្រាប់ព័ត៌មាន គាត់ចេញមកផ្សាយវិញថាឥឡូវការពិតអញ្ចេះសូមអភ័យទោស។ គាត់កែបានន័យថាគាត់គ្មានចេតនាបញ្ជូនព័ត៌មានខុសទេ។ ប៉ុន្តែទទួលព័ត៌មានអត់គ្រប់។ តែអ្នកខ្លះបញ្ចេញព័ត៌មានខុសតែម្តង ដោយចេតនាចង់កេងចំណេញនយោបាយ ឬអីមួយ។ ដូចរឿងនេះ គេបញ្ចេញតាមនោះគេឱ្យ ២នាក់ ដើម្បីប្រមូលគ្នាបាតុកម្ម សួរមកពីណា មកពី VOD ហើយព័ត៌មានពិតមិនពិត។ ព័ត៌មានពិតទាំងអស់ធ្វើមិនដឹងមិនលឺ។ បើសិនជាចេញមកដុតនៅភ្នំពេញ តើរូបភាពហ្នឹងវាចេញនៅក្រៅប្រទេស ក៏មានការគិតថាទេសចរណ៍កុំទៅភ្នំពេញ។ ឃើញរញ៉េរញ៉ៃណាស់ ទៅ ហាណូយ ហូជីមិញ ទៅបាងកក ដូរសំបុត្រយន្តហោះទៅ ឃើញបាតុកម្ម។ រឿងអត់ពិតសោះ។


នេះហើយគឺជាការទទួលខុសត្រូវនៅក្នុងការបញ្ចេញព័ត៌មានពិត ។ សូមឱ្យបងប្អូនអនុវត្តសិទ្ធិដោយសីលធម៌។ ការពិតយើងត្រូវផ្តល់ព័ត៌មាន។ ខ្ញុំស្វាគមន៍ព័ត៌មានពិត។ អ្នកកាសែតច្រើនណាស់ដែលផ្តល់ព័ត៌មាន ហើយខ្ញុំដោះស្រាយនៅពេលដែលខ្ញុំបានទទួល។ ខ្ញុំ Screenshot ល្បែងកន្លែងនេះលួចបើកនៅមណ្ឌលគិរី ខ្ញុំឃើញភ្លាមគេដាក់ Facebook ខ្ញុំ Screenshot ភ្លាម បញ្ជូនទៅឱ្យចៅហ្វាយខេត្ត ចៅហ្វាយខេត្តចុះទៅភ្លាម ៤នាក់ សន្យាបិទភ្លាម។ ថ្ងៃមុននៅនេះនៅនោះ អ្នកនេះដោះស្រាយអត់ទាន់ចេញ។ ថ្ងៃមុននៅខេត្តកណ្តាលគ្រាន់តែរឿងផ្លូវតូចមួយគេយកឡានធំៗ ២ ៣ ទៅដាក់ហ្នឹងយូរហើយ។ បងប្អូនគាត់ដោះអត់ចេញ ហើយអ្នកដាក់ឡានគាត់គិតថាស្ងាត់ក៏ដាក់។ អញ្ចឹងវាស្ទះ ដាក់តែអាហ្នឹងមកខ្ញុំ Screenshot ឱ្យឯកឧត្តម គួច ចំរើន។ ព្រឹកឡើងដោះចេញភ្លាម។


(៣៨) ត្រូវការព័ត៌មានពិត ទោះល្អឬមិនល្អ ដើម្បីវិនិច្ឆ័យនិងរកវិធីដោះស្រាយ


ខ្ញុំចង់បានព័ត៌មានពិត ទោះជាល្អឬមិនល្អដើម្បីរកវិធីដោះស្រាយ។ តែកុំបង្កើតបញ្ហា។ ការបញ្ចេញមតិរិះគន់ស្ថាបនា​ ខុសពីការប្រឌិតបញ្ហាដើម្បីរករឿង។ ខ្ញុំសូមផ្តាំលោកតាដើរម៉ាស៊ីននោះ ខ្ញុំវាខ្ជិល វាធុញ ហើយគេចេះតែបាញ់ឱ្យខ្ញុំមើល … ថាខ្ញុំមិនតទេ តែខ្ញុំប្រាប់ថាខ្ញុំថាចុះ។ ប៉ុន្តែ កុំថាមន្ត្រីរបស់ខ្ញុំដែលគ្នាខំប្រឹង។ គ្នាមិនទាន់ល្អឥតខ្ចោះទេ។ ខ្ញុំទទួល។ តែមិនមែនអត់ល្អ អត់ខំប្រឹងទេ។ រដ្ឋាភិបាលមិនមែនល្អឥតខ្ចោះទេ។ បើមិនអញ្ចឹងដេកអេះពោះហើយ។ យើងខំធ្វើការ ខ្ញុំចង់បានព័ត៌មានពិត ការពិត ដើម្បីយើងយកមកវិនិច្ឆ័យ … ល្ងាចមិញ ប្អូនៗនៅអង្គុយជាមួយបានប្រាប់បញ្ហា ហើយខ្ញុំឱ្យគាត់ប្រាប់ខ្ញុំពីដំណោះស្រាយវិញ ថាឥឡូវអូនឯងលើកបញ្ហាហ្នឹង បើសិនជាអូនឯងជាបង អូនឯងដោះយ៉ាងម៉េច។ ប្រាប់បងមក? ដើម្បីយកធាតុផ្សំហ្នឹងទៅឱ្យគេគិត។ ជួនកាលអ្នកគោលនយោបាយនៅភ្នំពេញគាត់ក្តាប់អត់ជាប់ពីបញ្ហានៅសៀមរាបទេ។ អញ្ចឹងខ្ញុំចង់បានព័ត៌មានហ្នឹង។ ខ្ញុំជួបជាមួយអ្នកកាសែតញយណាស់។ ខ្ញុំបាយជាមួយគាត់តែអត់ឱ្យថតបង្ហោះទេ … រឿងខ្លះយើងដោះស្ងាត់។ មានរឿងបម្រុងនឹងឆេះប្រាប់ខេត្តភ្លាម …។


(៣៩) សូមអ្នកកាសែតប្រកាន់ក្រមសីលធម៌ កុំកេងចំណេញពីអាជីពរបស់ខ្លួន


ខ្ញុំសូមឱ្យអ្នកកាសែតប្រកាន់ក្រមសីលធម៌ផង។ ខ្ញុំស្វាគមន៍ការរក្សាសិទ្ធិសេរីភាព ប៉ុន្តែសូមកុំកេងចំណេញពីអាជីពរបស់ខ្លួន។ ថ្ងៃមុនអ្នកកាសែតមួយស្រែកដាក់ឱ្យខ្ញុំថា “បងអើយ! ជួយមើលផងខេត្តត្បូងឃ្មុំគេចាប់ប្រជាជនដែលដឹកផ្ទះដែលមានច្បាប់អនុញ្ញាត រើផ្ទះពីស្ទឹងត្រែង យកមកធ្វើនៅត្បូងឃ្មុំ”។ ខ្ញុំថាម៉េចបានទៅដល់អញ្ចឹង។ សួរទៅខេត្ត សួរទៅកសិកម្ម ចុះឡើងៗ រឿងអ្នកកាសែត។ គាត់ចរចាគេមិនត្រូវ អ្នកដឹកឡានហ្នឹងមក ក្នុងហ្នឹងវាមានអាឈើថ្មីខ្លះឈើចាស់ខ្លះ តែឈើថ្មីមិនមែនបង្កប់ទេ ឧទាហរណ៍ថា ១០០ផ្ទាំងវាមានអាពុកអញ្ចឹងគេទិញ ៤ ១០ផ្ទាំង។ អញ្ចឹងគេដោះអាហ្នឹងចោល គេទិញ ១០ផ្ទាំងយកមកជំនួស។ តែគាត់ប្រាប់ថាអ្នកឯងមានអាហ្នឹង ត្រូវបង់ខ្ញុំ ២០០ដុល្លារ ៨០ម៉ឺនរៀល។ អ្នកដឹកគាត់ថាខ្ញុំសុំបង់តែ ៥០ម៉ឺនរៀល អត់(ព្រម)។ អញ្ចឹងវាទៅជារឿងអញ្ចឹងទៅ។ វាទៅជាអ្នកកាសែតទៅគាបគេចុះផ្សាយ ហើយអ្នកកាសែតមករកអន្តរាគមន៍ដោះស្រាយ …។


(៤០) អ្នកសារព័ត៌មានមិនគោរពក្រមសីលធម៌ គប្បីត្រូវបានដកអាជ្ញាបណ្ណ និងដាក់ក្នុង​ Blacklist


ខ្ញុំសូមឱ្យបងប្អូនប្រកាន់ក្រមសីលធម៌។ ឯកឧត្តម នេត្រ ភត្រា មើលកិច្ចការនេះឱ្យច្បាស់ កុំឱ្យអ្នកកាសែតម្នាក់ ២នាក់ ៤ ឬ១០នាក់ ទៅបំផ្លាញកិត្តិយស សេចក្តីថ្លៃថ្នូរ របស់អ្នកសារព័ត៌មានយើងរាប់ម៉ឺននាក់ ព្រោះបងប្អូនមានក្រមសីលធម៌ បងប្អូនខំធ្វើដោយសុទ្ធចិត្ត។​ ពេលខ្លះបងប្អូនច្រឡំ គាត់កែ។ តែអ្នកខ្លះអត់ទេ គឺយកជាអាជីព ទៅគាបគេ។ ឯកឧត្តម នេត្រ ភត្រា មើល បើសិនជាមានបញ្ហាប៉ុណ្ណឹង ដកអាជ្ញារបណ្ណ Blacklist តែម្តងទៅមិនបាច់ឱ្យធ្វើទៀតទេ។ បើយកអាជ្ញាបណ្ណទៅគាបគេ គឺដកអាជ្ញាបណ្ណចោលតែម្តង ឈប់ឱ្យធ្វើជាអ្នកកាសែតទៀត។ យកព័ត៌មានមិនមែនទៅគាបគេស៊ីទេ ​… ម្នាក់ៗជាអ្នកសារព័ត៌មាន ព្រោះម្នាក់ៗ មានហ្វេកប៊ុក មិនមែនដូចពីមុនទាល់តែក្រុមហ៊ុនទូរទស្សន៍ ឬទាល់តែរដ្ឋទើបមានទេ។ មិនមែនថតរូបម្តងដូចកាលហ្នឹង មួយរោងការមានជាងថត ២នាក់ … ឥឡូវ ២ G ៣ G ថតរាប់ម៉ឺនបុស្តិ៍មិនអីទេ … នេះគឺជាអ្វីដែលត្រូវអនុវត្តតាមក្រមសីលធម៌ វិជ្ជាជីវៈ។ យើងគាំទ្រសិទ្ធិសេរីភាព ប៉ុន្តែយើងត្រូវប្រកាន់ការពារទាំងអស់គ្នា។ អញ្ចឹងការប្រើប្រាស់កុំបង្កើតបញ្ហាដើម្បីកេងចំណេញអ្វីមួយ។


សូមត្រឡប់ទៅវិញ។ រាងវែងឆ្ងាយបន្តិចព្រះអង្គ តែវាជាប់ប្រទាក់ក្រឡាគ្នា។ អម្បាញ់មិញភ្លៀង បើឈប់យើងទៅក៏អត់កើត មានតែនៅទាល់តែដាច់ភ្លៀង។ ថ្ងៃនេះ អរគុណណាស់ចំពោះព្រះតេជគុណ សម្តេច ពិន សែម ដែលបានមានការផ្តួចផ្តើមរៀបចំកន្លែងនេះឡើង។ សម្តេចតេជោ លោកបានគាំទ្រគម្រោងនេះ។ យើងបានការចូលរួមរបស់ អ្នកឧកញ៉ា លោកឧកញ៉ា និងសប្បុរសជនយើងជាច្រើន ដែលយើងអាចធ្វើបានភ្លាមតែម្តង ហើយធ្វើបន្ទាន់។ ឯកឧត្តម ខេង សាម៉េត ជាជាង សូមបន្តធ្វើដើម្បីរៀបចំឱ្យបានលឿន ព្រោះ លោកជំទាវ ឯកឧត្តម ខេង សាម៉េត គឺអ្នកនៅហ្នឹងស្រាប់ កូនសិស្សនៅហ្នឹងផង។ ថ្ងៃហ្នឹងមីងគាត់អញ្ជើញមកដែរ។ ល្ងាចមិញសួរទៅ ខ្ញុំអត់ដឹងថាគាត់អញ្ជើញមក គាត់ថាទាល់មេទ័ព ឯកឧត្តម ខេង សាម៉េត ឱ្យមក។ តែតាមដឹង រាល់ដងគឺ ឯកឧត្តម ខេង សាម៉េត កូនទ័ព មិនមែនមេទ័ពទេ។ ឱ្យតែមីងទូរស័ព្ទមកពូភ័យរហូត។ តែគាត់ពូកែធ្វើម្ហូប។ អញ្ចឹងបានរៀបចំធ្វើ និងរៀបចំតាមរចនាបទ។ អរគុណដល់ក្រសួង វប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ ដែលពិនិត្យមើលទម្រង់រចនាបទឱ្យបានល្អ ព្រោះដើម្បីទុកយូរអង្វែងតទៅទៀត។


(៤១) ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ សមិទ្ធផលប្រវត្តិសាស្ត្រ ដើម្បីកូនចៅជំនាន់ក្រោយ នឹងបើកការដ្ឋានថ្ងៃទី ៥ សីហា ម៉ោង ៩.០៩នាទី


មុននឹងបញ្ចប់ ខ្ញុំក៏សូមសម្តែងនូវការអរគុណដល់ព្រះសង្ឃគ្រប់ព្រះអង្គ មន្ត្រីរាជការ និងប្រជាពលរដ្ឋនៅទូទាំងប្រទេសដែលបានគាំទ្រយ៉ាងពេញទំហឹងជាមួយរដ្ឋាភិបាល ក្នុងការបន្តអនុវត្តគម្រោងព្រែកជីកហ្វូណន ហើយនៅថ្ងៃទី ៥ ខែ សីហា បើគិតថ្ងៃដូចមិនដល់ ១ខែ ទៀតទេ ម៉ោង ៩.០៩នាទីព្រឹក ខ្ញុំនឹងចុចប៉ូតុងនៅទីនោះ(បើកការដ្ឋា​ន) ហើយនៅទូទាំងប្រទេសសូមឱ្យវាយ គង ស្គរ វាយប៉ោត វាយអីក៏បានដែរ បើរវល់ជាប់នៅភ្លើងស្តុបក្រហមគោះម៉ូតូតិចៗក៏បានដែរ គោះមួកក៏បានដែរ។ អបអរសាទរសមិទ្ធផលប្រវត្តិសាស្ត្រថែមទៀតសម្រាប់កូនខ្មែរ។ ដូនតាយើងបានកសាងបន្សល់ទុក។ អញ្ចឹងយើងក៏មិនអាចនៅតែថែរក្សាពាក្យថា ស៊ីកេរ្តិ៍ដូនតា ហើយមិនខំបង្កើតថ្មីនោះទេ។ យើងត្រូវបង្កើតថ្មី។ បង្កើតថ្មីដើម្បីឱ្យអ្នកណា? ដើម្បីយើងបានប្រើផង​ ដើម្បីកូនចៅយើងជំនាន់ក្រោយទៀត។ អញ្ចឹងបុព្វបុរសយើងនឹងសប្បាយចិត្ត … យើងធ្វើដើម្បីផលប្រយោជន៍ជាតិទាំងមូល នេះគឺជាចលនាជាតិនិយមធំណាស់។ ខ្ញុំសូមអរគុណសាជាថ្មីទាំងព្រះតេជគុណ ព្រះសង្ឃគ្រប់ព្រះអង្គ ឯកឧត្តម លោកជំទាវ អស់លោក លោកស្រី ប្រជាពលរដ្ឋយើងទាំងអស់ និងអ្នកសៀមរាប និងនៅទូទាំងប្រទេស និងក្រៅប្រទេសដែលបានចូលរួមគាំទ្រទៅលើការងារនេះ។


[ចប់សេចក្តីអធិប្បាយ១]


ជាទីបញ្ចប់ខ្ញុំព្រះករុណាខ្ញុំ និងភរិយា សូមថ្វាយប្រគេនពរ និងជូនពរ សម្តេចព្រះរាជាគណៈ ព្រះមេគុណ ព្រះថេរានុត្ថេរៈគ្រប់ព្រះអង្គ ឯកឧត្តម លោកជំទាវ លោក លោកស្រី លោកតា លោកយាយ បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋ និងសិស្សានុសិស្ស សូមប្រកបដោយពុទ្ធពរ និងពរទាំង ៥ប្រការគឺ អាយុ វណ្ណៈ សុខៈ ពលៈ និងបដិភាណៈ កុំបីឃ្លៀងឃ្លាតឡើយ។ សូមអរគុណ។


[ចាប់ផ្តើមសេចក្តីអធិប្បាយ២] ក្នុងឱកាសនេះផងដែរក៏មានប្រគេន ជូនព្រះគ្រូ លោកគ្រូ អ្នកគ្រូ សាលាពុទ្ធិក វិទ្យាល័យរាជបូណ៌ ៥៦អង្គនាក់ ក្នុងម្នាក់ បច្ច័យ និងថវិកា ១០ម៉ឺនរៀល ប្រគេនសមណសិស្សចំនួន ៣២៣អង្គ ក្នុងមួយអង្គ បច្ច័យ ៥ម៉ឺនរៀល លោកតា លោកយាយ ១០០នាក់ ក្នុងម្នាក់ ក្រណាត់សមួយដុំ ថវិកា ២ម៉ឺនរៀល។ យុវជនថ្ងៃនេះមានច្រើន យុវជនកាយឫទ្ធិ កាកក្របាទក្រហម ស.ស.យ.ក យុវជនបក្សខេត្តសៀមរាប ចលនាយុវជន ១៥៧ យុវជនស្រឡាញ់សន្តិភាព អ.ម.ត រាជសី ៣០០នាក់ ថវិកា ២ម៉ឺនរៀលម្នាក់។ ជូនសាលាពុទ្ធិក វិទ្យាល័យរាជបូណ៌ ថវិកា ១០លានរៀល ក្រុមគ្រូពេទ្យប្រចាំការឱ្យអង្គពិធីថវិកា ៣លានរៀល ជាមួយគ្នានេះសូមប្រគេនបច្ច័យ ៥០លានរៀល ដល់វត្តរាជបូណ៌ ដើម្បីបន្តកសាងបន្តទៀតផងដែរ។ សូមអរគុណ៕